Doðum sonrasý kucaðýnda bebeði ile hastaneden ayrýlan anne bu mutluluðu yaþamanýn yanýnda bu canlýnýn tüm sorumluluðunu taþýma bilinci ile endiþeli, kaygýlý ve ne yapacaðýný bilememe duygularýný da birlikte yaþayacaktýr. Doðum sonrasý yaþanan hormonel deðiþimler bu sürece fizyolojik olarak etki etmekle beraber psikolojik olarak da bazý hassasiyetleri arttýrmaktadýr. Annenin doðum sonrasý vücudundaki tüm deðiþimlere uyum saðlamaya çalýþmasýnýn yanýnda bebeðine iyi bakabilmek, onu saðlýklý büyütebilmek, aðladýðýnda ihtiyaçlarýna cevap verebilmek için yeterli bir anne olabilme duygusunu taþýmak annenin psikolojik olarak hassas bir döneme girmenin baþlangýcýný oluþturacaktýr.

Doðum sonrasý hüzün olarak adlandýrýlan bu durum anne için normal bir süreçtir. Hamile kalmadan önceki dönemde yapabildiði bazý þeyleri artýk yapamayacak , kendisine eskisi kadar zaman ayýramayacaktýr. Zamanýnýn neredeyse tümünü bebeðinin ihtiyaçlarýný karþýlamak üzere programlamak zorundadýr. 10-15 gün içerisinde anne- bebek birbirine uyum saðlayabilmiþ bir hale artýk gelebilmiþtir. Anne artýk bebeðini emzirebilir, onu uyutabilir ve diðer ihtiyaçlarýný giderebilir bir sürece girmiþtir. Bir anne olduðunun ve çok güzel bir varlýða sahip olduðunun bilincindedir. Hamilelik döneminde annenin   bu sürece gireceðini bilmesi  doðum sonrasýnda bu dönemi daha kolay atlatmasýný saðlayacaktýr. Bu hüzün dönemini atlatamayan ve daha uzun süre bu belirtileri yaþayan kiþilerde durum artýk daha farklý bir hale gelmiþ tedavi edilmesi gereken bir boyuta ulaþmýþtýr.

Doðum sonrasý depresyon doðumdan iki ya da dört hafta içinde ortaya çýkabilir. Planlý olmayan bir gebelikse yani anne olmaya duygusal açýdan hazýr deðilse,  eþ desteði yoksa, hamilelik öncesi sorunlu bir evlilik söz konusuysa, kiþi daha önceden depresyon geçirmiþse, ailesinde daha önceden depresyon geçirme öyküsü söz konusu ise , psiko-sosyal destek saðlanamýyorsa, riskli  bir hamilelik dönemi  geçirilmiþse, hamilelik döneminde veya doðum sonrasýnda olumsuz bir yaþam olayý ile karþýlaþýlmýþsa ( iþ kaybý, para kaybý, vefat vb süreç) kiþinin doðum sonrasý depresyon geçirme olasýlýðý artmaktadýr.

Doðum sonrasý depresyon yaþayan anne gün içinde sürekli yoðun bir sýkýntý yaþamaktadýr, bebeðiyle kurmuþ olduðu iletiþimde endiþeleri artmýþtýr ,  dönem  dönem bebeðine bakamayacak hatta dokunamayacak bir duruma gelebilir, sürekli aðlama nöbetleri gösterebilir, iþtahý azalabilir, iyi bir anne olamayacaðý düþüncesi yoðunlaþabilir ve bu konuda umutsuzluk duygularý hakimdir. Annelikle ilgili yetersizlik duygularý gösterebilir ve bebek bakýmý ile ilgili korkular yaþayabilir. Sürekli yorgunluk ve halsizlik ,  uykuda artma ya da azalma görülebilir.Dikkatini bir türlü toparlayamaz. Bebeðin bakýmýndaki yetersizliði ile ilgili suçluluk duygularý görülebilir. Yaþamdan býktýðý ve ölmek istediðini ifade eden cümleler bile kurabilir.

Yaþanan bu süreçte annenin kesinlikle bir uzman desteði almasý gerekmektedir. Tedavide amaç;  kiþinin annelik duygusunu tanýmlamasýna yardýmcý olmak, annelikte karþýlaþabilecek zorluklarý ortaya koymak ve bu zorluklarla baþ etme becerilerini geliþtirmesine yardýmcý olmak, yaþamýþ olduðu tüm duygularý açýkça ifade edebilmesini saðlamaktýr. Yoðun intihar düþünceleri, annenin bebeðe   ve kendine bakamamasý  durumlarýnda ilaç desteði gerekebilir. Bu dönemde eþ ve aile yakýnlarýnýn desteði de çok önemlidir. Bebeðin doðumundan itibaren  fiziksel  ve ruhsal geliþiminde anne ile kurmuþ olduðu iliþki çok önemlidir. Annesini ememeyen ve ondan gerekli sevgi ve þevkati göremeyen bebeðin geliþiminin çok saðlýklý olmasý beklenemez. Bu nedenle doðum sonrasý depresyon yaþayan annenin bir an önce bebeðinin bakýmýný üstlenebilecek , ona sevgi verebilecek bir duygulanýma sahip olmasý saðlanmalýdýr.Doðum sonrasý hüzün ve doðum sonrasý depresyonun dýþýnda çok ciddi  olarak nitelendirilen doðum sonrasý psikoz da görülebilir. Doðum sonrasý psikozda anne bebeði tamamen ret edebilir ve  öldürme giriþimlerinde bulunabilir. Kimsenin duymadýðý sesler duyduðunu ifade edebilir. Bu durumda hemen bir psikiyatri uzmanýndan destek alýnarak gerekli tedaviyi almasý saðlanmalýdýr.

Doðum sonrasý kucaðýnda bebeði ile hastaneden ayrýlan anne bu mutluluðu yaþamanýn yanýnda bu canlýnýn tüm sorumluluðunu taþýma bilinci ile endiþeli, kaygýlý ve ne yapacaðýný bilememe duygularýný da birlikte yaþayacaktýr. Doðum sonrasý yaþanan hormonel deðiþimler bu sürece fizyolojik olarak etki etmekle beraber psikolojik olarak da bazý hassasiyetleri arttýrmaktadýr. Annenin doðum sonrasý vücudundaki tüm deðiþimlere uyum saðlamaya çalýþmasýnýn yanýnda bebeðine iyi bakabilmek, onu saðlýklý büyütebilmek, aðladýðýnda ihtiyaçlarýna cevap verebilmek için yeterli bir anne olabilme duygusunu taþýmak annenin psikolojik olarak hassas bir döneme girmenin baþlangýcýný oluþturacaktýr.

Doðum sonrasý hüzün olarak adlandýrýlan bu durum anne için normal bir süreçtir. Hamile kalmadan önceki dönemde yapabildiði bazý þeyleri artýk yapamayacak , kendisine eskisi kadar zaman ayýramayacaktýr. Zamanýnýn neredeyse tümünü bebeðinin ihtiyaçlarýný karþýlamak üzere programlamak zorundadýr. 10-15 gün içerisinde anne- bebek birbirine uyum saðlayabilmiþ bir hale artýk gelebilmiþtir. Anne artýk bebeðini emzirebilir, onu uyutabilir ve diðer ihtiyaçlarýný giderebilir bir sürece girmiþtir. Bir anne olduðunun ve çok güzel bir varlýða sahip olduðunun bilincindedir. Hamilelik döneminde annenin   bu sürece gireceðini bilmesi  doðum sonrasýnda bu dönemi daha kolay atlatmasýný saðlayacaktýr. Bu hüzün dönemini atlatamayan ve daha uzun süre bu belirtileri yaþayan kiþilerde durum artýk daha farklý bir hale gelmiþ tedavi edilmesi gereken bir boyuta ulaþmýþtýr.

Doðum sonrasý depresyon doðumdan iki ya da dört hafta içinde ortaya çýkabilir. Planlý olmayan bir gebelikse yani anne olmaya duygusal açýdan hazýr deðilse,  eþ desteði yoksa, hamilelik öncesi sorunlu bir evlilik söz konusuysa, kiþi daha önceden depresyon geçirmiþse, ailesinde daha önceden depresyon geçirme öyküsü söz konusu ise , psiko-sosyal destek saðlanamýyorsa, riskli  bir hamilelik dönemi  geçirilmiþse, hamilelik döneminde veya doðum sonrasýnda olumsuz bir yaþam olayý ile karþýlaþýlmýþsa ( iþ kaybý, para kaybý, vefat vb süreç) kiþinin doðum sonrasý depresyon geçirme olasýlýðý artmaktadýr.

Doðum sonrasý depresyon yaþayan anne gün içinde sürekli yoðun bir sýkýntý yaþamaktadýr, bebeðiyle kurmuþ olduðu iletiþimde endiþeleri artmýþtýr ,  dönem  dönem bebeðine bakamayacak hatta dokunamayacak bir duruma gelebilir, sürekli aðlama nöbetleri gösterebilir, iþtahý azalabilir, iyi bir anne olamayacaðý düþüncesi yoðunlaþabilir ve bu konuda umutsuzluk duygularý hakimdir. Annelikle ilgili yetersizlik duygularý gösterebilir ve bebek bakýmý ile ilgili korkular yaþayabilir. Sürekli yorgunluk ve halsizlik ,  uykuda artma ya da azalma görülebilir.Dikkatini bir türlü toparlayamaz. Bebeðin bakýmýndaki yetersizliði ile ilgili suçluluk duygularý görülebilir. Yaþamdan býktýðý ve ölmek istediðini ifade eden cümleler bile kurabilir.

Yaþanan bu süreçte annenin kesinlikle bir uzman desteði almasý gerekmektedir. Tedavide amaç;  kiþinin annelik duygusunu tanýmlamasýna yardýmcý olmak, annelikte karþýlaþabilecek zorluklarý ortaya koymak ve bu zorluklarla baþ etme becerilerini geliþtirmesine yardýmcý olmak, yaþamýþ olduðu tüm duygularý açýkça ifade edebilmesini saðlamaktýr. Yoðun intihar düþünceleri, annenin bebeðe   ve kendine bakamamasý  durumlarýnda ilaç desteði gerekebilir. Bu dönemde eþ ve aile yakýnlarýnýn desteði de çok önemlidir. Bebeðin doðumundan itibaren  fiziksel  ve ruhsal geliþiminde anne ile kurmuþ olduðu iliþki çok önemlidir. Annesini ememeyen ve ondan gerekli sevgi ve þevkati göremeyen bebeðin geliþiminin çok saðlýklý olmasý beklenemez. Bu nedenle doðum sonrasý depresyon yaþayan annenin bir an önce bebeðinin bakýmýný üstlenebilecek , ona sevgi verebilecek bir duygulanýma sahip olmasý saðlanmalýdýr.Doðum sonrasý hüzün ve doðum sonrasý depresyonun dýþýnda çok ciddi  olarak nitelendirilen doðum sonrasý psikoz da görülebilir. Doðum sonrasý psikozda anne bebeði tamamen ret edebilir ve  öldürme giriþimlerinde bulunabilir. Kimsenin duymadýðý sesler duyduðunu ifade edebilir. Bu durumda hemen bir psikiyatri uzmanýndan destek alýnarak gerekli tedaviyi almasý saðlanmalýdýr.