Diyaliz nedir? Hemodiyaliz, periton diyalizi nedir?

Böbrek kandan bir çok toksik maddeyi atan organımızdır. vücuutan toksik materyalleri atan diğer organımız karaciğerdir. karaciğer safra yoluyla toksik maddeleri ince barsağa, oradan dışkı olarak vücut dışına atmaktadır.

Böbreklerde tüm kanını defalarca süzerek atılması gereken vücut metabolitlerini, toksik maddeleri, üre ve kreatini idrar içerisinde atmaktadır.

böbreğin gücü dakikadaki vüduttan attığı kreatin miktarı ile ölçülmektedir. Dakikada 130 ml kanın kreatinini temzilemektedir. bu oranlar 50 ml/dakikanın altına indiğinde böbrek yetmezliği hızı farklı da olsa sürekli olarak son dönem böbrek yetmezliğine gitmektedir.

böbrek yetmezliği son döneme erdiğinde üre ve kreatin kandan uzaklaştıralamadığından kanda yüksek olarak bulunur. Tanı bununla konsada böbrek yetmezliğinde oluşan yakınmaları oluşturan maddeler bunlardan ziyade atılamayan tüm toksinlerdir. En önemli ve hızlı etki yapan dengesi bozulan madde K potasyumdur. hiperpotasemi kısa sürede kalbi etkileyerek hayatı sonlandırabilri.

böbreğin yapamadığı temizleme işlemi yapmak üzere en önemli tedavi şekilleri:

1. böbrek nakli
2. hemodiyaliz
3. periton dializi dirler

böbrek nakli yapılıncaya kadar geçen zaman içinde kişinin hayatta kalmasını sağlamak için hastalar, özel bir makina vasıtasıyla kanları toksik addelerden temizlenir.

hemodialize alınan hastaların bir arterinden damaryoluna takılan yolla alınan kan makine içerisinde membranlar içinde gezdirilen, membranlar dışında gezen dengeli sıvılı ile madde alışverişi sayesinde fazla toksik maddeler dışa süzülebilmektedir.  ortalama 5 saat kadar süren bu işlemler sonunda üre ve kreatin istenen seviyeye çekilirken elektrolit dengesi de sağlanır.

uzun süreli dialize girecek hastalara bir atar damar ve bir toplar damar birleştirilerek fistül denen yeni bir damar yolu sağlanır. yeni oluşan bu damar tekrar tekrar kateter uygulamalarına daha uygundur.

hemodiyaliz sırasında kişinin kan basıncı etkili bir hemodializ için önemlidir. Düşük basınçlar istenmez.

Periton dilaizinde ise membran olarak karın içi zarlarıdna faydalanılır. HAstanın karın boşluğuna bir kateter aracığılıyla 2 litre kadar özel sıvı verilir bir kaç saat sonra sıvı geri boşaltılır. bu süre içerisinde periton zarı aracılığıla toksik maddeler karın boşluğuna geçer ve sıvı dışarı alınırken bu toksinler de alınmış olur.

Periton dializin avantajı, hasta bir merkeze taşınmak zorunda kalmaz ve günlük işleri yapmaya devam edebilir. otomatik makineler ile gece uykuda periton diyazlizi yapıldığından ise , gündüz hayatı daha da rahat geçebilir. bununla birlikte hastanın oldukça entel bilinçli ve dikkatli olması gerekmektedir. Sterilite çok önemlidir.

Prof. Dr. Yusuf AKCAN Gastroenteroloji Uzm. Ozel Istanbul Onkoloji Hastanesi Tel. : 0 530 286 29 80 Tel. : 0 532 652 52 06   Cevizli Mah. Toros Cad. No : 86 PK:34846 Maltepe / Istanbul ( Gulsuyu Metro duragi karsisi)