Tek başına demir ölçümüyle anemi arasında direkt bağlantı kurmak bazı faktörler nedeniyle yanlış olur. Çünkü anemilerin hepsi demir eksikliği anemisi değildir ve başka nedenlere bağlıdır. Anemilerden bir grup olan demir eksikliği anemisinde önce depo demirleri (ferritin) tükenir ardından serum demiri düşmeye başlar.
Anemiler
Genel olarak kansızlık olarak bilinen tablonun tıp dilindeki adı
anemidir. ’Kansızlık’ denildiğinde kanın hiç olmaması gibi bir anlam
çıktığı ve böyle bir durumda da yaşamak mümkün olmadığı için çok doğru
bir tanım değildir. Anemi, kanda alyuvar ve hemoglobinin azaldığı bir
durumdur. Oluşumuna yol açan nedenler çeşitlidir.
En yaygın olarak rastlanan kan hastalığıdır. Belirli
bir derecenin üzerine çıkmadığı sürece dikkat çekici bir belirti vermez.
İlerledikçe belirtilerin şiddeti artar. Hasta başlangıçda normalden
soluk ve yorgun olabilir. Solgunluk tırnak altı, göz kapağı içi,
dudaklar ve avuç içlerinden kontrol edilir.
Anemik hastalar genelde halsizdir. Efor karşısında çok kolay yorulur. Saç ve tırnak beslenmesi azaldığı için bu dokular zayıf olabilir.
Anemilerin değişik türleri vardır;
Demir eksikliği anemisi
Alyuvarların içinde bulunan ve oksijen taşımakla görevli olan
hemoglobin demir ağırlıklı hem ile protein yapısında olan globinin
birleşmesinden oluşur. Vücuttaki demir miktarı azsa, gereken ölçüde
hemoglobin yapılmasına imkan vermez, böyle durumda demir eksikliği
anemisi ortaya çıkar.
Demir eksikliği anemisinin bir çok sebebi vardır. Bunlar arasında demir
içeren gıdaların yeterince alınmaması, alınan demirin vücut tarafından
az emilmesi ve kan kaybı bulunur. Bu kronik bir durumdur. Tüm
belirtiler eksik olan demirin yerine konmasıyla hızla düzelir. Tedaviye
geçmeden eksikliğin nedeni mutlaka bulunmalıdır.
Yapılan tetkiklerde demir eksikliğine yol açan bir hastalık bulunmadığı
taktirde sorunun uygun beslenme eksikliği olduğu düşünülür ve
tedavisinde anahtar, demirden yeterli beslenmedir. Demirden zengin
gıdalar arasında karaciğer, et, balık, tavuk, yumurta, sebze,
pirinç vardır. Yemeklerde veya yemeğin hemen üstüne süt ve çay içilmesi
demir emilimini azaltırken, limon, portakal, mandalina gibi
turunçgiller bağırsaklardan demir emilimini arttırır.
|
