KADINLARDA YAÞA GÖRE OMURGA AÐRILARI VE DÝKKAT EDÝLMESÝ GEREKENLER          

             Çocuklarda Omurga Geliþimi:  Omurga sistemi, vücudumuzu birbiriyle devamlý iletiþim halindeki kaslar sayesinde ayakta duran bir sistemdir. Ana yapýsýný kemik iskelet, bunlara hareket kabiliyeti veren eklemler ve güç üreten kaslardan oluþur. Ýlk 10 yaþ bu yapýnýn saðlýklý ve dayanýklý olmasý için temellerin atýldýðý dönemdir. Eðer kalýtsal bir hastalýk yoksa beslenme þekli önemlidir ve bu dönem tüm çocuklarda ortak þekilde seyreder. Yetersiz kalsiyum ve D vitamin alýmý sonucu raþitizm en sýk karþýlaþýlan problemdir.

            Kýz çocuklarýnda erkek çocuklarýndan farklý olarak 9. ve 10. yaþlardan sonra hormonlarýn etkisiyle kemikler uzamaya, kemik kitlesi artmaya ve kaslar kalýnlaþmaya baþlar. Bu hýzlý büyüme dönemi ortalama 14-15 yaþýna kadar devam eder ve bu dönemde oldukça þiddetli eklem ve kemik aðrýlarý olarak görülebilir. Kimi zaman özellikle geceleri ortaya çýkan sýrt ve uzun kemik aðrýlarý nedeni ile ilaç kullanýlmasý gerekebilir. Ancak bunlarda korkulacak bir durum yoktur. Bu dönemdeki hýzlý boy uzamasý duruþ ve oturuþ bozukluklarýna ve bazen kalýcý þekil bozukluklarýna neden olabilir. Bu durumun önlenmesinde düzenli yapýlan spor koruyucu rol oynar ve omurga sistemini düzenler. Kimi zaman göðüslerin büyümesi ve utanma duyusu ile beraber öne eðik oturup saklama eðilimi de görülebilir. Psikiyatrik yardým alýnmasý bu durumlarda faydalý olacaktýr. Diðer yandan bu tür þikayetlerin altýndan omurga da skolyoz (eðrilik) çýkabileceðini göz önünde bulundurarak uzun süreli ve inatçý omurga aðrýlarýn varlýðýnda omurga sisteminin radyolojik olarak görüntülenmesi faydalý olacaktýr. Çekilen direk röntgenler kemik yapýsý, kalitesi, olasý doðumsal veya sonradan kazanýlmýþ anormallikler konusunda yeterli bilgi verir. Yirmili yaþlara kadar kemik uzamasý devam etse de kýzlarda daha erken sonlanacaktýr.

            Teknoloji Toplumu: Teknolojinin geliþimi ile daha az hareket eden toplumlar haline gelmek bir çok sorunu da berberinde getirmektedir. Yirmili yaþlarla birlikte bir kýsým hanýmlar çalýþma hayatýna atýlarak bedenen çalýþan, oðunu masa baþýnda geçirmeye baþlarlar. Günün yaklaþýk 8 saatini bu þekilde geçiren hanýmlarda bir süre sonra hareketsizliðe baðlý boyun ve sýrt aðrýlarý ortaya çýkar. Bunun çözümü, sýk sýk kýsa molalar, masa baþý egzersizleri ve haftada üç gün 45 dakika, 1 saat civarýnda yürüyüþler, düþük aktiviteli sportif hareketler yada mümkünse tek baþýna yüzmedir. Burada önemli olan, bu tür aktiviteleri uzun süreli ve istikrarlý olarak devam edilmesi ve hayatýmýzýn bir parçasý haline getirilmesidir. Bir baþka basit çözüm ise kýsa mesafelerde asansör ve araba kullanmamak, mümkün olduðu kadar hareketli kalmak olabilir.

            Hanýmlar 20 li yaþlardaki risk:  % 80-90 ilk hamileliklerinin gerçekleþmesidir. Özellikle aðýrlýk artýþýnýn en fazla olduðu son 3 ayda, annelerde bel ve sýrt aðrýlarý ön plana çýkar. Bu dönem annenin tüm vücut sýnýrlarýnýn sonuna kadar zorlandýðý metabolizmasýnýn, hormonal ve ruhsal dengesinin tamamen deðiþtiði, ihtiyaçlarýnýn çok artýðý ve ruhsal fiziksel her türlü desteðe ihtiyacý olduðu bir dönemdir. Bu dönemde annenin iç huzuru, çok aðýr olmayan ancak tamamen hareketsiz kalmadan yapacaðý düzenli fiziksel aktiviteler, doðum sýrasýnda anneyi ve sonrasýnda çocuðunun saðlýðýný olumlu etkileyecektir. Bu egzersizler günlük bir saat sakin bir çevrede yürüyüþler, mümkün olursa yüzme veya spor salonunda uygun egzersiz programlarý þeklinde olabilir. Yirmili yaþlar ayný zamnada büyük oranda anne olunduðu yaþlar olup, özellikle hem çalýþýp hemde emziren annelerin genel yorgunluk, uykusuzluk ve omurga aðrýlarýný yoðun yaþadýklarý dönemleridir. Bu dönemde annenin, hem bebeðinin bakýmý hem de kendi saðlýðý açýsndan 3-6 ay süre aktif çalýþmamasý veya düþük yoðunlukta çalýþmasý önerilebilir.

            Otuzlu yaþlarla birlikte nispeten duraðan hayat, gebelikler ve beslenme alýþkanlýklarý ile beraber kilo artýþý belirginleþmeye baþlar. Bu artýþla birlikte eklemler, omurga ve kaslarda zorlanmalar, çabuk yorulmalar kimi zaman belli kas gruplarýný içeren kronik aðrýlar ortaya çýkar. Kilo artýþý ve hareketsiz yaþantý, kimi zaman tam tersi hem iþ hemde evde çalýþan, çocuklara ve eþine bakan kadýn artýk çok yorulmakta ve vücut sýnýrlarý zorlanmaktadýr. Aþýrý zorlanmýþ, yorgun bir vücut, sttres, bel ve boyun fýtýklarýnýn ortaya çýkýþýný tetikler veya sebep olur. Altý aydan uzun süren, aralýklý gelen, bacaklara veya kollara vuran aðrýlar, omurgada fýtýðýn habercisi olabilir. Bunun tespiti muayene ve gereðinde ileri tetkiklerle mümkündür. Ancak daha önemli olan vücudumuza nazik davranýp, onu hýrpalamadan dinlenmesi için gereken zamaný verip, gereken kontrollerini zamanýnda yaptýrmaktýr.

            Kýrklý yaþlarla birlikte vicuttaki hormonal deðiþimler, geçirdiði hastalýklar, kilo vicudun genetik yapýsý  gibi pek çok faktörün etkisi ile omurgada ve baþka eklemlerde dejanaratif süreçler ön plana çýkmaya baþlar. Kilo ile sýkýntýlar artýk bu dönemde sistemik hastalýklar olarak, örneðin omurgada daralma, fýtýklar, dizlerde dejeneratif hastalýklar gibi kas-iskelet sistemi hastalýklarý olarak ilk bulgularýný verir. Bunlarýn takibi düzenli muayene ve tetiklerle mümkündür. Hormonal deðiþimin baþlangýcýndan itibaren normal þartlarda yýllýk kemik yoðunluðu ölçüme ve gereðinde ilaç tedavisi uygulanmasý ilerki yýllar için koruyucu rol oynayacaktýr.

            Elli yaþlar ve sonrasý bu zamana kadar vicudumuza ne kadar iyi, bilinçli davramamýz ile ilgili, bir tür ürünlerin toplandýðý yaþlardýr. Kadýnýn daha önceki yaþantýsýndaki hayat tarzý, beslenme alýþkanlýklarý, gebelik sayýsý, kilo, varsa sistemik hastalýklarý bu dönemde saðlýðýmzý etkiler ve belirleyici olur. Kemik erimesi ve dejeneratif hastalýklarý bu dönemde daha da belirginleþir ve kimi zaman cerrahi tedavi gerektirebilir.

            Hem bedensel hemde zihinsel olarak kendine dinlenecek zaman ayýran, dengeli ve doðal beslenmeye özen gösteren ve ideal kilosunu koruyan, mümkün olduðu kadar bedenen ve zihnen hareketli ve aktif bir hayat sürdüren sigaradan uzak geçirilen bir hayat tarzý, size uzun yýllarda daha hizmet edecek saðlýklý vucudun habercisi olacaktýr.