logo

SaglikDanis.com

Ve
Veya
Aynen
 Prof.Dr. Yusuf AKCAN            

Güncelleme: 9.03.2015

x

Genel Bilgiler

Giriş

Genellikle kalp yetmezliði hipokalsemi, hipomagnesemi, hiperkalsemi, ve hipokasemi durumlarýnda yaþlý hastalarda karþýmýza çýkabilir . Organik bir obstrüksiyon olmadýðý halde  kalýn baðýrsaklar çalýþmaz ve giderek geniþler. Öyleki kolon geniþliði, düz grafilerde12 cm yi geçebilir.

x

Etioloji, sebepler, risk faktörleri

  • Travma özellikle kýrýklar,
  • Obstetrik cerrahi özellikle spinal anestezi ile yapýlanlar,
  • Pelvik, abdominal veya kardiyotorasik cerrahi
  • Majör ortopedik cerrahi,
  • Pnömoni, miyokart enfarktüsü, veya kalp yetmezliði,
  • Nörolojik durumlar (Parkinson hastalýðý, spinal kord hasarý, multipl skleroz , Alzheimer hastalýðý)
  • Deðiþik durumlar - metabolik, kanser, solunum yetmezliði, irit böbrek yetmezliði)
  • Akut myeloid lösemi veya lenfoblastik lösemi gibi hematolojik kanserlerde kullanýlan vincristine veya diðer ilaçlar  (örneðin transretinoic acid ve metotreksat)
  • Kanser veya karaciðer gibi Retroperitoneal patolojiler,
  • Yukardakilerden birisinin yanýnda metabolik dengesizlik olmasý veya bazý sakýncalý ilaçlarýn alýnýyor olmasý (narkotikler, phenothiazinler, kalsiyum kanal blokerleri, alfa-2-adrenergic agonistler, epidural analjezi)


Patofizyoloji, patogenez, hastalığın oluşum mekanizması


Ogilvie sendromunda S2 -S4  arasýndaki parasempatik fiberlerin koptuðu ve distal kolonun atonik, proksimal kolonun fonksiyonel olarak obstrükte  olmasýna yol açtýðý söylenebilir. Ancak bazý vakalarda ise parasempatik tutulum olmadýðý halde niçin kolonik dilatasyon olduðu açýklanamamaktadýr. 

x


Yakınmalar

Klinik olarak hastalarýn büyük çoðunluðu 60 yaþýn üzerinde ve erkek hastalardýr. Bulantý, kusma, karýn aðrýsý, kabýzlýk, bazen paradoksik olarak ishal görülebilmektedir. Karýn distansiyonu ve buna baðlý zor nefes alma görülebilir. Karýn muayenesinde batýn timpaniktir. Barsak sesler alýnabilir. Peritoneal bulgular hastalýðýn erken dönemlerinde görülmez görüldüðü zaman ise giderek perforasyona yaklaþýldýðýný gösterir. 

x


Laboratuvar testleri

Labaratuvarda özel bir bulgu yoktur. Elektrolit dengesizliði varsa ve bunlarý düzeltilmek açýsýndan metabolik bozukluklar araþtýrýlmalýdýr  bunlara bakýlmalýdýr. 

Lökositoz normalde beklenmez eðer var ise altta yatan hastalýðýn bir bulgusudur veya perforasyona gidildiðini gösterebilir. 

Hipokalemi, hipokalsemi, hipomagnezemi vakalarýn %50 sinden fazlasýnda görülür. Vakalarýn %5 inde ise elektrolit bozuklarý tek bulgu olabilir. Bu hastalarda hipokalemi yüksek potasyum içerikli sekretuar ishal nedeniyle görülebilir.




Radyolojik bulgular

Düz veya ayakta direk karýn grafisinde dilate kolon segmentlerde görülebilir. Genellikle çekumdan splenik fleksuraya kadar olan bölgede dilatasyon görülür. Nadiren rectum dahil olabilir.  Haustral çizgilenmeler normaldir. Bazen tomografi veya suda çözünür lavman ile mekanik obstrüksiyon veya toksik megakolon olup olmadýðýnýn ayrýlmasý gerekebilir. 


Ayırıcı Tanılar
Ogilvie sendromunun ayrýcý tanýsýnda  toksik megakolon ve mekanik obstrüksiyon vardýr. Mekanik  týkanmada abdominal kramplar daha çok görülür. Aðrýnýn olmamasý akut kolonik pseudo obstrüksiyonu yani Ogilvie sendromu düþündürmelidir. Bununla birlikte narkotik ilaç kullanan mekanik týkanmalý hastalarda aðrý oluþmayabilir buna dikkat etmek gerekir. 

Düz karýn  Röntgen filimlerinde  mekanik obstrüksiyonda cut-off-sign denilen belli bir yerden sonra aniden baðýrsak gazlarýnýn kesintiye uðramasý görülebilir. Ancak bu durum Ogilvie sendromunda da göreceðinden tamamen  ayýrt edici olmayabilir. 

Toksik megakolon hastalarýnda ise genellikle hasta aþýrý düþkündür. Ateþ, taþikardi, batýn hassasiyeti olur. Hikayelerinde kanlý ishal öyküsü alýnabilir, altta yatan kronik inflamatuar barsak hastalýðý olabilir. Ayakta direkt karýn grafisinde "thumb printing" baþ parmak iþareti, yani baþ parmaðýyla kolon gazlarýna dýþarýdan baþlýyormuþ gibi görünüm verir. Bu durum duvardaki submukozal ödemden dolayý olmaktadýr. Fleksible sigmoidoskopi incelemesinde mukozada aktif kolit hali görülebilir. 

x


Medikal tedaviler


Tedavi
  • Antikolinerjiklerden ve opiyoitlerden  sakýnmak gerekir 
  • Kolonoskopik dekompresyon yapýlabilir 
  • Gerektiðinde cerrahi belli þartlar altýnda düþünülebilir 
  • Hergün kontrol rontgen çekilmelidir 
  • Altta yatan konjestif kalp yetmezliðini ve enfeksiyonlarý tedavi  etmek gerekir 
  • Aðýzdan alýmý yasaklanmalýdýr 
  • Elektrolit dengesizlikleri var ise düzeltilmelidir 
  • Nazogastrik aspirasyon Nazogastrik suction  ile , üst gastrointestinal  dekompresyon yapýlmalýdýr 
  • Narkotikler, sedatifler, laktuloz ve antikolinerjik yan etkisi olan ilaçlar verilmemelidir .
  • Hastaya hareket ve pozisyon þekilleri gösterilmelidir. Dönüþümlü olarak yüzükoyun yatýrýlabilir, sað veya sola  dizler karýna çekilerek  yatýrýlabilir baþ kýsmý aþaðý gelecek þekilde karýn bölgesine yastýk koyularak kalçalar yukarýda kalacak þekilde bir pozisyon da geçici olarak verilebilir .
  • 24 - 48 saat içerisinde artan bir aðrý yoksa veya kolon distansiyonu  12 santimin altýnda ise konservatif takibe devam edilebilir 
  • Rektal tüp ile alt gastrointestinal dekompresyon yapýlabilir
  • Kolonoskopik dekompresyon yapýlabilir
Destek tedavisi ve etkenlerin ortadan kaldýrýlmasý 
Sývý destek tedavisi ve primer altta yatan hastalýðýn tedavisi (enfeksiyon veya konjestif kalp yetmezliði gibi ) ilk yapýlacak tedavidir. Aðrýda artýþ yok veya 12 cm geçen bir kolon distansiyonu yoksa konservatif tedaviye 24 ile 48 saat kadar devam edilmelidir. 12 saat ve 24 Saatte bir radyografi çektirerek baðýrsak geniþliðinin 12 santimetreyi geçip geçmediði bakýlmalýdýr. böylece hangi hastalara dekompresyon veya cerrahi yapýlacaðýna karar verilebilir. 

Ýntravenöz olarak sývý replasmaný yapýlmalý, aðýzdan besleme durdurulmalýdýr. 
Hipomagnezemi, hipokalsemi veya hipokalemi gibi elektrolit dengesizlikleri varsa bunlar düzeltilmelidir. Aralýklý suction uygulanan nazogastrik tüp uygulamasý yapýlabilir. Rektal tüp takýlýp yerçekimi ile direnaja býrakýlabilir. 

Barsak aktivitesini etkileyen gereksiz ilaçlar kesilmelidir. Bunlar arasýnda narkotikler, sedatifler, duphalac, anti kolinerjik ilaçlar sayýlabilir. 

Hastalara diz, dirsek pozisyonunda kalçalarý yukarýda olacak þekilde pozisyon verilerek gaz çýkartmalarý saðlanmaya çalýþýlýr. Bir saat aralarla hastalar sað ve sol yan dekübit pozisyonlarýna da getirir.  Ogilvie sendromunda hafif basýnçlý lavmanlarla müdahalede bulunabilir. Ancak bunun %5 perforasyonlara yol açtýðý bildirilmiþtir.

Ýlaç tedavisi 

  • Neostigmin 2 mg IV olarak kardiyovasküler monitörizasyon yapýlarak yavaþça verilebilir semptomatik býradikardi yapabilir bu yüzden  atropin hazýrda bekletilmelidir özellikle beta bloker alanlarda zaten bradikardi ye yatkýnlýk olacaðýndan dikkatli olunmalýdýr
  • IV eritromisin  üç gün boyunca sekiz saat de bir 250 mg. Eritromisin  250 ml  %0,9 SF içerisine konarak verilebilir
  • Veya IV eritromisin bulunamaz ise 4X 250 mg oral eritromisin 10 gün süre ile verilebilir .

ogilvie sendromu

x


Giriþ
Genellikle kalp yetmezliði hipokalsemi, hipomagnesemi, hiperkalsemi, ve hipokasemi durumlarýnda yaþlý hastalarda karþýmýza çýkabilir . Organik bir obstrüksiyon olmadýðý halde  kalýn baðýrsaklar çalýþmaz ve giderek geniþler. Öyleki kolon geniþliði, düz grafilerde12 cm yi geçebilir.
Etyoloji, Sebepler, Risk Faktörleri

  • Travma özellikle kýrýklar,
  • Obstetrik cerrahi özellikle spinal anestezi ile yapýlanlar,
  • Pelvik, abdominal veya kardiyotorasik cerrahi
  • Majör ortopedik cerrahi,
  • Pnömoni, miyokart enfarktüsü, veya kalp yetmezliði,
  • Nörolojik durumlar (Parkinson hastalýðý, spinal kord hasarý, multipl skleroz , Alzheimer hastalýðý)
  • Deðiþik durumlar - metabolik, kanser, solunum yetmezliði, irit böbrek yetmezliði)
  • Akut myeloid lösemi veya lenfoblastik lösemi gibi hematolojik kanserlerde kullanýlan vincristine veya diðer ilaçlar  (örneðin transretinoic acid ve metotreksat)
  • Kanser veya karaciðer gibi Retroperitoneal patolojiler,
  • Yukardakilerden birisinin yanýnda metabolik dengesizlik olmasý veya bazý sakýncalý ilaçlarýn alýnýyor olmasý (narkotikler, phenothiazinler, kalsiyum kanal blokerleri, alfa-2-adrenergic agonistler, epidural analjezi)


Patogenez
Ogilvie sendromunda S2 -S4  arasýndaki parasempatik fiberlerin koptuðu ve distal kolonun atonik, proksimal kolonun fonksiyonel olarak obstrükte  olmasýna yol açtýðý söylenebilir. Ancak bazý vakalarda ise parasempatik tutulum olmadýðý halde niçin kolonik dilatasyon olduðu açýklanamamaktadýr. 

Semptom ve Yakýnmalar
Klinik olarak hastalarýn büyük çoðunluðu 60 yaþýn üzerinde ve erkek hastalardýr. Bulantý, kusma, karýn aðrýsý, kabýzlýk, bazen paradoksik olarak ishal görülebilmektedir. Karýn distansiyonu ve buna baðlý zor nefes alma görülebilir. Karýn muayenesinde batýn timpaniktir. Barsak sesler alýnabilir. Peritoneal bulgular hastalýðýn erken dönemlerinde görülmez görüldüðü zaman ise giderek perforasyona yaklaþýldýðýný gösterir. 

Laboratuvar testleri, özel testler
Labaratuvarda özel bir bulgu yoktur. Elektrolit dengesizliði varsa ve bunlarý düzeltilmek açýsýndan metabolik bozukluklar araþtýrýlmalýdýr  bunlara bakýlmalýdýr. 

Lökositoz normalde beklenmez eðer var ise altta yatan hastalýðýn bir bulgusudur veya perforasyona gidildiðini gösterebilir. 

Hipokalemi, hipokalsemi, hipomagnezemi vakalarýn %50 sinden fazlasýnda görülür. Vakalarýn %5 inde ise elektrolit bozuklarý tek bulgu olabilir. Bu hastalarda hipokalemi yüksek potasyum içerikli sekretuar ishal nedeniyle görülebilir.



Ayirici Tanýlar
Ogilvie sendromunun ayrýcý tanýsýnda  toksik megakolon ve mekanik obstrüksiyon vardýr. Mekanik  týkanmada abdominal kramplar daha çok görülür. Aðrýnýn olmamasý akut kolonik pseudo obstrüksiyonu yani Ogilvie sendromu düþündürmelidir. Bununla birlikte narkotik ilaç kullanan mekanik týkanmalý hastalarda aðrý oluþmayabilir buna dikkat etmek gerekir. 

Düz karýn  Röntgen filimlerinde  mekanik obstrüksiyonda cut-off-sign denilen belli bir yerden sonra aniden baðýrsak gazlarýnýn kesintiye uðramasý görülebilir. Ancak bu durum Ogilvie sendromunda da göreceðinden tamamen  ayýrt edici olmayabilir. 

Toksik megakolon hastalarýnda ise genellikle hasta aþýrý düþkündür. Ateþ, taþikardi, batýn hassasiyeti olur. Hikayelerinde kanlý ishal öyküsü alýnabilir, altta yatan kronik inflamatuar barsak hastalýðý olabilir. Ayakta direkt karýn grafisinde "thumb printing" baþ parmak iþareti, yani baþ parmaðýyla kolon gazlarýna dýþarýdan baþlýyormuþ gibi görünüm verir. Bu durum duvardaki submukozal ödemden dolayý olmaktadýr. Fleksible sigmoidoskopi incelemesinde mukozada aktif kolit hali görülebilir. 

Medikal tedaviler, ilaçlar, ilaç dýþý tedavi önerileri

Tedavi
  • Antikolinerjiklerden ve opiyoitlerden  sakýnmak gerekir 
  • Kolonoskopik dekompresyon yapýlabilir 
  • Gerektiðinde cerrahi belli þartlar altýnda düþünülebilir 
  • Hergün kontrol rontgen çekilmelidir 
  • Altta yatan konjestif kalp yetmezliðini ve enfeksiyonlarý tedavi  etmek gerekir 
  • Aðýzdan alýmý yasaklanmalýdýr 
  • Elektrolit dengesizlikleri var ise düzeltilmelidir 
  • Nazogastrik aspirasyon Nazogastrik suction  ile , üst gastrointestinal  dekompresyon yapýlmalýdýr 
  • Narkotikler, sedatifler, laktuloz ve antikolinerjik yan etkisi olan ilaçlar verilmemelidir .
  • Hastaya hareket ve pozisyon þekilleri gösterilmelidir. Dönüþümlü olarak yüzükoyun yatýrýlabilir, sað veya sola  dizler karýna çekilerek  yatýrýlabilir baþ kýsmý aþaðý gelecek þekilde karýn bölgesine yastýk koyularak kalçalar yukarýda kalacak þekilde bir pozisyon da geçici olarak verilebilir .
  • 24 - 48 saat içerisinde artan bir aðrý yoksa veya kolon distansiyonu  12 santimin altýnda ise konservatif takibe devam edilebilir 
  • Rektal tüp ile alt gastrointestinal dekompresyon yapýlabilir
  • Kolonoskopik dekompresyon yapýlabilir
Destek tedavisi ve etkenlerin ortadan kaldýrýlmasý 
Sývý destek tedavisi ve primer altta yatan hastalýðýn tedavisi (enfeksiyon veya konjestif kalp yetmezliði gibi ) ilk yapýlacak tedavidir. Aðrýda artýþ yok veya 12 cm geçen bir kolon distansiyonu yoksa konservatif tedaviye 24 ile 48 saat kadar devam edilmelidir. 12 saat ve 24 Saatte bir radyografi çektirerek baðýrsak geniþliðinin 12 santimetreyi geçip geçmediði bakýlmalýdýr. böylece hangi hastalara dekompresyon veya cerrahi yapýlacaðýna karar verilebilir. 

Ýntravenöz olarak sývý replasmaný yapýlmalý, aðýzdan besleme durdurulmalýdýr. 
Hipomagnezemi, hipokalsemi veya hipokalemi gibi elektrolit dengesizlikleri varsa bunlar düzeltilmelidir. Aralýklý suction uygulanan nazogastrik tüp uygulamasý yapýlabilir. Rektal tüp takýlýp yerçekimi ile direnaja býrakýlabilir. 

Barsak aktivitesini etkileyen gereksiz ilaçlar kesilmelidir. Bunlar arasýnda narkotikler, sedatifler, duphalac, anti kolinerjik ilaçlar sayýlabilir. 

Hastalara diz, dirsek pozisyonunda kalçalarý yukarýda olacak þekilde pozisyon verilerek gaz çýkartmalarý saðlanmaya çalýþýlýr. Bir saat aralarla hastalar sað ve sol yan dekübit pozisyonlarýna da getirir.  Ogilvie sendromunda hafif basýnçlý lavmanlarla müdahalede bulunabilir. Ancak bunun %5 perforasyonlara yol açtýðý bildirilmiþtir.

Ýlaç tedavisi 

  • Neostigmin 2 mg IV olarak kardiyovasküler monitörizasyon yapýlarak yavaþça verilebilir semptomatik býradikardi yapabilir bu yüzden  atropin hazýrda bekletilmelidir özellikle beta bloker alanlarda zaten bradikardi ye yatkýnlýk olacaðýndan dikkatli olunmalýdýr
  • IV eritromisin  üç gün boyunca sekiz saat de bir 250 mg. Eritromisin  250 ml  %0,9 SF içerisine konarak verilebilir
  • Veya IV eritromisin bulunamaz ise 4X 250 mg oral eritromisin 10 gün süre ile verilebilir .

ogilvie sendromu


Ýlgili Kelimeler Listesi: Ogilvie sendromu, kolonik pseudo obstrüksiyon, ileus, kalp yetmezliði, kolon geniþlemesi, kolon >12 cm den geniþ olmasý, kolonoskopik dekompresyon, rektal tüp, aþýrý barsak gazý, toksik megakolon

Not:  Aþaðýdaki mavi linklerden ilgili kelimeler için tek týkla site içi arama yapabilirsiniz..


Bu Soru 12546 kere okunmuştur.


x

Bu sayfanın linki başarıyla arkadaşınıza gönderilmiştir.

x

Yorum Katkı ve Ek sorular Editör onayladıktan sonra yayınlanır.

x

Editor onayı gerektirir..

SİTE İÇİ ARAMA YAP

BU KONUDA ANA MAKALELER