Çocuðuna “hayýr” kelimesinin anlamýný öðretemediðinden yakýnan birçok kiþinin temel sorunlarýndan biri de tutarsýz söylem ve davranýþlarda bulunmalarýdýr. Bir gün evet dediðine yarýn hayýr diyen bir anne babanýn çocuðu da ikilemler arasýnda kalýr. Tutturmalar baþ gösterir. Daha önceden yaþanmýþ bazý deneyimler, (örneðin baþlangýçta hayýr denilen bir þeyin daha sonra gerçekleþtirilmesi gibi) çocuðun isteði olana kadar ýsrarlý bir þekilde diretmesi þeklinde öðrenilmiþ bir davranýþ olarak karþýmýza çýkar. Veya anne babanýn farklý mesajlar verdiði durumlarda çocuk bu durumu kendi istediði þeklide yönlendirmeye çalýþabilmektedir. Bu nedenle anne babalar bir konuda çocuða yasak koyacaklarsa önce buna kendi aralarýnda karar vermelidirler. Ayný þekilde koyulan kurallar çocuðun yaþ ve eðitim düzeyine uygun ve uygulanabilir olmalýdýr.

Çocuða ‘hayýr’ kelimesi net ve kararlý bir þekilde söylenmelidir. Neden “hayýr” olduðu kýsa ve onun anlayabileceði þekilde açýklandýktan sonra verilen karardan dönülmemeli ve konuyla ilgili gereksiz bir tartýþmaya girilmemelidir. Ses tonu kýzgýn veya yalvarýr bir þekilde olmamalýdýr. Göz temasý kurulmalý ve basit cümleler kullanýlmalýdýr. Kurallara uyan veya uymaya çaba gösteren çocuðun davranýþlarý gözden kaçýrýlmamalý ve ödüllendirilmelidir. Çocuk eðitiminde “ödüllendirme” yöntemi öncelikli olarak tercih edilmelidir.

En iyi ödül çocuðun olumlu davranýþýnýn mutlaka fark edilip takdir edilmesi ve memnuniyetin hissettirilmesidir. Bu çocuðun olumlu davranýþýnýn tekrarlanmasýný arttýrmada çok iþe yarayacaktýr. Çocuk çaba gösterdiði ve bunun karþýlýðýný aldýðý için, bir sonraki deneyiminde ayný güzel tepkiyi alabilmek için yine çabalayacak ve bu davranýþ þekli öðrenilecektir.

Çocuk ve Ergen Psikiyatristi

Çocuðuna “hayýr” kelimesinin anlamýný öðretemediðinden yakýnan birçok kiþinin temel sorunlarýndan biri de tutarsýz söylem ve davranýþlarda bulunmalarýdýr. Bir gün evet dediðine yarýn hayýr diyen bir anne babanýn çocuðu da ikilemler arasýnda kalýr. Tutturmalar baþ gösterir. Daha önceden yaþanmýþ bazý deneyimler, (örneðin baþlangýçta hayýr denilen bir þeyin daha sonra gerçekleþtirilmesi gibi) çocuðun isteði olana kadar ýsrarlý bir þekilde diretmesi þeklinde öðrenilmiþ bir davranýþ olarak karþýmýza çýkar. Veya anne babanýn farklý mesajlar verdiði durumlarda çocuk bu durumu kendi istediði þeklide yönlendirmeye çalýþabilmektedir. Bu nedenle anne babalar bir konuda çocuða yasak koyacaklarsa önce buna kendi aralarýnda karar vermelidirler. Ayný þekilde koyulan kurallar çocuðun yaþ ve eðitim düzeyine uygun ve uygulanabilir olmalýdýr.

Çocuða ‘hayýr’ kelimesi net ve kararlý bir þekilde söylenmelidir. Neden “hayýr” olduðu kýsa ve onun anlayabileceði þekilde açýklandýktan sonra verilen karardan dönülmemeli ve konuyla ilgili gereksiz bir tartýþmaya girilmemelidir. Ses tonu kýzgýn veya yalvarýr bir þekilde olmamalýdýr. Göz temasý kurulmalý ve basit cümleler kullanýlmalýdýr. Kurallara uyan veya uymaya çaba gösteren çocuðun davranýþlarý gözden kaçýrýlmamalý ve ödüllendirilmelidir. Çocuk eðitiminde “ödüllendirme” yöntemi öncelikli olarak tercih edilmelidir.

En iyi ödül çocuðun olumlu davranýþýnýn mutlaka fark edilip takdir edilmesi ve memnuniyetin hissettirilmesidir. Bu çocuðun olumlu davranýþýnýn tekrarlanmasýný arttýrmada çok iþe yarayacaktýr. Çocuk çaba gösterdiði ve bunun karþýlýðýný aldýðý için, bir sonraki deneyiminde ayný güzel tepkiyi alabilmek için yine çabalayacak ve bu davranýþ þekli öðrenilecektir.

Çocuk ve Ergen Psikiyatristi