logo

SaglikDanis.com

Ve
Veya
Aynen
 Doç.Dr. Erhun ÞERBETÇÝ            

Güncelleme: 31.03.2012

x

Genel Bilgiler

x

x

x

x

x

Kulak Hastalýklarý
 
Ýþitme ve denge organýmýz olan kulak kabaca tanýmlamak gerekirse dýþ kulak, orta kulak ve iç kulak olarak üç bölümden oluþur. Kulak kepçesi ve dýþ kulak yolundan oluþan dýþ kulak hastalýklarýnda genellikle aðrý vardýr ve özellikle infeksiyonlu durumlarda bu aðrý çok þiddetlidir. Bu durumda dýþ kulak yolu þiþmiþtir ve kulak kepçesinin hareketi çiðneme sýrasýnda bile aðrýlýdýr. Bu tablo mutlaka KBB Uzmanýnýn yardýmýný gerektirir. Aslýnda çok gürültülü olmasýna karþýn çözümü zor deðildir bununla beraber özellikle þeker hastalarýnda görülmüþse daha ciddi bir deðerlendirmeyi gerektirir. Orta kulak enfeksiyonlarýndaki aðrý ise genellikle daha derinlerde hissedilir ve çoðu kez kulakta dolgunluk, uðultu ve hafif iþitme kaybý ile birliktedir. Kulaktan kanlý bir akýntý da gelebilir. Tedavide uygun antibiyotikler ve burun týkanýklýðýný gideren ilaçlar kullanýlýr. Ýç kulak bakteriyel enfeksiyonlarýna ise günümüzde çok nadir rastlanýlmaktadýr ve baþlýca belirtisi þiddetli baþ dönmesi ve iþitme kaybýdýr. Bu durum acil uzman yardýmýný gerektirir. Ýç kulaðý tutan viral enfeksiyonlarda ise tek belirti genellikle bir üst solunum yolu infeksiyonunu izleyen þiddetli bir baþ dönmesi ataðýdýr. Burada virüs denge sinirini tuttuðu için iþitme kaybý görülmez. Ancak kabakulak, kýzamýk ve herpes zoster virüsleri iþitme organýný tutarak kalýcý tipte iþitme kayýplarý yapabilirler. 

Kronikleþmiþ orta kulak iltahaplarý ise baþlý baþýna özel bir konu oluþturmaktadýr. Þiddetli bir infeksiyon sonrasý yada tekrarlayan orta kulak iltahaplarýndan sonra görülebilirler. Burada sýk tekrarlayan yada sürekli olan bir kulak akýntýsý ve iþitme kaybý baþlýca belirtilerdir.Kulak akýntýsýnýn yýllardýr var olmasý ve/veya kötü kokulu ve kanamalý olmasý olumsuz belirtilerdir ve infeksiyon sonuçlarýnýn þakak kemiði içerisinde giderek ilerlediðinin göstergeleridirler. Bu durum mutlaka yakýn izlem altýnda tedaviyi gerektirir. Özellikle "kolesteatom" denilen ilerleyici koþulun varlýðý hayati önem gösterebilir. Kronik orta kulak iltahaplarý bazen basit fakat bazende ileri kulak ameliyatlarýný gerektirebilir. Özellikle ileri tekniklerin uygulanmasý yada tekrarlayan ameliyatlara gerek olmasý halinde kulak cerrahisi ile yoðun çalýþan uzmanlarýn varlýðý gerekebilir.
Orta yaþlarda (30 ila 49 arasý) iþitme kaybý ile baþlayan ve kadýnlarda 2 misli daha sýk görülen "Otoskleroz" dediðimiz orta kulaktaki üzengi kemikçiðinin hareketsizleþerek ses iletimini engellediði kalýtsal eðilimli hastalýðýn baþlýca tedavisi cerrahidir. Ameliyatla bu birkaç milimetrik kemikcik çýkartýlarak yerine ses iletimini iç kulaða aktaran bir protez takýlýr. Bu konuda deneyimli uzmanlarýn elinde bu ameliyatlarýn baþarýsý oldukça yüksektir. Hastalýk genellikle iki taraflý olduðu için bir taraf baþarýlý oldu ise diðer kulak da 1 sene kadar sonra ameliyat edilir. Genel durumu ameliyata izin vermeyen hastalarda ve bazý özel koþullarda ise iþitme cihazý uygulamasý sonraki seçenektir.

- Ýþitme kayýplarý kabaca orta kulak ve iç kulak nedenli olarak ikiye ayrýlabilir. Orta kulak kaynaklý iþitme kayýplarýnda dýþ ortamdaki ses dalgalarýnýn iç kulaða iletimi bozulmuþtur. Bu durumda cerrahi ile yapýlabilecek tedavi seçenekleri bulunmaktadýr çoðu kez. Ýç kulak iþitme kayýplarýnda ise sesin sinirsel yollar ve iþitme merkezinde algýlanmasý bozulmuþtur ve bu durumun tedavisi günümüzdeki genel uygulamada yoktur.

- Yaþlýlýða baðlý iþitme kayýplarý iç kulak tipi kayýplardýr. Genellikle 60 yaþ üzeri baþlar ve çok yavaþ ilerler. Hastalar genellikle sesleri duyar fakat kelimeleri ayýrdedemezler. Burada ilaçla tedavinin yeri çoðu kez yoktur.Ýþitme cihazý denemesi yararlaným saðlayabilir. Yüksek doz salisilatlar (aspirin ve benzerleri), sonu "misin" ile biten antibiyotikler ve bazý diüretikler (idrar söktürücüler ) iç kulaða zararlý etki göstererek kalýcý olabilecek iþitme kayýplarý yapabilirler.

- Kulak çýnlamasý toplumun % 30’unda mutlaka en az bir süre yaþanýlmýþ bir durumdur. Sürekli olmasý halinde çoðu kez iþitme kaybý ile beraberdir. Bazen ciddi sebeplere baðlý iken çoðu kez altta yatan tehlikeli bir hastalýk gösterilemez.

- Eriþkinlerde tek taraflý kulakta dolgunluk hissi, kulak çýnlamasý ve iþitme kaybý gibi yakýnmalar mutlaka araþtýrýlmalýdýr. Bu durumda bir hastaya kulak muayenesi ile beraber tam bir endoskopik burun-geniz muayenesi ve temel iþitme testleri uygulanýr. Bazen daha ileri test ve incelemelere de gidilebilir.

- Ýþitme cihazý uygulamalarý da en sýk gelen sorular arasýnda yer almaktadýr. Geleneksel bir iþitme cihazý ; bir mikrofon, yükseltici, alýcý, ses volüm kontrolü ve pil bölümlerinden oluþur. Bir iþitme cihazýnýn ana iþlevi ses sinyallerini esas olarak üç aþamada yükseltmektir. Ýlk aþamada mikrofonun diaframý sesi mekanik enerjiye dönüþtürür, mikrofon daha sonra bu enerjiyi elektrik enerjisine dönüþtürür. Ýkinci aþamada yükseltici bu enerjiyi arttýrýr ve son evrede alýcý bu arttýrýlmýþ elektriksel sinyali yeniden sese dönüþtürerek kulaða yayýnlar. Ýþitme cihazý kullanýmýna genellikle KBB uzmanýnýn yönlendirmesi ile iþitme testleri uygulayan iþitme uzmanlarý karar verirler. Her iþitme kaybýnda iþitme cihazý kullanýlmaz. Özellikle iletiþimi bozulmuþ fakat iç kulak hücrelerinde ileri harabiyet olmayan hastalar iþitme cihazý denemesine alýnýrlar. Bazý durumlarda bebeklerde bile iþitme cihazý uygulamasý gerekebilir. Bu yüzden yenidoðan bebeklerde iþitme kaybýnýn olabildiðince erken saptanmasý önemlidir. Günümüzde çok çeþitli iþitme cihazlarý mevcuttur. Konunun ticari boyutlarý da giderek büyüdüðünden hastalarýn çeþitli denemeler yapmadan geliþi güzel bir seçim yapmamasý uygundur.

- Baþ dönmeleri KBB kliniklerine yapýlan baþvurularýn önemli bir kýsmýný oluþturmaktadýr. Birden bire baþlayan baþ dönmeleri özellikle þiddetli olduðunda hasta ve yakýnlarýnda ciddi bir endiþe hali yaratýr.Aslýnda bu çoðu kez gereksizdir ve yakýnmanýn þiddetlenmesinede yol açabilir. Baþ dönmesinin sebebi iç kulaða baðlý yada beyindeki merkezlerle ilgili olabilir.Boyun omurga ve kaslarýna baðlý yada genel hastalýklara baðlý baþ dönmeleri de sýkça görülür. Stres kökenli baþ dönmeleri de nadir deðildir. Baþ dönmesi beyin kanamasý , iç kulaðýn bakteriyel iltahaplarý , iç kulak travmasý ve ani iþitme kayýplarýna baðlý ise acil tedavi gerektirir. Diðer sebepler aciliyet taþýmaz ve aslýnda polikliniðe baþvuran hastalarýn çoðu bu gruptadýr.Bununla birlikte her baþ dönmesi mutlaka bir KBB uzmaný ve nörolog tarafýndan gecikmeksizin görülmelidir.Aslýnda karmaþýk bir konu olan baþ dönmesinin sebebini ortaya koyabilmek için bir dizi test ve radyolojik incelemeler gerekebilir. Pozisyonlara baðlý olarak ortaya çýkan ve saniyeler süren baþ dönmeleri genellikle iyi huyludur ve ilaç tedavileri ile yönetilebilir. Dakikalarla ölçülen sürelerde devam eden baþ dönmelerinde bir damar yetmezliði yada migren çeþidi akla gelir. Eðer atak saatler sürüyorsa bir iç kulak hastalýðý olan "Meniere Sendromu" , günlerce sürüyorsa bir viral infeksiyon yada iç kulaktaki denge bölümü infarktüsü ayýrd edici tanýda araþtýrýlýr.Hastalarýn pek azýnda böyle bir durumdan iç kulak yerleþimli tümöral oluþumlar sorumludur. 
 
 
  

 


Bu Soru 2677 kere okunmuştur.


x

Bu sayfanın linki başarıyla arkadaşınıza gönderilmiştir.

x

Yorum Katkı ve Ek sorular Editör onayladıktan sonra yayınlanır.

x

Editor onayı gerektirir..