x
Genel Bilgiler
x
x
x
x
x
Anatomi
Sebepleri
Belirtileri
Teþhis
Önleme ve tedavi
Aðýrlýk taþýma, itme, çekme zararlýdýr.
Torasik çýkýþ sendromu (TÇS); omuz, kollar ve elleri etkileyen bir
hastalýktýr. Bu hastalýk hem hastalar, hemde doktorlar için oldukça
karýþýk bir durumdur. Omuz, kol ve el aðrýlarý olan bir insanda TÇS
teþhisi koymak ve bunu ispat etmek oldukça zordur. Teþhis genellikle
omuz, kol ve ellerde aðrý yapan diðer hastalýklarýn olmadýðýna karar
verildikten sonra konulur.
Anatomi
Boynun
yan tarafýndan çýkýp kol ve ellere doðru yol alan damar ve sinirler,
boyundan ayrýldýktan sonra köprücük kemiði (klavikula), birinci kaburga
ve iki boyun kasýnýn oluþturduðu (skalen kaslar) dar bir alandan
geçerler. Bu dar alana torasik çýkýþ adý verilir. Boyunda iki omur
arasýndan çýkan sinirler çýktýktan hemen sonra birbirleriyle birleþerek
ve tekrar ayrýlarak aðlar oluþtururlar ve omuz çevresine dallar
verdikten sonra kola giden 3 ana siniri oluþtururlar. Bu sinirler;
radial sinir (el sýrtý, kolun yaný, baþ parmak), median sinir (baþ
parmak, 2.ve3. parmak ve 4. parmaðýn yarýsý) ve ulnar sinirdir (serçe
parmak, 4. parmaðýn yarýsý, kolun iç tarafý). TÇS da her üç sinir
etkilenmekle birlikte daha çok kolun iç yanýndan küçük parmak, yüzük
parmaðýnýn yarýsýnýn hissiyatýný ve parmaklar arasýndaki kaslarýn
sinirlerini saðlayan ulnar sinir etkilenir. TÇS ayrýca kola giden
atardamarlarý ve toplardamarlarý da etkiler, buna baðlý olarak ellerde
þiþmeler ve üþüme olabilir.
Sebepleri
Torasik
çýkýþta omuz, kol ve ellere giden sinir ve damarlarý sýkýþtýran birçok
ihtimal vardýr. Fazla bir kaburganýn olmasý, yada 7.boyun omurlarýnýn
yan çýkýntýlarýnýn gereðinden uzun olmasý, köprücük kemiðinde iyileþmiþ
kýrýklar, boyun kaslarýnda yaralanmalar veya spazm vs gibi sebepler, en
sýk rastlanan sebeplerdir. Ayrýca düþük omuz, uzun süre aðýr yük
taþýma, omuz seviyesinin üzerinde yapýlan fiziksel aktiviteler,
kamburluk diðer önemli sebeplerdir.
Belirtileri
Bir
veya iki kolda (özellikle sað kol, el) aðrý, kuvvetsizlik, uyuþma,
karýncalanma, þiþme, yorulma, ve üþüme sýk rastlanan þikayetlerdir. Bu
belirtilerin tamamý boyun fýtýðý ve kireçlenmeleri, karpal tünel
sendromu, omuzdaki tendinit ve bursitlerle ayný belirtilerdir.
Teþhis
Teþhis
hastanýn ifadelerine ve muayene bulgularýna göre konulur. düz röntgen
bazý sebepleri gösterebilir. EMG, MR, dopler ultrasonografi gibi ileri
tetkik metotlarýndan yararlanýlabilir.
Önleme ve tedavi
TÇS
nýn esas tedavisini omuz çevresi ve boyun çevresi kaslarýna yönelik
egzersizler oluþturur. Ýyi bir duruþ eðitimi ve dengeli kas yapýsý
torasik çýkýþý geniþleterek baskýlarý en aza indirir.
Aðýrlýk taþýma, itme, çekme zararlýdýr.
Stres kas spazmýna yolaçarak torasik çýkýþý daraltýr. Boynu çevirerek arkaya bakmak zararlýdýr.
Uzun süreli omuz seviyesinin üzerinde çalýþmak zararlýdýr.
Hasta omuzda aðýr çantalar taþýmamalýdýr.
Omuz elavatörleri ( kaldýrýcý kaslarý) güçlendirilmelidir.
Ýri göðüslü kadýnlarda uygun sütyen giyilmeli yada göðüsler plastik olarak küçültülmelidir.
Fazladan
bir kaburga varsa cerrahi olarak çýkarýlabilir. Fizik tedavi ve
rehabilitasyon omuz çevresindeki ve boyun kaslarýný gevþetir ve bu
kaslardaki spazmý giderir.
Boyun ve omuz koruma prensiplerine dikkat edilmelidir.

