x

Genel Bilgiler

x

x

x

x

x

Deri Koruyucu Mastektomi ve Anýnda Meme Onarýmý 

 Meme kanserinin cerrahi tedavisinde amaç, tümörlü dokunun vücuttan uzaklaþtýrýlmasýdýr.        Cerrahlarýn çoðu, tümör çýkarýlmasýnýn ardýndan memeyi korumanýn uygun olmadýðý (meme koruyucu cerrahi) durumlarda, üzerindeki deri ile birlikte memenin tamamýný almayý (mastektomi) tercih etmektedir. Kimi zaman hasta ve yakýnlarý, hastalýktan kurtulmak için  tek çarenin "memeyi feda etmek "olduðunu sanmaktadýr.

Meme kaybýnýn kadýnlarda yol açtýðý psikolojik problemlerin öðrenilmesi, ilaç sektöründeki ve plastik cerrahideki geliþmeler, cerrahlarýn ve hastalarýn daha cesur adýmlar atmasý ile sonuçlanmýþtýr.  Günümüzde seçilmiþ hastalarda , meme derisi (kimi zaman meme baþý da) korunarak,kanserli doku ile birlikte tüm   meme dokusunun alýnýp ve ayný ameliyatta kayýp meme dokusunun tamamlanmasý iþlemi “Deri Koruyucu Mastektomi - skin sparing mastectomy” uygulanmaktadýr.     

 

 

Deri koruyucu mastektomi için hastalarýn seçimi :

Genel olarak mastektomi yapýlacak her kadýn  , deri koruyucu mastektomi için de adaydýr. Ancak, bu iþlemi erken evre tümörü olan hastalara uygulamak yönünde genel bir eðilim mevcuttur. Cerrahi ekip, deri koruyucu mastektomiye aday olan hasta ile uzun ve ayrýntýlý bir görüþme yapmalý, var olan rekonstrüksiyon (onarým) seçeneklerini, bunlarýn avantaj ve dezavantajlarýný ve olasý yan etkilerini (komplikasyonlarýný) açýklamalýdýr. Burada önemli olan hastanýn memesini kaybedip, kaybetmeme konusundaki kararlýlýðýdýr. Çeþitli þekil ve fotograflarýn gösterilmesi hastanýn yapýlacak ameliyatý daha iyi kavramasýna, beklentilerinin daha gerçekçi olmasýna ve kendisi için karar vermesine yardýmcý olacaktýr. Þimdi “memeni alalým/memeyi aldýralým”,  daha sonra plastik cerrahlar “meme yapar” yaklaþýmý kolaycýlýk ve çabuk verilmiþ bir karardýr.  Hastaya , kendisi için en doðru kararý  vermesi  konusunda  zaman tanýnmalý,hasta yakýnlarý aydýnlatýlmalý ve gerekirse psikolojik destek alýnmalýdýr.

 Deri koruyucu mastektominin avantajlarý :

1.Ameliyat süresi:  Deri koruyucu mastektomi , klasik mastektomi ameliyatýna göre daha uzun (1 saat yerine 1.5-2 saat) sürmektedir. Buna karþýn plastik cerrah tarafýndan yapýlan iþlem,  geç meme rekonstrüksiyonuna  kýyasla hem daha kýsa sürmekte hem de göreceli olarak daha kolay olmaktadýr.   

2.Estetik sonuç: Daha önce açýk meme biyopsisi yapýlmamýþsa meme derisi tümüyle korunur. Küçük ve meme basýndan uzak tümörlerde meme baþý da korunabilir. Yani zarf (meme derisi) tümüyle korunup, sadece içindeki meme dokusu çýkarýlmaktadýr. Memenin yeniden oluþturulma iþlemi ve simetri saðlanmasý teknik olarak çok daha kolaydýr. Hastanýn meme bölgesinde bir yama izi olmaz. Meme baþý ameliyat sýrasýnda çýkarýlmýþ ise sadece meme baþýnýn yerinde bir yama izi olur, bu da ilerde dövme yapýlarak meme baþý þeklini alýr.  Ýki meme ile ayni renktedir ve duyarlýdýr. Uzun dönemde kalýcý olan, normal/normale yakýn görünümde ve kývamda simetrik bir meme saðlanmasý hedefine çoðu zaman ulaþýlmaktadýr.

 3.Psikolojik travmada azalma:  Hastalar, memelerini kaybetmeyeceði güvencesi ile ameliyathaneye daha rahat girmektedir ve ameliyat sonrasý hastalýk travmasýný daha az yaþamaktadýrlar. Deri koruyucu mastektomi, memesini kaybetmediði,organ kaybý travmasýnýn yaþamadýðý  için psikolojik olarak daha az etkilenmesinin yani sýra, teknik olarak da daha iyi estetik sonuç verir;tek ameliyat ve tek anestezi hem ameliyat travmasýný azaltýr hem de maliyeti düþürür.

Deri koruyucu mastektominin dezavantajlari :

 1.Yara iyilesmesinde gecikme: Yara iyileþmesi ile ilgili herhangi bir sorun çýktýðý takdirde –eðer yapýlacaksa – kemoterapi ve radyoterapinin gecikmesi söz konusu olabilir. Cerrahi ekibin deneyimine paralel olarak yara iyileþmesi sorunlarý ile   az karþýlaþýlmaktadýr.  Adjuvan tedaviye kemoterapi ile baþlandýðýndan, yara iyileþmesindeki gecikmenin tedavi planýný  etkilemesi sýnýrlýdýr.

 2.Radyoterapiye baðlý estetik görünüm bozukluðu:  Koltuk altý lenf bezlerinde metastaz olmasý, deri koruyucu mastektomi için bir engel deðildir, ancak bu hastalara radyoterapi  yapýlma ihtimali yüksektir. Onarým yöntemi ne olursa olsun,  memeye  uygulanan radyoterapi estetik açýdan istenmeyen sonuçlarýn ortaya çýkmasýna neden olabilmektedir. Hastanýn kendi dokularý ile yapýlan meme onarýmlarýnýn ardýndan, iyi planlanmýþ bir radyoterapi daha az estetik deðiþikliklere neden olmaktadýr.

Deri koruyucu mastektomide onarým yöntemleri :

Onarým, protez ve hastanýn kendi dokularý (otojen dokular) ile yapýlabilir. Onarým yönteminin seçiminde, hastanýn genel saðlýk durumu, yaþý, vücut özellikleri, karþý memenin büyüklüðü, radyoterapi uygulanýp uygulanmayacaðý, hastanýn tercihi ve plastik cerrahin alýþkanlýklarý gibi birçok faktör rol oynar.

Protez kullanýlarak yapýlan meme onarýmý :

Hastanýn durumuna ve memenin büyüklüðüne göre doðrudan silikon protez yerleþtirilerek onarým yapýlabildiði gibi , önce göðüs duvarýndaki yumuþak dokularý geniþletmek için “doku geniþletici “adý verilen balon yerleþtirilir, bilahare bu balon çýkarýlarak yerine kalýcý meme protez konur. Bu yöntemin sakýncasý, silikon protez çevresinde sert doku geliþmesi halinde memenin yeterince doðal olmamasýdýr. Radyoterapiye baðlý sorunlar silikon ile onarýmdan sonra daha yüksektir. Protez deðiþtirilerek sorunlar giderilebilir.  

 

Hastanýn kendi dokularý (otojen dokular) ile meme onarýmý :

 Otojen doku olarak sýklýkla sýrt ve karýndan hazýrlanan dokular kullanýlýr. Bunlar;

1. Sýrt yan tarafýndaki kas (latissimus dorsi kasý) ve üzerindeki deri kullanýlýr. Bu takdirde sýrttaki ameliyat izi sütyen altýnda gizlenir. Kasýn kullanýlmasýnýn vücuda herhangi bir zararý yoktur. Nispeten kolay bir ameliyattýr.

2. Karýn alt bölümündeki deri ve deri altý yað dokusu, karýn ön duvarýndaki kaslardan birisi (transvers rectus abdominis muscle –TRAM-) kullanýlarak saplý veya serbest olarak (serbest doku aktarýmý-mikrocerrahi)   meme derisinin içine taþýnýr ve þekillendirilir. Bu ameliyat sýrasýnda hastaya ayný zamanda karýn germe ameliyatý da yapýlmýþ olur. Bu teknik yukarýdakine oranla daha karmaþýktýr ve tecrübe gerektirir.

Otojen dokular içerik olarak meme dokusuna daha çok benzerler. Bu özellikleri sayesinde, otojen doku ile yapýlmýþ memenin fiziksel davranýþý doðal memeye daha çok benzerlik gösterir, duyu hissi de daha iyi oluþmaktadýr. Otojen dokular özellikle kilo alýp vermelere normal meme gibi yanýt verirler. Bunun sonucu, onarým sonrasý aþýrý kilo alma ya da verme durumunda iki meme arasýnda asimetri görülmez. Radyoterapiyi daha iyi tolere ederler.

 Meme baþý onarýmý:

Meme baþý ameliyatta çýkarýlmýþ ise , ayrý bir ameliyat ile meme baþý yapýlmasý gerekir. Meme ucu, bölgedeki dokulardan yapýlýr.. Çevresindeki koyu renkli alan için dövme yapýlmasý en uygunudur.