x

Genel Bilgiler

Giriş

Sarýlýk nedir?
Sarýlýk vücudun tümünün veya bir kýsmýnýn normalden daha sarý görülmesine denir. Sarýlýðý yapan madde bilirubindir. kandaki bilirubin düzeyi 3 mg/dcl üzerine çýktýðýnda gözün beyazýnda (siklera) sarýlýk görülmeye baþlanýr.



Bilirubin kandaki kýrmýzý kürelerin normal yaþam sürelerini doldurduktan sonra yýkýlmalarýndan açýða çýkan hemoglobinin parçalanmasý sonucunda oluþur. Hemoglobinin yýkýlmasýndan sonra oluþan bilirübin kan yoluyla karaciðere gider. Karaciðerde bazý maddelerle birleþtirerek (konjugasyon) kolayca çözünür hale gelir. Konjuge edilmiþ bilirubine direkt bilirubin denir. Direk bilirubin safra kanalcýklarý aracýlýðýyla safra yollarýna oradan ince baðýrsaklara gönderilir. Bu yolla dýþký aracýlýðýyla vücuttan dýþarý atýlýr. Dýþkýya sarý rengini veren yine bu bilirubindir.

Normal zamanlarda vücutta yapýlan bilirubin dýþký aracýlýðýyla vücuttan atýlmaktadýr.

Sarýlýk nedenleri nelerdir?

Bilirübin yapýmýnda artma veya bilirubinin vücuttan atýlýmýnda azalma veya engellenme olduðunda kandaki bilirubin miktarý artar. Ve hasta sararýr.

Bilirübin yapýmýnda artma olduðu durumlarda, çoðunlukla indirekt bilirübin (henüz konjuge olmamýþ bilirübin veya unkonjuge bilirübin olarak da adlandýrýlmaktadýr.)  yüksek olur. Bu durumun bir diðer adý indirekt hiperbilirübinemidir.

Bilirubinin karaciðerde konjugasyon iþlemine tabi olduktan sonra küçük safra kanalcýklarý atýlmasýnda veya veya safra yollarýna atýldýktan sonra ince barsaklarý kadar, gittiði daha büyük safra kanallarýnda herhangi bir týkanýklýða baðlý olarak atýlýmý engellendiðinde konjuge bilirübin yüksekliði olur. Bu durumun bir diðer adý ise direkt hiperbilirübinemidir.

indirekt hiperbilirübinemi sebepleri

Hemolitik anemiler

• Talasemiler
• Orak hücreli anemi
• G6PD enzim eksikliði
• PK enzim eksikliði
• Otoimmün hemolitik anemiler

Metabolik hastalýklar

• Gilbert sendromu
• Crigler-Najjar sendromu

Konjuge bilirubin yüksekliði (direkt hiperbilirübinemi) nedenleri sebebin yerine baðlý olarak karaciðer içi (intrahepatik ) nedenler ve karaciðer dýþý (ekstrahepatik) nedenler olarak ikiye ayrýlýr.

Ýntrahepatik nedenler

• Hepatitler
• Siroz- ileri evre
• Primer bilyer siroz
• Primer siklerozan kolanjit
• Kolesýtaz yapan ilaçlar
• Sepsis
• Granülomatöz hepatit sebepleri
• Metabolik sendromlar
• Rotor sendromu
• Dubin- Jhonson sendromu

Ekstrahepatik nedenler

• Safra yolu taþlarý

• koledokocele
• Pankreas baþý tümörleri
• Kolanjiyokarsinom
• Safra kesesi kanserleri
• ampulla wateri tümörleri

Olarak sayýlabilir.

Sarýlýk tanýsý, teþhisi nasýl konur?

x

x

x

x

x

Giriþ

Sarýlýk nedir?
Sarýlýk vücudun tümünün veya bir kýsmýnýn normalden daha sarý görülmesine denir. Sarýlýðý yapan madde bilirubindir. kandaki bilirubin düzeyi 3 mg/dcl üzerine çýktýðýnda gözün beyazýnda (siklera) sarýlýk görülmeye baþlanýr.



Bilirubin kandaki kýrmýzý kürelerin normal yaþam sürelerini doldurduktan sonra yýkýlmalarýndan açýða çýkan hemoglobinin parçalanmasý sonucunda oluþur. Hemoglobinin yýkýlmasýndan sonra oluþan bilirübin kan yoluyla karaciðere gider. Karaciðerde bazý maddelerle birleþtirerek (konjugasyon) kolayca çözünür hale gelir. Konjuge edilmiþ bilirubine direkt bilirubin denir. Direk bilirubin safra kanalcýklarý aracýlýðýyla safra yollarýna oradan ince baðýrsaklara gönderilir. Bu yolla dýþký aracýlýðýyla vücuttan dýþarý atýlýr. Dýþkýya sarý rengini veren yine bu bilirubindir.

Normal zamanlarda vücutta yapýlan bilirubin dýþký aracýlýðýyla vücuttan atýlmaktadýr.

Sarýlýk nedenleri nelerdir?

Bilirübin yapýmýnda artma veya bilirubinin vücuttan atýlýmýnda azalma veya engellenme olduðunda kandaki bilirubin miktarý artar. Ve hasta sararýr.

Bilirübin yapýmýnda artma olduðu durumlarda, çoðunlukla indirekt bilirübin (henüz konjuge olmamýþ bilirübin veya unkonjuge bilirübin olarak da adlandýrýlmaktadýr.)  yüksek olur. Bu durumun bir diðer adý indirekt hiperbilirübinemidir.

Bilirubinin karaciðerde konjugasyon iþlemine tabi olduktan sonra küçük safra kanalcýklarý atýlmasýnda veya veya safra yollarýna atýldýktan sonra ince barsaklarý kadar, gittiði daha büyük safra kanallarýnda herhangi bir týkanýklýða baðlý olarak atýlýmý engellendiðinde konjuge bilirübin yüksekliði olur. Bu durumun bir diðer adý ise direkt hiperbilirübinemidir.

indirekt hiperbilirübinemi sebepleri

Hemolitik anemiler

• Talasemiler
• Orak hücreli anemi
• G6PD enzim eksikliði
• PK enzim eksikliði
• Otoimmün hemolitik anemiler

Metabolik hastalýklar

• Gilbert sendromu
• Crigler-Najjar sendromu

Konjuge bilirubin yüksekliði (direkt hiperbilirübinemi) nedenleri sebebin yerine baðlý olarak karaciðer içi (intrahepatik ) nedenler ve karaciðer dýþý (ekstrahepatik) nedenler olarak ikiye ayrýlýr.

Ýntrahepatik nedenler

• Hepatitler
• Siroz- ileri evre
• Primer bilyer siroz
• Primer siklerozan kolanjit
• Kolesýtaz yapan ilaçlar
• Sepsis
• Granülomatöz hepatit sebepleri
• Metabolik sendromlar
• Rotor sendromu
• Dubin- Jhonson sendromu

Ekstrahepatik nedenler

• Safra yolu taþlarý

• koledokocele
• Pankreas baþý tümörleri
• Kolanjiyokarsinom
• Safra kesesi kanserleri
• ampulla wateri tümörleri

Olarak sayýlabilir.

Sarýlýk tanýsý, teþhisi nasýl konur?