Ayak bileği burkulmaları; ayak bileği eklemlerini bir arada tutan
bir yada birden fazla bağın zorlanması ya da kısmen yırtılması sonucu
olur.
Ayak bileğindeki burkulmalar sonucu ayak
bileğindeki eklemleri bir arada tutan bağların birinde veya bir kaçında
zorlanmalar, yırtılmalar hatta kopmalar olabilir. Ayak bileği
burkulmalarının çoğu ayak bileğinin içe doğru dönmesiyle oluşur ve bu
durumda ayak bileğinin dış tarafındaki bağlar (ligamentler) etkilenir.
Ayak burkulmaları hemen hemen herkesin başına gelen bir olaydır ve
hastaların büyük çoğunluğunda önemli bir problem olmadan iyileşir.
Nasıl teşhis edilir ?
Ayak bileği burkulmalarında
burkulma esnasında bir çıtırtı sesi, bir yırtılma hissi duyulur,
üzerinde yürümekle ağrı olur. Ayak bileğinin dış yanında hafif bir
şişlik olur ve 24 saat içinde o bölgede morarma olur.
Nasıl tedavi edilir ? Tedavide
ayak bileğindeki şişlik izlenmeli eklem iyileşinceye kadar travmalardan
ve zorlanmalardan korunmalıdır. Tedavide ilk yapılması gereken buz
uygulamasıdır. Bir naylon poşete konulan buzlar ince bir havluyla
zedelenen bölgeye günde 3-4 defa 10-20 dakika süreyle uygulanır. Eklem
ilk 1-3 gün içinde tam dinlendirilmelidir. Bunun için hasta tarafa bir
baston alınabilir. Ayrıca bu bölgeye bir bandaj yada ayak bileği
desteği veya ayak bilekten de sıkıca bandajlanmalıdır. Bunun için
havalı splintler de kullanılabilir. Burkulan ayak bileği
yükseltilmelidir. (RICE protokolü uygulanır, rest (istirahat), ice (buz), compretion (bandaj), elavation (yükseltme).
Tedavide
bundan sonraki aşama ise ayak bileğinin aşırı hareketlerini önleyerek
daha sonraki burkulmalardan korumaktır. Bunun için bandaj, splint, ya
da breysler kullanılabilir.
Uzun süren bazı lezyonların
tamamen iyileşmesi için egzersiz, ultrason, TENS tedavilerini içeren
fizik tedavi kürleri, hatta tendon kopmalarında cerrahi tamir
gerekebilir. Ayak bileği incinmesi geçiren kişi sporcu ise iyi bir
rehabilitasyon programı yapılmalıdır. Eğer bütün bu tedbirlere rağmen
şişlik ve ağrı devam ediyor 8-10 günde şikayetlerde azalma olmuyorsa
durum ciddi olabilir. Bu durumda MR veya ultrasonla daha ileri bir
değerlendirme yapılmalıdır.
|
