Aðzýnýzda; konuþmanýza ve yemek yemenize engel olacak kadar þiddetli aðrýya yol açan bir yaranýz varsa bilin ki yalnýz deðilsiniz. Pek çok saðlýklý insan tekrarlayan aðýz yaralarýndan þikayetçidir.

En sýk rastlanan tekrarlayan aðýz yaralarý uçuk ve aft (aftöz ülser)’dýr. Aðýzda görüldüðünde birini diðerinden ayýrmak güçtür. Bu iki lezyonun nedeni ve tedavileri tamamýyla farklý olduðundan ayýrýmý çok önemlidir.

Bunlar sýklýkla dudakta görülen içi sývý dolu kabarcýklara verilen genel bir addýr. Aðýzda özellikle diþetinde, sert damakta da görülebilirse de nadirdir. Uçuk genellikle aðrýlýdýr ve aðrý lezyonun ortaya çýkýþýndan birkaç gün önce ortaya çýkar. Bu kabarcýklar saatler içinde patlayarak kabuklanýr. 7-10 gün sürer.

Nedenler:

Uçuk bir herpes simpleks virüsünün aktif duruma geçmesi ile meydana gelir. Bu virüs, daha önce bu enfeksiyonu geçiren hastalarda sessiz ve sinsi bir þekilde bekler ve stres, ateþ, travma, hormonal deðiþiklikler ve güneþ ýþýðýna maruz kalma gibi durumlarda aktif hale geçer. Tekrarlayan lezyonlar ayný yerde yerleþme eðilimindedir.

Evet. Uçuk patladýktan tamamen iyileþene kadar ki süre enfeksiyonun yayýlýmý için en riskli dönemidir. Virüs gözlerinize, cinsel organlara ve diðer insanlara da bulaþabilir.

•Bir lezyon görüldüðünde aðýz içi, burun içi, cinsel bölge gibi mukoz zarlar enfeksiyona karþý korunmalýdýr.

•Uçuðu sýkýþtýrýp patlatmayýn.

•Birine dokunurken ya da göz veya cinsel bölgelerinize dokunmadan önce ellerinizi dikkatlice yýkayýn.

•Tüm uyarýlara raðmen herpes virüsün uçuk olmadan da ulaþabileceði unutulmamalýdýr.

Tedavi:

Günümüzde kesin tedavisi yoktur ancak bu konuda yoðun çalýþmalar yapýlmaktadýr. % 5 asiklovirli merhem gibi bir antiviral ajan kullanýlabilir. Doktor ya da diþ hekiminizden son geliþmeler hakkýnda bilgi almak için irtibat kurun.

Aft dilde, yumuþak damakta, dudak ve yanaklarýn iç kýsýmlarýnda görülen küçük, yüzeyel ülserlerdir. Oldukça aðrýlýdýrlar ve 5-10 gün sürerler.

Neden?

Nedenleri hakkýndaki eldeki en iyi kanýtlar stres, travma, asitli yiyecekler (domates, turunçgiller, vs.) gibi lokal tahriþ edici maddelere maruz kalma gibi durumlarda lokal baðýþýklýk cevabýnda deðiþiklikler meydana gelmesidir.

Aftöz ülser yayýlabilir mi?

Hayýr. Nedeni bakteri ya da bir virüs olmadýðý için lokal yayýlýmý ya da bir baþkasýna bulaþmasý söz konusu deðildir.

Tedavi direkt olarak az önce bahsedilen rahatsýzlýk verici durumlarýn ortadan kaldýrýlmasý ve enfeksiyondan korunma ile olur.

Triamkinalon gibi haricen kullanýlan bir kortikosteroid ilacý da yardýmcý olur. Günümüzde kesin tedavisi bulunamamýþtýr.

Ýki haftadan uzun süren iyileþmeyen aðýz yaralarýnda doktorunuza ya da diþ hekiminize baþvurmalýsýnýz.