Prolaktin hormonu süt hormonu olup belirli düzeylerde kadın üreme organlarının gelişimi ve fonksiyonu için gereklidir.
Prolaktin hormonu beynimizin hipofiz bezinden üretilir. Kadınlarda
normal prolaktin düzeyleri genellikle 25 ng/ml nin altındadır.
Prolaktin hormonunun yüksekliğine yol açan durumları şöyle
sıralayabiliriz.
 Hamilelik ve emzirme dönemleri
Hipofiz bezinin prolaktin salgılayıcı tümörler (mikroadenomlar ve makroadenomlar)
Hipotalamusun dopamin salımını azaltan tümör ve zedelenmeleri
Hipotiroidi, yükselen TRH hormonu yüksekliği
Psikiyatride kullanılan ilaçların bir kısmı (antidepressanlar ve antipsikotikler)
Diğer farmakolojik ilaçlar (özellikle metpamid türevi antiemetikler- yani bulantı giderici ilaçlar)
Diğer sebepler (Böbrek yetmezliği, Karaciğer sirozu gibi)
İdiopatik (sebebi tespit edilemeyen) nedenler
Fizyolojik durumlar: Yumurtlama (ovulasyon) dönemi, cinsel ilişki sırasında prolaktin hormonu yükselmektedir.
Prolaktin yüksek olunca, bu kadınların adet düzenlerinde azalma ya
da adet görememeye (amenore) neden olabilir. Bununla birlikte gebelik
isteyip gebelikten korunma yöntemlerini kullanmadığı halde gebe
kalamayabilir, meme ucundan sıvı şeklinde süt gelebilir.
Ayrıca prolaktin yüksekliğine sebep olan esas hastalığa bağlı belirtiler ise şöyledir;
 Hipofiz, hipotalamus belgelerinde diğer iç salgıların bozukluğu ve bunlara ait fonksiyon bozukluğu
Tümörlerde baş ağrısı görme bozuklukları
Tiroit bezi çalışma bozukluklarında; halsizlik, iştahsızlık, enerji azlığı, depresyon
Prolaktin yüksekliği kadında vajinal kuruluğa bağlı disparoni (ağrılı ciinsel ilişki) sebebidir.
Prolaktin yükseklikleri en sık adet düzeni bozukluklarına göğüsten
akıntı süt gelmesine (galaktore) ve gebe kalamamaya (infertilite) yol
açar.
Tanı
Yukarıda ki
şikâyetlerle gelen hastaya yapılacak kanda prolaktin hormonu testi ile
konur. İdeal olanı prolatin hormon düzeyine adetli dönemde
bakılmasıdır. ("bazal hormon" seviyesi)
Test yapılırken sabah saatlerinde ve testten 2–3 gün önce cinsel
ilişkide bulunulmaması, meme uyarılmasından kaçınılması tavsiye edilir.
Aç ya da tok olmak testi etkilememektedir. Testin yüksek çıkması
halinde hipofiz bezini gösteren bir hipofiz grafisi (cella spot
grafisi) çektirmesi önerilir.
Eğer prolaktin değeri çok yüksekse ya da cella spot
grafisinde şüpheli bir bulgu saptanırsa hipofizin BT (bilgisayarlı
tomogtrafi) veya MR (magnetik rezonans) gibi ileri görüntüleme
yöntemleri uygulanarak değerlendirilmesi ve hastanın bir beyin cerrahi
uzmanına konsülte edilmesinde fayda vardır. KAYNAK:HERA KADIN SAĞLIK MERKEZİ
Bu yazıyı yazan Doktora ulaşım bilgileri:
 |
Prof. Dr. Yusuf AKCAN
Gastroenteroloji Uzm.
Ozel Istanbul Onkoloji Hastanesi
Tel. : 0 530 286 29 80
Tel. : 0 532 652 52 06
Cevizli Mah. Toros Cad. No : 86 PK:34846 Maltepe / Istanbul
( Gulsuyu Metro duragi karsisi)
|
|
