DEMİR EKSİKLİĞİ ANEMİSİNE YAKLAŞIM demir eksikliği anemisi genelde kan kaybından olur. daha az olarak da demir emiliminde sorun olabilir.
kan kaybı (Demir kaybı)na yaklaşım:
adet gören bayanlarda en sık kan kaybı sebebi adet kanamalarıdır. adet kanması normladen fazla olup olmadığı veya son zamanlarda artıp artmadığını gerekirse bir kadın doğum doktoru ile değerlendirilmelidir. Hormonal bozuklular veya myom bir sebep olabilir.
adet kanamaları normal ise, gastrointesitinal sistemden kanama ikinci en sık nedendir. gaitada gizli kan 3 gün bakılmalıdır. + çıkarsa mutlaka gastroskopi ve kolonoskopi yapılarak incelenmelidir.
mide ve oniki parmak barsağı ülserleri, NSAID denilen ağrı kesici kullanımı, sirozdaki portal gastropati ve özofagus varisleri sebebp olabilir.
kalın barsaklarda, polipler, tümörler daha yaşlı hastalarda angiodisplazi denilen damarsal anomaliler sık sebeplerdendir.
gaitada gizli kan + çıkyor ama gastroskoi ve kolonoskpide bu durumu açıklamıyorsa, sorun ince barsakta olabilir. bunun için çitf balon enteroksopisi denilen metodla veya kapsül endoskopisi(küçük bir kamera yutturularak) ince barsaklar incelenmelidir. tümörler veya NSAID a bağlı eroziv yaralanmalar sebep olabilir.
Yaşlı hastalarda kalın barsağın başlangıç tarafında (proksimalinde) angiodisplaziler yavaş , sürekli ve anlaşılamayan kanma sebepleri arasındadır.
DEMİR EMİLİMİNDE SORUN
Demir emilimi için sağlam mide , normal mide asit salgısı, sağlam ince barsak (ince barsağın ilk kısmıları) gereklidir. mide ameliyatı olanlarda, asit salgısı az olanlarda ve ince barsağın lk kımında emilim sorunu olanlarda demir yeterince emilemez ve bu durumda da demir eksikliği kansızlığı yeterli düzeltilemez.
demir emilimini artırmak için vit c katkılı ilaçlar demir emilimin artırır. aç karnına alınan ilaçlar daha fazla emilecek demir sağlar. ancak barsakları rahatsız etmesi söz konusu olabilir ve aşırı rahatsız ediyorsa tok karnınan da alınabilir. ancak tok karnıana alındığında dozu 3x1 e artırmak gerekebilir.
bu durumda kişinin damariçi (IV- intravenöz) olarak demir ilacı alması gerekir. toplam ihtiyaç belirlenir. ilk ampul yavaşça verilir ve allerjik reaksiyon gelişmediği görülür. daha sonra geri kalan tüm ihtiyaç yavaş bir infüzyon hızı ile 8-16 saatde damardan verilir.
Kemik iliğinde sorun yok ise kan yapımında bir arıza yok ise 3 hafta sonra hb 1 gr artmalıdır. bir hafta içinde ise retikülosit sayısında artış periferik yaymada görülür.
