x
Bademcik
(Tonsil) ve geniz eti (Adenoid) olarak isimlendirilen dokular lenfoid
hücrelerden oluþmuþtur. Lenfosit yapýmýnda rolü vardýr. Yeni doðanda
anneden geçen immünglobulinler nedeniyle küçüktürler. 4-5 yaþlarda daha
sýk olmak üzere enfeksiyonlara baðlý olarak büyürler. Ýleri yaþlarda
küçülme eðilimi gösterirler. Geniz etinin büyük olmasý burundan solunuma
engel oluþturur. Ayrýca kulak ve sinüslerin boþalýmýný bozarak deðiþik
boyutta problemlere yol açarlar. Bu çocuklarda iþitme kayýplarý,
horlama, aðýzdan soluma, gece öksürükleri, burun akýntýlarý
gözlenmektedir. Kronik geniz eti iltihaplarý veya büyümeleri ortodontik
bozukluklar, yüz geliþiminde bozukluklar ve konuþma bozukluðuna yol
açabilmektedir.
Bademcik
ve geniz eti büyümeleri üst solunum yolunu daraltacak boyuta
ulaþtýðýnda horlama ve apne dediðimiz uykuda nefessiz kalma gibi ciddi
sorunlar baþlatýr. Bu durumlarda bir KBB uzmaný ile görüþülmesinde yarar
vardýr.
Romatizmal
ateþ olarak bilinen hastalýk A grubu beta hemolitik streptokoklara
karþý oluþturulan antikorlarýn yol açtýðý bir komplikasyondur. Kalp
kapakçýklarýnda bozukluklara yol açabilmektedir.
BADEMCÝKLER VE GENÝZ ETÝ HANGÝ DURUMLARDA ALINMALIDIR?
Bademcik
ve geniz eti ameliyatlarý KBB kliniklerinde sýk uygulanmaktadýr. Ýlaç
tedavisinden fayda görülmediðinde cerrahi olarak bunlarýn çýkartýlmasýna
baþ vurulmaktadýr. Bu ameliyata karar vermek için kullanýlan iki kriter
vardýr.
Kesin ve göreceli olarak ameliyatýn gerekliliði belirlenir.
Kesin ameliyatý gerektiren durumlar:
-
Üst solunum yolunun bademcik ve geniz eti büyüklüðüne baðlý olarak týkanmasý
-
Bademcik etrafýnda abse (Peritonsiller abse)
-
Kötü huylu tümör þüphesi
-
Çene yapýsýný bozan geniz eti ve bademcik büyümeleri.
Göreceli
kriterlerin en baþýnda sýk tekrar eden bademcik enfeksiyonlarý
gelmektedir. Bademcik ameliyatlarýnýn %40’ý bu nedenle yapýlmaktadýr.
-
Son
bir yýlda 7 defa veya son iki yýlda yýl baþýna 5 ’þer defa veya son üç
yýlda yýl baþýna 3 ’er defa yada daha sýk ateþli bademcik iltihaplanmasý
geçirilmesi
-
Difteri (Kuþ palazý) mikrobu taþýyýcýlarý
-
Kalp kapak bozukluðu olan kiþiler.
-
Bademcik ve geniz eti iltihaplanmasýna baðlý olarak sýk orta kulak iltihabý geçirilmesi.
Bu gibi durumlarda kronik bademcik iltihaplanmasý olarak adlandýrýlýr. Çözümünde cerrahi tedavisi önerilir, planlanýr.
BU AMELÝYATLAR HANGÝ YAÞTA YAPILIR?
Bademcik
hastalýklarý çocuk yaþ grubu sorunu olarak bilinmekle birlikte eriþkin
iþinde ayný kurallar geçerlidir. Ameliyata engel oluþturacak herhangi
bir ciddi saðlýk problemi olmayan eriþkinlerde de bademcik ameliyat
uygulanmaktadýr. Alt yaþ sýnýrý zorunlu haller dýþýnda 3-4 yaþ olarak
belirlenmiþtir. Üst yaþ sýnýrýný belirlemek mümkün deðildir. Genel
olarak ileri yaþlarda bu hastalýðýn görülme oraný düþüktür ve çoðu zaman
basit çözümler tercih edilmektedir.
BADEMCÝK AMELÝYATI RÝSKLÝ MÝDÝR?
Bademcik
ameliyatlarý riski oldukça düþük orandadýr. Ameliyat sonrasý kanama
oraný 5/1000 gibi düþük orandadýr. Bademcik ameliyatýndan sonra vücudun
savunma sistemi ile ilgili bir çok bilimsel çalýþma yapýlmýþ ancak net
bir sonuç elde edilmemiþtir. Bademcikleri alýnmýþ insanlarda
lenfositlerin bazý tiplerinin sayýsýnda azalma gösterilmiþtir. Ancak
bunun klinik olarak sorun doðurduðuna rastlanýlmamýþtýr. Bademcik
ameliyatýndan sonra daha kolay farenjit olunduðu yolunda bir inanýþ
vardýr. Bademciði alýnmýþ yada alýnmamýþ insanlarda farenjit görülme
oraný ayný sýklýktadýr. Bademciklerin alýnmasý farenjit olma oranýný
artýrmamaktadýr.
RADYOFREKANS YÖNTEMÝ ÝLE AÐRISIZ, KANAMASIZ BADEMCÝK AMELÝYATI
Bademcik
ameliyatlarý için uzun yýllar boyunca ameliyat sýrasýndaki kanamayý,
ameliyat sonrasý aðrýyý ve kanama ihtimalini azaltmaya yönelik birçok
teknik denenmiþtir. Denenen bazý teknikler standart cerrahiye üstünlük
saðlamadýðý veya ilave sorunlar çýkardýðý için (laserle aðrýnýn çok
olmasý gibi) terkedilmiþtir.
Son yýllarda radyofrekans týbbýn birçok alanýnda olduðu gibi bademcik ameliyatlarýnda da kullanýlmaya baþlanmýþtýr.
RADYOFREKANS NEDÝR?
Radyofrekans Cihazlarý; radyo dalgalarý ile doku içerisinde kontrollü ýsý oluþturarak iþlem yapan cihazlardýr. Elektrokoter gibi cihazlarda doku ýsýsý 400 C lere varmaktadýr. Ayný iþlem radyofrekansla 80 C de yapýlmaktadýr.Bu doku hasarýný azaltmakta iyileþme süresini kýsaltmakta ve aðrýyý azaltmaktadýr.
EKOL
KULAK BURUN BOÐAZ MERKEZÝ’nde (bu konudaki en geliþmiþ cihaz olan) ýsý
kontrollü ve direnç ölçen GYRUS ENT radyofrekans cihazý
kullanýlmaktadýr.
Bu
sayede dokuda oluþturabilen ýsý düzeyi kontrol edilmekte ve
tonsillektomi(bademcik) ameliyatý için geliþtirilmiþ özel problarla
cerrahi uygulanabilmektedir.
Radyofrekans
yöntemi ile bademcik ameliyatýnda aðrý son derece az olmakta, kanama
riski minimale inmekte hasta çok kýsa sürede normal yaþamýna
dönebilmektedir.
