Genel Bilgiler

TÝROÝD HORMON YETMEZLÝÐÝ (HÝPOTÝROÝDÝZM)

Tiroid’in salgýladýðý hormon vücudumuzun ihtiyacýný karþýlamayabilir. Bu duruma “hipotiroidizm” diyoruz. Tiroid yetmezliðinin bir çok nedeni vardýr; bu neden tespit edilmelidir:

1) Doðuþtan tiroid yetersiz hormon üretebilir.

2) Tiroid ameliyatý sonrasýnda kalýntý tiroid dokusu yeterince hormon üretebilir.

3) Tiroid yaþlandýðý için yetersiz hormon üretebilir.

4) Tiroid hücrelerinin hormon üretimini bozan bazý psikiyatrik ilaçlar kullanýlmasý sonucu tiroid yetersiz hormon üretebilir.

5) zehirli guatrýn uzun süreli hapla tedavisi sonrasýnda tiroid yeterince hormon üretebilir.

6) Radyoaktif iyot tedavisi sonrasý verilen tiroid hormonu yetersiz kalmýþ olabilir.

7) Cerahatli olmayan bir iltihap sonrasýnda tiroid hücreleri harabiyete uðradýðý için yetersiz hormon üretebilir.Bu iltihaba "tiroidit" denilir. En sýk karþýlaþýlan tiroid hormon hastalýðýdýr. Bu iltihaplarýn en sýk görüleni de Hashimato hastalýðýdýr.                  

Hastalarda baþlýca þikayetler; saçlarda kabalaþma ve  matlaþma, ciltte kuruma, pullanma ve dökülme, istemediði halde kilo alma, rejime raðmen kilo verememe, kabýzlýk, çarpýntý, isteksizlik, cinsel isteksizlik,  sýk sýk bunalýma girme, bel-omuz-sýrt aðrýsý, çabuk yorulma. Dil büyümesi gibi ilginç þikayetler dahi görülebilir.

Bu hastalarda, kandaki prolaktin (kadýnlardaki meme ve emzirme hormonu) düzeyi yükselebilmektedir. Hatta ayný hastalarda bu prolaktin yüksekliðine ilaveten MR ve tomografide ayný "prolaktin salgýlayan hipofiz tümörleri"ndeki gibi hipofiz büyümesi de görülebilmektedir. Bu hastalarda tiroid yetmezliðinin gözden kaçýrýlmasý sonucunda "agresif prolaktin fazlalýðý tedavisi" ve hatta "hipofiz ameliyatý" uygulanabilmektedir. Halbuki asýl hastalýk olan tiroid hormon yetmezliði tedavi edilmeden bu agresif tedavilerle sorunu çözmek mümkün deðildir. 

Yapýlacak tetkiklerden sonra teþhisin doðrulanmasýný takiben eksik olan tiroid hormonunu vererek çok hýzlý iyileþme saðlamak mümkündür. Burada en önemli nokta yeterli hormonun verilmesi ve “ince ayarýn” yapýlmasýdýr. Bu hastalar ömür boyunca ilaç kullanmak zorundadýr. tedavide kullanýlan Tiroid hormonunun standart dozu yoktur. Bu nedenle her hastada yapýlacak ölçüm ve takiplerle gerçek ve doðru idame dozu bulunmalýdýr.

TÝROÝDÝT NEDÝR? Tiroid bezesinin "cerahatli olmayan" iltihabýdýr. En sýk karþýlaþýlan þekli  Haþimato (Hashimato) tiroiditidir. Bu tiroiditin baþlangýcý genellikle hasta tarafýndan hissedilmez. Hastalarýn bir kýsmýnda erken dönemde kýsa süren bir “yüksek tiroid hormon” dönemi vardýr. Hastalarýn çoðu, bu yüksek hormon döneminden sonra düþük hormon dönemine (hipotiroidzm) girerler. Yüksek hormon döneminde “agresif” zehirli guatr tedavisi yapmak hastalarýn hýzla hipotiroidizme girmesine neden olur.Tüm tiroidit hastalarýnda temel tedavi prensibi, hastalýðýn hekime baþvurduðu döneme göre tedavi edilmesidir.

TÝROÝD ANTÝKORU NEDÝR?  Vücut baðýþýklýk sisteminin normalde mikroplara karþý ürettiði proteinlere antikor adý verilir. Baðýþýklýk sisteminin “yanlýþlýkla” veya "þaþýrarak" ürettiði bazý antikorlar, tiroid bezemizdeki hücrelerde bulunan peroksidaz enzimi ile tiroglobulin isimli moleküle karþý etkili olurlar. Bunlara oto-antikor denilir. Bu antikorlarýn teþhiste en yaygýn olarak kullanýlanlarý anti-TPO ve anti-TG antikorlarý olarak isimlendirilir. Bu antikorlarýn ölçümü guatr türünün anlaþýlmasýnda ve tiroidit hastalýðýnýn (tiroid bezesinin iltihabý) tanýsýnda çok önemli olabildiði gibi bu hastalýðýn daha sonraki takibinde de kullanýlmaktadýr.  Zehirli guatr ve Hashimato hastalýðýnda (Hashimato tiroiditi’nde) bu antikorlar yükselir.

kaynak:http://www.guatr.org.tr