x
Genel Bilgiler
x
x
x
x
x
LEEP KONÝZASYON ÝÞLEMÝ (LLETZ)
Özellikle HPV enfeksiyonu taþýyan bayanlarda zaman içinde rahim aðzýnda normal olmayan hücre deðiþimleri görülebilir. Bu anormal hücresel deðiþimler smear testi ile saptanabilmektedir.
Bu bölümde, anormal pap smaer testi sonucu çýkan hastalara hem teþhis hem de tedavi amacýyla uygulanýlan bir teknik olan “leep konizasyon iþlemi” ile ilgili bilgileri bulabileceksiniz.
Leep, günümüzde rahim aðzýnýn yakýlmasý, dondurulmasý ve lazerle tahrip etme iþlemlerinin yerini almýþtýr.
LEEP konizasyon nedir?
LEEP, CIN veya SIL gibi rahim aðzýnýn (cervix) hücresel deðiþiklikleri ile karakterize kanser öncüsü (cervical prekanseröz) lezyonlarýna uygulanan etkili ve modern bir iþlemdir.
Dokuyu çýkartma (eksizyon) iþleminde ucunda telden bir halka bulunan kalem þeklinde bir alet kullanýlmaktadýr. Elektrik ile yakarak kesme özelliðine sahip bu alete “loop koter” adý verilir.
LEEP, Ýngilizce’den “Loop Electrosurgical Excision Procedure” kelimelerinin kýsaltýlmýþ halidir. Türkçe’ye “Halka þeklinde elektrocerrahi ile çýkarma iþlemi” þeklinde çevirmek mümkündür.
Leep (Letz) iþleminde rahim aðzý koni þeklinde yakýlarak kesilip çýkartýldýðý için iþlem “sýcak konizasyon” olarak da bilinmektedir. Rahim aðzý dokusunun ameliyathane þartlarýnda bistüri ile kesilerek çýkarýlmasý ameliyatý ise “konizasyon” veya “soðuk konizasyon” olarak bilinmektedir.
Konizasyon ameliyatý, leep iþlemine göre daha travmatik bir iþlem olup ameliyat sonrasý iyileþme süreci de daha uzundur.
Rahim aðzýnda kanserlerin en sýk yerleþme bölgesi servikal kanal içindedir ve “transformasyon zonu” veya “skuamo-kolumnar bileþke “olarak geçen geçiþ bölgesidir. Leep’de çýkartýlan bölge de iþte bu transformasyon bölgesidir. Bu nedenle Ýngiltere ve bazý ülkelerde LEEP yerine LLETZ (Large Loop Excision of the Transformation Zone) kýsaltmasý kullanýlmaktadýr.
Leep anlamýna gelen ve onkolog jinekolog cerrahlar tarafýndan nadiren kullanýlan diðer Ýngilizce terimler ise LLEC (Large Loop Excision of the Cervix) ve Loop Cone Biopsy (Halka ile koni þeklinde parça alýnmasý) dir.
LEEP konizasyon ne amaçla yapýlýr?
Smaer testinde (“simir testi” olarak okunur) rahim aðzý dokusunda problem saptanan hastalarda hem kesin taný koymak hem de tedaviyi saðlamak amaçlarý ile leep iþlemi yapýlmaktadýr.
Leep (LETZ) iþlemi sýrasýnda, elektrikle çalýþan bir alet yardýmý ile rahim aðzý dokusunda patolojik deðiþimler gösteren dokular aðrýsýz ve kolay bir þekilde çýkarýlmaktadýr.
LEEP konizasyon (LLETZ) nasýl uygulanýr?
LEEP iþlemi ofis (jinekolog muayenehane) ortamýnda dahil uygulanabilen hastanede yatmayý gerektirmeyen basit ve aðrýsýz bir cerrahi iþlemdir. Bu müdahale öncesi hastalarýn ön hazýrlýk yapmalarýna gerek bulunmamaktadýr.
Rahim aðzý dokusu (servikal doku) sinirsiz olduðu için leep iþlemi genelde muayenehanelerde lokal anestezi ile (uyuþturarak) veya tercihen hastanýn kendi isteði doðrultusunda genel anestezi altýnda (uyutularak) yapýlabilmektedir.
Genel anesteziyi tercih eden hastalarýn müdahaleden en az 8 saat öncesinden itibaren yeme-içmeyi kesmeleri gerekmektedir.
Leep (Lletz) iþlemi için hasta öncelikle jinekolojik muayene masasýna yatar, daha sonra "spekulm" denilen alet ile vajina açýlarak serviks (rahim aðzý) görünür hale getirilir. Kalça altýna özel pedler yerleþtirilir, bu pedlerin amacý topraklanmayý saðlayarak müdahale sýrasýnda vucuttan elektrik enerjisinin atýlmasýný kolaylaþtýrmaktýr.
Daha sonra ucunda akan elektrik sayesinde yakýcý özellik kazanan ince telli bir halka bulunan kalem (“elektrokoter”) yardýmý ile rahim aðzý dokusu kesilerek çýkarýlýr.
Leep iþlemi hastalara yatýþ gerektirmeyen, ayaktan yapýlabilen bir iþlem olup genelde 3-5 dakikada tamamlanmaktadýr.
LEEP konizasyon (LLETZ) avantajlarý nelerdir?
Leep günümüzde rahim aðzýný yakma, dondurma, lazerle tahrip etme ve cerrahi olarak çýkartma iþlemlerinin yerini almýþtýr.
Leep iþlemi son derece kolay, etkin, güvenilir ve basit bir iþlemdir.
Leep (lletz) ile elektrik akýmý kullanýlarak kesme hem kolaydýr ve çevre dokulara zarar vermez hem de arkada kalan dokulardaki damarlar da yandýðý için kanama sorunu genelde olmaz.
Leep ile keserken yakýlma iþlemi sýrasýnda çevre dokular tahribat görmez; bu, doku çýkartýldýktan sonra mikroskop altýnda yapýlacak olan patolojik deðerlendirme için son derece önemlidir.
Servikal kanalýn baþladýðý bölgeden itibaren çýkartýlmasý da leep’in bir diðer üstünlüðüdür. Çünkü rahim aðzý kanserleri genellikle bu bölgelerden baþlamaktadýr.
Leep iþleminin en önemli yararlarýndan birisi de kanser öncüsü lezyonlarýn ayný anda hem tanýsýný hem de tedavisini yapabilmesidir.
Leep konizasyon iþlemi sýrasýnda ne tür sorunlar ortaya çýkabilir?
Leep iþlemi sýrasýnda hastalarda ortaya çýkabilecek en sýk problem kanamadýr.
Doku çýkartma iþlemi sýrasýnda damar açýlmasýna baðlý olarak kanama meydana gelmesi durumunda kalem (koter) ucundaki tel çýkartýlarak yerine ucu topa benzeyen bir aparat takýlýr ve kanayan yer koterize edilir (yani yakýlýr).
Kanamanýn devam etmesi durumunda kanamayý durdurmak için bazý solüsyonlar kullanýlabilir. Nadiren de dikiþ atmak gerekebilir.
Leep konizasyon sonrasý ne zaman iþimin baþýna dönebilirim?
Lokal anestezi ile yapýlan Leep iþleminden hemen sonra hastalar kalkýp kendi iþleri baþlarýna dönebilmektedirler.
Eðer iþlem genel anestezi altýnda yapýlmýþsa hastalarýn o gün içinde araba kullanmamalarý ve o günü evde dinlenerek geçirmeleri önerilir.
Leep sonrasý çýkartýlan rahim aðzýna ait (servikal doku) materyaller patolojik inceleme için laboratuara gönderilir.
LEEP (LLETZ) için kimler uygundur?
PAP smear sonucunda sonuçlarýnda CIN veya SIL saptanan kadýnlar LEEP için uygun adaylardýr.
Anormal smear testi sonuçlarý ile ilgili bilgiler için >>
Leep konizasyon sonrasý ne tür yakýnmalarým olabilir?
Her cerrahi müdahalede olduðu gibi LEEP sonrasý da bazý yakýnmalarýnýz olabilir. Ancak görülen olasý bu yakýnmalar genelde oldukça hafif seyretmektedir. Leep sonrasý olabilecek þikayetleriniz arasýnda en sýk görülenleri vajinal akýntý, kanama ve aðrýdýr. Bu yakýnmalarý açmak gerekirse:
Ýþlem sonrasý koyu kahverengi-siyah akýntý, bazen de lekelenme þeklinde kýrmýzý, hafif kanamanýzýn olmasý normaldir. Nadir durumlarda leep iþleminden 10-15 gün sonra bile aþýrý miktarlarda kanama görülebilir.
Leep sonrasý nadir olarak görülen bir diðer yakýnma da aðrýdýr. Aðrý iþlem gününde veya iþlemden bir kaç gün sonra hafif hafif veya kramp tarzýnda devam edebilir.
LEEP sonrasý enfeksiyon geliþimi oldukça nadirdir. Bu durumda leep müdahalesi sonrasýnda geliþen akýntý, aþýrý aðrý, kanama ve ateþ tabloya eþlik etmektedir.
Leep sonrasý hangi durumlarda jinekoloðunuza baþvurmalýsýnýz?
Ýleri derecede kanama þikayetinizin olmasý durumunda
Kasýk aðrýsý ve vaginal akýntýnýzýn fazla ve uzun sürmesi durumunda
Ýþlem sonrasý ateþ ve kasýk aðrýsý þikayetlerinizin olmasý durumunda (enfeksiyon bulgusudur)
LETZ (Leep) sonrasý dikkat etmeniz durumlar
Ýþlem sonrasý jinekoloðunuzun size reçete ettiði aðrý kesici ilaçlarý ve antibiotikleri kullanmayý ihmal etmeyiniz.
Ýþlem sonrasý en az bir- bir buçuk ay süreyle cinsel iliþkiden uzak durunuz
Ýþlem sonrasý en az 20-25 gün süreyle havuz ve denize girmeyiniz
Vajinal akýntýnýzýn belli bir süre devam etmesi durumunda hijyenik ped kullanýnýz, ancak enfeksiyon riskini arttýracaðýndan ötürü vajinal tampon kullanmayýnýz
2-3 gün süreyle aðýr egzersizden kaçýnýnýz
Kanama devam ettiði süre içinde banyonuzu ayaktan duþ þeklinde yapýnýz
Leep sonrasý patoloji sonucunuzu takip ediniz
Jinekoloðunuz ile iþlem sonrasý izlemleriniz ve smear testleriniz için temasýnýzý devam ettiriniz
LEEP’in uzun dönemde olumsuz sonuçlarý var mýdýr?
Leep iþlemi ile ilgili uzun dönemli sonuçlar bilinmemekle birlikte bu iþlemin kýsýrlýk, düþük yapma (abortus) ve erken doðum gibi sorunlara yol açmadýðý bildirilmektedir. Leep sonrasý kiþinin gebe kaldýðýnda sezaryen olma zorunluluðu da bulunmamaktadýr.
Bu nedenlerle leep (Letz) iþlemi evli olmayan bayanlara da rahatlýkla uygulanabilmektedir.
LETZ (Leep) sonrasý kontroller nasýl yapýlýr?
Ýlk olarak iþlemden birkaç hafta sonra jinekoloðunuz dokunun çýkartýldýðý bölgenin iyileþmesini görmek amacý ile sizi kontrole çaðýrabilir.
Daha sonra ise LEEP yapýlmasýna neden olan durumun tekrarlamadýðýný görmek için iki yýl süreyle 3 ayda bir pap smear testinin yapýlmasý önerilmektedir.