x
Genel Bilgiler
x
x
x
x
x
El Bileði Ganglion Kistleri
Aniden el bileðinizin üzerinde bir þiþlik fark etmeniz çok hoþ olmayan bir sürpriz olabilir. Ancak telaþlanmayýn bunlarýn bir çoðu zararsýz ganglion kistleridir ve zaman içerisinde kendiliðinden kaybolacaklardýr.
Sýk olarak ganglion kistleri el bileðinin sýrt bölümünde oluþur (dorsal ganglionlar). Ancak bazen el bileðinin arka bölümünde nabýz alýnan bölge ile baþparmaðýnýzýn arasýnda da ortaya çýkabilirler. Bazense parmaklarýn eklemleþtiði alanlarda yada parmaklarýn dip noktalarýnda görülebilirler. Ganglion eklem içerisinde yer alan kemik ve kas dokularýnýn arasýnda bulunan bað dokusundan kaynaklanarak þiþlik görüntüsü ile karþýmýza çýkar. Bu þiþliðin içerisinde yoðun, kaygan eklem sývýsý ile ayný özellikte bir materyal bulunur. Genel bir kural olarak hareketliliðinizin artmasý ile bu þiþlik büyür ve tam tersi hareketliliðinizin azaldýðý dönemlerde bu þiþlik küçülür.
Ganglion kisti nasýl oluþur?
Ganglionlarýn oluþum mekanizmasýný baþlatan sebepler bugün için halen bilinmemektedir. Kadýnlar da erkeklerden daha sýk olarak görülür ve en sýk olarak el bileðinin üzerine sürekli yük uygulamak zorunda kalan jimnastikçilerde görülür. Ganglion içindeki kistik yapý eklemden geçen sinir dokularýn üzerine basý yapacak kadar büyüdüðü zaman aðrý oluþturabilirler. Çok büyük ganglionlar aðrýsýz olsalar da rahatsýz edici olabilirler. Tam tersi cilt altý çok zor ortaya konabilen küçük ganglionlar çok aðrýlý olabilirler.
Muayene ve taný
Doktorunuz size bu þiþliðin ne zamandan bu yana var olduðunu, ebadýnda bir deðiþiklik olup olmadýðýný, aðrýlý olup olmadýðýný soracaktýr. Yine muayene esnasýnda parmaðý ile kistin üzerine bastýrarak basýnç uygulayacak ve bir ýþýk kaynaðý ile kistin ýþýk altýnda ki görüntüsünü inceleyecektir. Çektireceðiniz bir grafi ve tetkikler ile bu olayýn romatizmal hastalýða baðlý eklem bozukluðundan yada bir kemik tümöründen kaynaklanýp kaynaklanmadýðý araþtýrýlacaktýr.
Tedavi
Tedavinin birinci aþamasýný konservatif yöntemler oluþturur.
Takip: Ganglion tümöral bir yapý olmadýðý için ve zaman içerisinde kendiliðinden kaybolabileceði için doktorunuz kontrolu altýnda belli bir süre beklenebilir.
Tespit: Aktivite ile ganglion boyu artacaðý için, bunun sonrasýnda sinir basýsýna baðlý aðrý geliþebileceði için doktorunuz size bir el bilekliði veya alçý tespiti ile takip önerebilir. Bu esnada ganglion küçülebilir belki de kaybolabilir. Aðrý azaldýðýnda veya ganglion küçüldüðünde el bileði hareket açýklýðýný arttýrmaya yönelik bir tedavi baþlanýr.
Aspirasyon: Ganglionun aðrýya yol açtýðý durumlarda veya hareket kýsýtlýlýðý yaratacak kadar büyüdüðünde, ganglion içindeki sývý “aspirasyon” adý verilen bir iþlem ile dýþarý çekilebilir. Ancak bu iþlem esnasýnda sývýnýn çok yoðun olmasý sebebiyle sývý dýþarý alýnamayabilir.
Yukarýda anlatýlan tedavi yöntemleri sonrasýnda ganglionun verdiði hareket kýsýtlýlýðý ve aðrý giderilemediði zaman ganglionun çýkarýlmasý gerekir. Ancak unutulmamasý gereken nokta bu iþlemin ardýndan ganglionun tekrarlayabileceðidir. Bu iþlem sonrasýnda birkaç gün için aðrý, þiþlik gibi problemler ile karþý karþýya kalýnabilir.
Aniden el bileðinizin üzerinde bir þiþlik fark etmeniz çok hoþ olmayan bir sürpriz olabilir. Ancak telaþlanmayýn bunlarýn bir çoðu zararsýz ganglion kistleridir ve zaman içerisinde kendiliðinden kaybolacaklardýr.
Sýk olarak ganglion kistleri el bileðinin sýrt bölümünde oluþur (dorsal ganglionlar). Ancak bazen el bileðinin arka bölümünde nabýz alýnan bölge ile baþparmaðýnýzýn arasýnda da ortaya çýkabilirler. Bazense parmaklarýn eklemleþtiði alanlarda yada parmaklarýn dip noktalarýnda görülebilirler. Ganglion eklem içerisinde yer alan kemik ve kas dokularýnýn arasýnda bulunan bað dokusundan kaynaklanarak þiþlik görüntüsü ile karþýmýza çýkar. Bu þiþliðin içerisinde yoðun, kaygan eklem sývýsý ile ayný özellikte bir materyal bulunur. Genel bir kural olarak hareketliliðinizin artmasý ile bu þiþlik büyür ve tam tersi hareketliliðinizin azaldýðý dönemlerde bu þiþlik küçülür.
Ganglion kisti nasýl oluþur?
Ganglionlarýn oluþum mekanizmasýný baþlatan sebepler bugün için halen bilinmemektedir. Kadýnlar da erkeklerden daha sýk olarak görülür ve en sýk olarak el bileðinin üzerine sürekli yük uygulamak zorunda kalan jimnastikçilerde görülür. Ganglion içindeki kistik yapý eklemden geçen sinir dokularýn üzerine basý yapacak kadar büyüdüðü zaman aðrý oluþturabilirler. Çok büyük ganglionlar aðrýsýz olsalar da rahatsýz edici olabilirler. Tam tersi cilt altý çok zor ortaya konabilen küçük ganglionlar çok aðrýlý olabilirler.
Muayene ve taný
Doktorunuz size bu þiþliðin ne zamandan bu yana var olduðunu, ebadýnda bir deðiþiklik olup olmadýðýný, aðrýlý olup olmadýðýný soracaktýr. Yine muayene esnasýnda parmaðý ile kistin üzerine bastýrarak basýnç uygulayacak ve bir ýþýk kaynaðý ile kistin ýþýk altýnda ki görüntüsünü inceleyecektir. Çektireceðiniz bir grafi ve tetkikler ile bu olayýn romatizmal hastalýða baðlý eklem bozukluðundan yada bir kemik tümöründen kaynaklanýp kaynaklanmadýðý araþtýrýlacaktýr.
Tedavi
Tedavinin birinci aþamasýný konservatif yöntemler oluþturur.
Takip: Ganglion tümöral bir yapý olmadýðý için ve zaman içerisinde kendiliðinden kaybolabileceði için doktorunuz kontrolu altýnda belli bir süre beklenebilir.
Tespit: Aktivite ile ganglion boyu artacaðý için, bunun sonrasýnda sinir basýsýna baðlý aðrý geliþebileceði için doktorunuz size bir el bilekliði veya alçý tespiti ile takip önerebilir. Bu esnada ganglion küçülebilir belki de kaybolabilir. Aðrý azaldýðýnda veya ganglion küçüldüðünde el bileði hareket açýklýðýný arttýrmaya yönelik bir tedavi baþlanýr.
Aspirasyon: Ganglionun aðrýya yol açtýðý durumlarda veya hareket kýsýtlýlýðý yaratacak kadar büyüdüðünde, ganglion içindeki sývý “aspirasyon” adý verilen bir iþlem ile dýþarý çekilebilir. Ancak bu iþlem esnasýnda sývýnýn çok yoðun olmasý sebebiyle sývý dýþarý alýnamayabilir.
Yukarýda anlatýlan tedavi yöntemleri sonrasýnda ganglionun verdiði hareket kýsýtlýlýðý ve aðrý giderilemediði zaman ganglionun çýkarýlmasý gerekir. Ancak unutulmamasý gereken nokta bu iþlemin ardýndan ganglionun tekrarlayabileceðidir. Bu iþlem sonrasýnda birkaç gün için aðrý, þiþlik gibi problemler ile karþý karþýya kalýnabilir.