Sindirim sistemi rahatsýzlýklarýyla gebelikte sýk karþýlaþýlýr. Bulantý ve kusmalar hafif olabileceði gibi, kilo kaybý ile vücutta su ve elektrolit kaybýna neden olabilecek kadar þiddetli de olabilir. ?

Göðüste yanma ve aðza acý ekþi su gelmesi gibi þikayetlerle karakterize olan reflü ise gebelikteki hormonal deðiþikliklere ve büyüyen karýnýn oluþturduðu basýnca baðlý yemek borusunun alt kýsmýnda gevþeme ve midede asit salýnýmýnýn artmasý sonucu geliþir.

Bulantý ve kusma gebelerin %70-85 ini etkileyen bir durumdur. Bulantý-kusma gebelerin %2?sinde þiddetli hale gelebilir. Çoðul gebeliðin yanýnda, ailede veya önceki gebelikte þiddetli kusmalarý olanlar risk grubundadýr. Gün içi bulantý süresine, kusma sýklýðýna ve kilo kaybýna göre durumun þiddeti deðerlendirilir. Günde 6 saatten fazla bulantý hissi olan ve 5 kereden fazla kusan gebeler ileri tetkik ve deðerlendirme için doktora baþvurmalýdýrlar. 

Bulantý ve kusmanýn tedavisi önlemle baþlar. Gebe kalmadan önce multivitamin destek alan hastalarda bulantý ve tedavi gerektiren þiddette kusma daha nadir olarak izlenir. Sýk ve az yemek, yaðlý ?baharatlý yiyeceklerden kaçýnma, proteinli gýdalar tüketmek ve yatak baþýnda kraker bulundurularak kalkmadan tüketilmesi þikayetlerin azalmasýný saðlar.Hafif-orta þiddetteki durumlarda B6 vitamini, metoklopramid (metpamid), trimetobenzamid (emedur) gibi ilaçlar kullanýlabilir. Aðýr vakalarýn hastaneye yatýrarak tedavi edilmesi gerekebilir. 

Sadece yaþam tarzý deðiþiklikleri bile þikayetlerin azalmasýnda etkili olmaktadýr. Yastýk sayýsýný artýrmak, baharatlý yiyeceklerden, kahve ve çikolatadan kaçýnmak, aþýrý kilo almamaya dikkat etmek, yemeklerden hemen sonra yatmamak ve sýk aralarla küçük öðünler yemek bu önlemlerden sayýlabilir. Tüm bunlara raðmen þikayetlerinde gerileme olmadýðý takdirde doktor kontrolü altýnda aþaðýdaki ilaçlar kullanýlýr.

Antiasitler 

Bu tür ilaçlar magnezyum, alüminyum, kalsiyum, karbonat gibi metal tuzlarý içermektedir. Gaviscon, Rennie ,Talcid adlý ilaçlarýn tablet ve suspansiyon Formlarý bulunmaktadýr. Yemeklerden sonra yaklaþýk 30 dakika ? 1 saat sonra ya da aðrý anýnda tablet emilir veya 1-2 ölçek süspansiyon içilir. Antiasitlerin gebelikte kullanýmý güvenlidir fakat uzun süreli ve yüksek doz kullanýmýnda metal tuzlarýnýn birikimi söz konusu olduðundan dikkat edilmelidir.

Antiasitlere cevap vermeyen inatçý reflü þikayetleri olan hastalarda H2 reseptör antagonistleri kullanýlýr. Etkisi hýzlý deðildir. Ýlacýn emilimi ve vücutta daðýlýmý için zamana ihtiyaç vardýr. Famotidin (famodin), simetidin, ranitidin (ranitab, zantac) bu grup ilaçlardýr. Gebelikte kullanýmýnda, ilk trimesterde bile doðumsal anomali artýþý tespit edilmemiþtir. Bu grup ilaçlar plasentadan geçerler. Doktor kontrolünde kullanýlmalýdýrlar. 

Proton pompa Ýnhibitörleri 

Gebe olmayan hastalarda ülser, gastrit ve reflü tedavisinde kullanýlýr.Omeprazol (demeprazol), esomeprazol (nexium) ve lansoprazol(lansor) bu grup ilaçlara örnektir. Bebekte kalp , yüz, böbrek anomalilerine sebep olabilir. Her ne kadar fetusta anormallik ypatýðý gösterilmemiþse de genelde gebelikte kullanýlmasý önerilmez.

KABIZLIK 

Gebelikte kabýzlýk özellikle ilk ve 3. trimesterda daha fazla olmak üzere sýk karþýlaþýlan bir durumdur. Gebelikte artan progesteron hormonu ince ve kalýn barsak hareketlerini yavaþlatýr. Bol sývý almak, fiziksel aktiviteyi arttýrmak, lifli gýdalarla beslenmek gebeleri kabýzlýktan korur. Bunlara raðmen þikayetler devam edecek olursa kullanýlabilinecek ilaçlar þöyledir.

Osmotik laksatifler : Laktuloz ( Duphalac, laktulak, osmolak, importal vb)

Sorbitol (kansilak, sabalaks lavman vb)

Katyonik laksatifler: magnesium hidroksit (Magnokal, magnesie calcinee, magcine)

Uyarýcý laksatifler: Bisakodil (laksotek, bekunis, bisakol, sekolaks)

Depresyon üreme çaðýndaki kadýnlarda sýk olarak rastlanýr. Gebelerin de 

%10-20?sinde depresyon görülür. Destek gruplarýna katýlým, psikoterapi ve ilaç kullanýmý tedavi seçenekleridir. Gebelik öncesi depresyon tanýsý ile tedavi alan hastalarda kýsmi cevap olur olmaz veya gebelik tespit edilir edilmez antidepresanlarýn erken kesilmesi durumunda depresyonun tekrarlama olasýlýðý yüksektir. Fakat gebelik öncesi paroksetin ve venlafaksin grubu antidepresan baþlanan hastalarda gebelik tespit edildiðinde bu ilaçlar kalp anomalisi riskini arttýrdýðý ve yenidoðanda yoksunluk sendromuna (bebekte titreme, mide -baðýrsak problemleri, uyku bozukluklarý ve tiz sesle aðlama) neden olabileceðinden kesilmeleri önerilir. Serotonin gerialým inhibitörlerinden fluoksetin (prozac, depreks, depset,florac, fulsac) gebelikte kullanýmýnýn bebek üzerine etkisi en fazla araþtýrýlan depresyon ilacýdýr. Ýlk trimesterde bile kullanýmýnýn bebek üzerine olumsuz etkilerinin olmadýðý çalýþmalarla kanýtlanmýþtýr. Sertralin, sitalopram, essitalopram gibi diðer serotonin gerialým inhibitörleri yeni kuþak ilaçlardýr. Doðumsal anomalilerle iliþkili bulunmamýþlardýr fakat bu ilaçlar daha küçük ölçekli çalýþmalarda incelenmiþlerdir ve güvenirliliklerinin 

kanýtlanmasý için daha geniþ çaplý araþtýrmalara ihtiyaç vardýr.

Grip ve sinuzit gebelikte sýk karþýlaþýlan durumlardýr. Asýl olan hastalýktan korunmaktýr. Damlacýk yoluyla havadan bulaþan bir hastalýk olduðundan grip salgýnlarý sýrasýnda kapalý yerlerde uzun süre kalmamak önemlidir. Gebelik sýrasýnda baðýþýklýk sistemi de etkilendiðinden hastalýk her zamankinden daha uzun sürebilir. Grip sebebi viruslerdir ve antibiyotikler viruslere etki etmediklerinden kullanýmý yararsýzdýr. Hastalýk seyri sýrasýnda þikayetleri azaltmak için bir takým önlemler alýnabilinir. 

? Sývý alýnýmýný artýrmak. Taze sýkýlmýþ meyve sularý hem sývý ihtiyacýnýzý karþýlar hem de iþtahýnýzýn azalmasýyla oluþan besin açýðýnýn bir kýsmýný telafi eder.

? Ýþtahýnýz azalmýþsa kendinizi 3 büyük ana öðün yemeðe zorlamayýn.Bunun yerine 6 küçük öðün yapýn.

? Dinlenme zamanýnýzý arttýrýn.

? Yastýklarla sýrtýnýzý yükseltmek nefes almanýzý rahatlatýp, genize doðru olan

akýntýyý da azaltacaktýr.

Gribin oluþturduðu rahatsýzlýklarý azaltmak için ilaçlar da kullanýlabilinir. Ýlacýn kullaným yolu önemlidir. Aðýz yoluyla alýnan bir ilaca kýyasla burun spreyi veya damla olarak kullanýmda bebeðe geçen ilaç miktarý çok daha az olacaktýr. Bu nedenle mümkün olduðunca lokal etkili ilaçlar tercih edilmelidir.

? Burun týkanýklýðý için serum fizyolojik veya okyanus suyu spreyleri ve buðuseptil gebeliðin her ayýnda rahatlýkla kullanýlýr. 

? Soðuk algýnlýðý, kýrýklýk, kas aðrýlarý ve hafif ateþ için gebeliðin her ayýnda parasetamol (minoset, parol vb) içeren ilaçlar kullanýlabilinir.

? Nezle için gebeliðin 3. ayýndan sonra psödoefedrin içeren (sudafed,eksofed, rinogest) ilaçlar kullanýlabilinir. 

? Nezle için kullanýlan Otrivin ve illiadin gibi ilaçlarda damarlarý kasan maddeler olduðundan bunlar özellikle rahim içi geliþme geriliði riski olan gebeliklerde uterin arter (rahimi besleyen damar) kasýlmasýna neden olarak bebeðe giden oksijenin azalmasýna neden olabilir. Saðlýklý gebeliklerde ise böyle bir etki görülmemiþtir.

? Boðaz aðrýsý için hafif tuzlu suyla gargara veya pastiller (strepsils, viks, bepantehene) kullanýlabilinir.

Ateþinizi mutlaka günde en az bir kez takip edin. Ateþiniz 38.5 derecenin üzerine çýkarsa ve nefes darlýðý, sarý-yeþil balgam çýkarma, göðüs aðrýsý, yutkunmakta yemek yemenize engel olacak þekilde boðaz aðrýsý gibi þikayetleriniz olursa mutlaka doktora baþvurmalýsýnýz.

Sindirim sistemi rahatsýzlýklarýyla gebelikte sýk karþýlaþýlýr. Bulantý ve kusmalar hafif olabileceði gibi, kilo kaybý ile vücutta su ve elektrolit kaybýna neden olabilecek kadar þiddetli de olabilir. ?

Göðüste yanma ve aðza acý ekþi su gelmesi gibi þikayetlerle karakterize olan reflü ise gebelikteki hormonal deðiþikliklere ve büyüyen karýnýn oluþturduðu basýnca baðlý yemek borusunun alt kýsmýnda gevþeme ve midede asit salýnýmýnýn artmasý sonucu geliþir.

Bulantý ve kusma gebelerin %70-85 ini etkileyen bir durumdur. Bulantý-kusma gebelerin %2?sinde þiddetli hale gelebilir. Çoðul gebeliðin yanýnda, ailede veya önceki gebelikte þiddetli kusmalarý olanlar risk grubundadýr. Gün içi bulantý süresine, kusma sýklýðýna ve kilo kaybýna göre durumun þiddeti deðerlendirilir. Günde 6 saatten fazla bulantý hissi olan ve 5 kereden fazla kusan gebeler ileri tetkik ve deðerlendirme için doktora baþvurmalýdýrlar. 

Bulantý ve kusmanýn tedavisi önlemle baþlar. Gebe kalmadan önce multivitamin destek alan hastalarda bulantý ve tedavi gerektiren þiddette kusma daha nadir olarak izlenir. Sýk ve az yemek, yaðlý ?baharatlý yiyeceklerden kaçýnma, proteinli gýdalar tüketmek ve yatak baþýnda kraker bulundurularak kalkmadan tüketilmesi þikayetlerin azalmasýný saðlar.Hafif-orta þiddetteki durumlarda B6 vitamini, metoklopramid (metpamid), trimetobenzamid (emedur) gibi ilaçlar kullanýlabilir. Aðýr vakalarýn hastaneye yatýrarak tedavi edilmesi gerekebilir. 

Sadece yaþam tarzý deðiþiklikleri bile þikayetlerin azalmasýnda etkili olmaktadýr. Yastýk sayýsýný artýrmak, baharatlý yiyeceklerden, kahve ve çikolatadan kaçýnmak, aþýrý kilo almamaya dikkat etmek, yemeklerden hemen sonra yatmamak ve sýk aralarla küçük öðünler yemek bu önlemlerden sayýlabilir. Tüm bunlara raðmen þikayetlerinde gerileme olmadýðý takdirde doktor kontrolü altýnda aþaðýdaki ilaçlar kullanýlýr.

Antiasitler 

Bu tür ilaçlar magnezyum, alüminyum, kalsiyum, karbonat gibi metal tuzlarý içermektedir. Gaviscon, Rennie ,Talcid adlý ilaçlarýn tablet ve suspansiyon Formlarý bulunmaktadýr. Yemeklerden sonra yaklaþýk 30 dakika ? 1 saat sonra ya da aðrý anýnda tablet emilir veya 1-2 ölçek süspansiyon içilir. Antiasitlerin gebelikte kullanýmý güvenlidir fakat uzun süreli ve yüksek doz kullanýmýnda metal tuzlarýnýn birikimi söz konusu olduðundan dikkat edilmelidir.

Antiasitlere cevap vermeyen inatçý reflü þikayetleri olan hastalarda H2 reseptör antagonistleri kullanýlýr. Etkisi hýzlý deðildir. Ýlacýn emilimi ve vücutta daðýlýmý için zamana ihtiyaç vardýr. Famotidin (famodin), simetidin, ranitidin (ranitab, zantac) bu grup ilaçlardýr. Gebelikte kullanýmýnda, ilk trimesterde bile doðumsal anomali artýþý tespit edilmemiþtir. Bu grup ilaçlar plasentadan geçerler. Doktor kontrolünde kullanýlmalýdýrlar. 

Proton pompa Ýnhibitörleri 

Gebe olmayan hastalarda ülser, gastrit ve reflü tedavisinde kullanýlýr.Omeprazol (demeprazol), esomeprazol (nexium) ve lansoprazol(lansor) bu grup ilaçlara örnektir. Bebekte kalp , yüz, böbrek anomalilerine sebep olabilir. Her ne kadar fetusta anormallik ypatýðý gösterilmemiþse de genelde gebelikte kullanýlmasý önerilmez.

KABIZLIK 

Gebelikte kabýzlýk özellikle ilk ve 3. trimesterda daha fazla olmak üzere sýk karþýlaþýlan bir durumdur. Gebelikte artan progesteron hormonu ince ve kalýn barsak hareketlerini yavaþlatýr. Bol sývý almak, fiziksel aktiviteyi arttýrmak, lifli gýdalarla beslenmek gebeleri kabýzlýktan korur. Bunlara raðmen þikayetler devam edecek olursa kullanýlabilinecek ilaçlar þöyledir.

Osmotik laksatifler : Laktuloz ( Duphalac, laktulak, osmolak, importal vb)

Sorbitol (kansilak, sabalaks lavman vb)

Katyonik laksatifler: magnesium hidroksit (Magnokal, magnesie calcinee, magcine)

Uyarýcý laksatifler: Bisakodil (laksotek, bekunis, bisakol, sekolaks)

Depresyon üreme çaðýndaki kadýnlarda sýk olarak rastlanýr. Gebelerin de 

%10-20?sinde depresyon görülür. Destek gruplarýna katýlým, psikoterapi ve ilaç kullanýmý tedavi seçenekleridir. Gebelik öncesi depresyon tanýsý ile tedavi alan hastalarda kýsmi cevap olur olmaz veya gebelik tespit edilir edilmez antidepresanlarýn erken kesilmesi durumunda depresyonun tekrarlama olasýlýðý yüksektir. Fakat gebelik öncesi paroksetin ve venlafaksin grubu antidepresan baþlanan hastalarda gebelik tespit edildiðinde bu ilaçlar kalp anomalisi riskini arttýrdýðý ve yenidoðanda yoksunluk sendromuna (bebekte titreme, mide -baðýrsak problemleri, uyku bozukluklarý ve tiz sesle aðlama) neden olabileceðinden kesilmeleri önerilir. Serotonin gerialým inhibitörlerinden fluoksetin (prozac, depreks, depset,florac, fulsac) gebelikte kullanýmýnýn bebek üzerine etkisi en fazla araþtýrýlan depresyon ilacýdýr. Ýlk trimesterde bile kullanýmýnýn bebek üzerine olumsuz etkilerinin olmadýðý çalýþmalarla kanýtlanmýþtýr. Sertralin, sitalopram, essitalopram gibi diðer serotonin gerialým inhibitörleri yeni kuþak ilaçlardýr. Doðumsal anomalilerle iliþkili bulunmamýþlardýr fakat bu ilaçlar daha küçük ölçekli çalýþmalarda incelenmiþlerdir ve güvenirliliklerinin 

kanýtlanmasý için daha geniþ çaplý araþtýrmalara ihtiyaç vardýr.

Grip ve sinuzit gebelikte sýk karþýlaþýlan durumlardýr. Asýl olan hastalýktan korunmaktýr. Damlacýk yoluyla havadan bulaþan bir hastalýk olduðundan grip salgýnlarý sýrasýnda kapalý yerlerde uzun süre kalmamak önemlidir. Gebelik sýrasýnda baðýþýklýk sistemi de etkilendiðinden hastalýk her zamankinden daha uzun sürebilir. Grip sebebi viruslerdir ve antibiyotikler viruslere etki etmediklerinden kullanýmý yararsýzdýr. Hastalýk seyri sýrasýnda þikayetleri azaltmak için bir takým önlemler alýnabilinir. 

? Sývý alýnýmýný artýrmak. Taze sýkýlmýþ meyve sularý hem sývý ihtiyacýnýzý karþýlar hem de iþtahýnýzýn azalmasýyla oluþan besin açýðýnýn bir kýsmýný telafi eder.

? Ýþtahýnýz azalmýþsa kendinizi 3 büyük ana öðün yemeðe zorlamayýn.Bunun yerine 6 küçük öðün yapýn.

? Dinlenme zamanýnýzý arttýrýn.

? Yastýklarla sýrtýnýzý yükseltmek nefes almanýzý rahatlatýp, genize doðru olan

akýntýyý da azaltacaktýr.

Gribin oluþturduðu rahatsýzlýklarý azaltmak için ilaçlar da kullanýlabilinir. Ýlacýn kullaným yolu önemlidir. Aðýz yoluyla alýnan bir ilaca kýyasla burun spreyi veya damla olarak kullanýmda bebeðe geçen ilaç miktarý çok daha az olacaktýr. Bu nedenle mümkün olduðunca lokal etkili ilaçlar tercih edilmelidir.

? Burun týkanýklýðý için serum fizyolojik veya okyanus suyu spreyleri ve buðuseptil gebeliðin her ayýnda rahatlýkla kullanýlýr. 

? Soðuk algýnlýðý, kýrýklýk, kas aðrýlarý ve hafif ateþ için gebeliðin her ayýnda parasetamol (minoset, parol vb) içeren ilaçlar kullanýlabilinir.

? Nezle için gebeliðin 3. ayýndan sonra psödoefedrin içeren (sudafed,eksofed, rinogest) ilaçlar kullanýlabilinir. 

? Nezle için kullanýlan Otrivin ve illiadin gibi ilaçlarda damarlarý kasan maddeler olduðundan bunlar özellikle rahim içi geliþme geriliði riski olan gebeliklerde uterin arter (rahimi besleyen damar) kasýlmasýna neden olarak bebeðe giden oksijenin azalmasýna neden olabilir. Saðlýklý gebeliklerde ise böyle bir etki görülmemiþtir.

? Boðaz aðrýsý için hafif tuzlu suyla gargara veya pastiller (strepsils, viks, bepantehene) kullanýlabilinir.

Ateþinizi mutlaka günde en az bir kez takip edin. Ateþiniz 38.5 derecenin üzerine çýkarsa ve nefes darlýðý, sarý-yeþil balgam çýkarma, göðüs aðrýsý, yutkunmakta yemek yemenize engel olacak þekilde boðaz aðrýsý gibi þikayetleriniz olursa mutlaka doktora baþvurmalýsýnýz.