Endoskopi
yapılan hastaların yaklaşık % 5 inde tesadüfi olarak bulunabilirler.
Mide poliplerinin sadece % 2 inden azı erken mide kanseri ihtiva eder.
Genel olarak mide poliplerinin her birinden bir biyopsi alınması ve
patolojik olarak incelenmesi önerilir. Adenomatöz polipler ve diğer
epitelyal polipler eğer displastik bir fokus içeriyorlarsa ve tamamen
eksize edilemedilerse altı ayda bir takip edilmeli, yüksek grade
displazi var ise eğer yine altı ayda takip edilmelidir. Daha düşük grade
displazilerde bir yıl sonra endoskopi yapılabilir. Adenomatöz ve
hiperplastik poliplerde çevresindeki non polipoid gastrik mukozada da
sorunlar olabileceği özellikle neoplazi gelişmesi açısından sorun
olabileceği bilinmektedir bu nedenle tüm mide dikkatli şekilde
incelenmeli hedefli ve kör olarak biyopsiler alınmalıdır. Hiperplastik
veya adenomatöz polip olan vakalarda helikobakter pylori varlığı tespit
edilirse bu hastalarda helikobakter pylori endikasyon tedavisinin
endikasyonu vardır. Helikobakter pylori eradikasyon tedavisinden sonra
Hitler plastik poliplerde %80inde regresyon görülür. Adenomatöz
poliplerde bu durum açık değildir. Ancak her iki polip tipinde de
eradikasyon yapılmalıdır.
Fundik polipler
En
sık görülen polip tipidir. Fundus bölgesindeki bezlerin polipleri mide poliplerinin %77sini oluşturur. Orta yaş grubu kadınlarda daha çok görülür. %40 vaka multipl polip gösterir. Bunların bir kısmı familyal adenomatöz polipozis (FAP) sendromuyla ilişkideyken, bir kısmı proton pompa inhibitörü kullanımına bağlı olabilir. Helikobakter pylori birçoğunda yoktur. bu nedenle helikobakter pyloriyi varlığı fundik gland polipleri açısından koruyucu olduğu düşünülür. FAP ile ilişkili olan fundik gland polipleri çoğunlukla multiple ve kırk yaş altında görülürler.
Sesil, düzgün ve parlak yüzeylidir.
Genellikle 0.5 cmden daha küçüktürler. proton pompa inhibitörü alanlarda görülürler. FAP sendromu
olanlarda ise sporadik olarak görülebilir. Hem sporadik olanlarda hem de
proton pompa inhibitörü ilişkili fundik gland poliplerinde malign
potansiyel oldukça düşüktür.
Patolojik özellikler
Muskularis mukoza hipertrofisi
mikrokistik yapılar
corpus tipi hücreler
Proton pompa inhibitörüne bağlı olanlarda
ilaç bırakıldığı zaman regresyon görülür. 1 cm üzerinde olan polipler
endoskopik olarak çıkarılmalıdır. Ve hasta proton pompa inhibitörü
alıyorsa bırakmalıdır. FAP sendromuyla birlikte olan poliplerde %30-50
displazi gelişme riski vardır.
Displazi gelişmesindeki risk faktörleri: polibin 1 cm den büyük olması, polipoziz olması ve şiddetli antral gastrit olması. Regüler
bir şekilde takip edilmesi önerilmese de aralıklı olarak endoskopi
yapılması önerilir. Fundik gland poliplerinde hasta genç yaşta ise FAP
sendrom açısından alt gastrointestinal sistemde taranmalıdır.
FAP riski aşağıdaki grup hastalarda yüksektir.
> 20 polip
poliplerin antrumda olması
< 40 yaş
birlikte duodenal adenom olması
Hiperplastik polipler
hiperplastik
polipler, inflamasyonlu atrofik gastrik mukoza üzerinde gelişir.
Helikobakter pylori ile alakalı olarak düşünülür. Tipik olarak antrumda
ve birden fazla lezyon olarak görülürler. Yüzeyleri düzgündür. Hacim
olarak büyük hacimlere ulaşabilirler kronik kan kaybına yol açabilirler.
Hatta gastrik obstrüksiyona dahi sebep olabilirler.
Hiperplastik poliplere yaklaşım
Helikobakter
pylori varlığında bunun tedavi edilmesi poliplerde regresyona yol
açabilir. Gerilemeye yol açabilir. Gastrektomi hastalarında gastrektomi
bölgesine yakın izole veya polipoid görünümlü hiperplastik polipler
düşükte olsa neoplastik risk taşırlar. Bu riski %2nin altındadır. ancak
polipin büyüklüğü 2 cm aşarsa risk artar. Bu nedenle büyük polipler tam
olarak çıkartılmalıdır. Gastrektomi kenarında yer alan küçük poliplerde
displazi yoksa takibiyle ilgili durum net değildir. Hiper plastik
poliplerin hangi büyüklükte olursa olsun gastrik biyopsi alınması
önerilir. Helikobakter pyloriyi varlığında eradikasyon tedavisi
verilmeli ve daha sonra eradikasyondan emin olmak için kontrol
yapılmalıdır. Aynı zamanda poliplerde regresyonun olup olmadığına
bakılmalıdır. Yaygın gastrik atrofi ve metaplazi varsa eğer bu
hastalarda bir takip yapılmalıdır ancak ideal aralık nedir bu belli
değildir.
Adenomatöz polipler
Adenomatöz polipler sporadik olarak veya FAP sendromu ile beraber
olabilirler. Tipik olarak bu polipler yuvarlaktır, bazen saplı bazen
sesil formda olabilirler. Displastik bir epitele sahip olabilirler.
Genellikle lamina propriyaya invazyon göstermezler bu polipler sıklıkla
kronik atrofik gastrik metaplazi ile birliktelik gösterirler ve belirgin
bir oranda kanser riski vardır. Polip büyüdükçe kanser riski
artmaktadır. 2 cm üzerindeki adenomatöz polipler de kanser riski %50ye
kadar yükselmektedir.
Yaklaşım
Endoskopik rezeksiyonu uygundur. İzleme için yılda bir endoskopi tekrarı
önerilmektedir. Atrofik gastrik metaplazi var olup olmadığı açısından
midenin değişik yerlerinden biopsi alınmalıdır. Metaplazi varlığında
yine izlem yapılması gerektiği düşünülmelidir. Dikkat edilecek nokta
adenomatöz polip varlığında %30 vakada polibin dışındaki diğer alanlarda
senkron bir adenokarsinom varlığı olabilmektedir. Bu nedenle bütün
midenin dikkatli bir şekilde gözlenmesi mutlaka gerekir
İnflamatuar fibroid polipler
Tüm gastrik poliplerin yüzde birinden azını teşkil ederler. Bu tümörler
nadiren semptomatik olurlar ancak nadir de olsa kanama ve mide çıkışı
obstrüksiyonu yapabilirler. İnflamatuar fibroid poliplerin birçoğu
tesadüfen bulunurlar ve alındıklarında tekrarlamazlar. Bu nedenle izleme
önerilmez. Dikkat edilecek nokta şudur. İnflamatuar fibroid lezyonlar
tipik olarak yoğun bir şekilde eozinofilik infiltrasyon gösterirler bu
nedenle nadirde olsa eozinofilik granülom olarak adlandırılabilirler.
Gastrointestinal stromal tümörler (GIST)
Bu tümörler tüm gastrik neoplazmların %1-3 ünü teşkil ederler.
Genellikle erkeklerde daha çok görülürler. Tipik olarak fundus
bölgesinde lokalizedirler bunlar submukozal olduğu için genellikle
alınan mukoza biyopsiler tanı açısından yetersiz gelirler. Bu nedenle
endoskopik ultrason eşliğinde ince iğne aspirasyon biyopsi yapılmalıdır.
Alınan parçanın incelenmesinde mitotik aktivite seviyesi önemlidir.
Polip büyüklüğü ve mitotik aktivite seviyesine göre düşükten yükseğe
doğru malignensi potansiyelin arttığı söylenebilir. Bütün GIST ler,
neoplastik potansiyele sahip olarak kabul edilmelidir. Hastaların %50 ye
yakını tanı aldığında karaciğerde metastaza sahip olabilirler. 2 cmden
büyük lezyonlar cerrahi olarak rezeksiyon yapılmalıdır küçük olanlar ise
endoskopik olarak rezeke edilebilir. GIST tümörleri immunohistokimyasal
boyama ile tanı alır. CD 117 için yapılan boyamada % 95 pozitif boyama
gösterir. GIST tümörlerin endoskopik olarak rezeksiyonu tartışmalıdır,
zira bu vakalarda rezeksiyon sınırlarında tümör kalması ve tümörün
yayılması riski mevcuttur.
Gastrik Karsinoid tümörler
Gastrik karsinoid tümörler üç tiptir.
Tip I
Tip I karsinoid tümör gastrik karsinoid tümörlerin %65-85 ini teşkil eder. Kadınlarda daha çok görülürler. Sıklıkla kronik otoimmün atrofik gastrit ve pernisiyöz anemi ile birlikte görülür.
Tip 2
Tip 2 karsinoid tümörler vakaların %3-15 inde mevcuttur. Zollinger Ellison sendromuyla birliktelik gösterirler veya multiple endokrin neoplazi sendromlarına eşlik ederler.
Tip 3
Tip 3 ise karsinoid tümörlerin %20 sini oluştururlar daha çok erkeklerde görülürler.
Tip bir ve tip iki karsinoid tümörler hipergastrinemi ile birlikte gördüler. Bu karsinoidler tipik olarak multipl, geniş tabanlıdır, serttir, sarımtırak lezyonlardır. Fundus veya gastrik corpusta yerleşimlidirler. Genellikle iki santimin altında olmaya meyillidirler. Buna karşın tip üç karsinoid tümörler tipik olarak sporadik olarak görünürler. Prepilorik bölgede ve iki cmden büyük olarak görürler.
Karsinoid tümörlere yaklaşım mümkünse lokal eksizyon önerilir . Tip I karsinoidler nadiren metastaz yapar. Bununla birlikte lezyonlar birden fazla ise antrektomi önerilebilir. Tip 2 karsinoidler endoskopik polipektomi ile alınabilirler. Ve eğer alttaki gastrinoma tamamen çıkarılamadı ise düzenli olarak izleme alınırlar. Tip 3 karsinoid tümörler ise invazyon ve metastaz yapmaya meyillidirler. Bunlarda gastrektomi ana tedavi seçeneği olmalıdır. Gastrektomiye rağmen rağmen beş yıl yaşam süresi hala % 50 nin altındadır. Gastrik karsinoid tümörlerde karsinoid sendrom geliştiyse bu durum hemen her zaman tipi 3 karsinoid tümörlerde görülmektedir.
Bu yazıyı yazan Doktora ulaşım bilgileri:
Prof. Dr. Yusuf AKCAN
Gastroenteroloji Uzm.
Ozel Istanbul Onkoloji Hastanesi
Tel. : 0 530 286 29 80
Tel. : 0 532 652 52 06
Cevizli Mah. Toros Cad. No : 86 PK:34846 Maltepe / Istanbul
( Gulsuyu Metro duragi karsisi)
İlgili Kelimeler Listesi: gastrik polipler, mide polipleri, polipektomi, poliplerin çıkarılması, poliplerin alınması, poliplerin endoskopik olarak çıkarılması
Not: Aşağıdaki linklerden ilgili diğer
konuları
okuyabilir,
mavi
linkler
hızlı
site içi
arama
yapabilirsiniz
