Birbiri ile yakından ilişkili bu iki hastalığı bazı uzmanlar aynı
hastalığın iki farklı görünümü olarak kabul etmektedir. Polimiyalji
romatikalı hastaların % 10-15’inde dev hücreli arterit, dev hücreli
arterit bulunan hastaların % 40’ında polimiyalji romatika görülür.
POLİMİYALJİ ROMATİKA Omuz ve kalça kuşağında
ağrı ve tutukluk yapan ve çoğu zaman gözden kaçan bir hastalıktır.
Kadınlarda daha sık görülür. Toplumun % 0.1-0.5 kadarında görülür.
Erken dönemde romatoit artrite benzer belirtiler gösterir.
 Belirtiler:
Sabahları boyun, kalça ve omuzlarda ağrı ve tutukluk olur. Ağrı vücudun
her iki yanında simetrik olarak hissedilir. Hareket ağrıyı artırır.
Kilo kaybı, yorgunluk, isteksizlik, başağrıları ve bitkinlik olabilir.
Ayrıca; hafif ateş, gece terlemesi ve ruhsal çöküntü görülebilir.
Teşhis:
Hastanın yaşı 50 nin üzerindeyse, romatoit faktör yoksa, antinükleer
antikorlar negatif çıkmışsa ve aşağıdaki belirtilerin en az üçü varsa
bu hastalık akla gelmelidir:
- Boyun, omuz ve kalça kuşağında ağrı
- Eklemlerde bir saatten uzun süren sabah tutukluğu
- Saatte 40 milimetreyi geçen yüksek sedimentasyon hızı (sedimentasyon hızı hastaların yaklaşık % 13’ünde normaldir.)
- Verilen tek doz prednizolona (kortikosteroit) hızlı cevap
Birçok
hastanın sedimentasyon hızı 100 milimetreyi aşarken, hafif anemi
(kansızlık) ve trombosit sayısında yükselme görülür. Polimiyalji
romatikalı hastaların yaklaşık üçte birinde karaciğer fonksiyon
testlerinde küçük sapmalar görülebilir.
Tedavi: Antiromatizmal
ilaçlar çoğu zaman hastalığı kontrole yetmediğinden, kortikosteroitler
hemen hemen her zaman gereklidir. Tedavi genellikle bir-üç yıl sürer;
ama bazen daha da uzayabilir.
DEV HÜCRELİ ARTERİT(TEMPORAL ARTERİT) Bazı
kan damarlarının iltihaplanmasıyla belirlenen bu hastalık ve
polimiyalji romatika arasında tam anlaşılamamış bir bağlantı vardır.
Polimiyalji romatika sırasında, öncesinde ya da sonrasında gelişebilen
dev hücreli arterit, tıpkı bu hastalıkta olduğu gibi 50 yaşın üstünde,
büyük ölçüde kadınları etkiler. Kadınlar arasında bu hastalık erkeklere
göre üç kat fazla görülmektedir. Dev hücreli arteritin polimiyalji
romatikadan en büyük farkı körlüğe yol açma riskidir. Ayrıca
polimiyalji romatika düşük doz kortizona cevap verirken, dev hücreli
arteritte yüksek dozlar gerekir.
Belirtiler : Belirtiler
arasında halsizlik, şiddetli baş ağrısı, işitme zorluğu, eklem ağrısı
ve saçlı deride basmakla ağrı ve hassasiyet sayılabilir. Bulanık yada
çift görme ve hatta bazen görme kaybı gelişebilir. Bazı hastalarda
atardamarların kalın ve hassas olmasına karşın nabız zayıftır. Dev
hücreli arterit tedavi edilmezse körlüğe, felce yada kalp krizine yol
açabilir.
Tanı : Sedimentasyon hızı,
tam kan sayımı ve karaciğer fonksiyon testleri yaptırılır.
Sedimentasyon normalden yüksek çıkar. Temporal arter biyopsisi
gerekebilir. Bu küçük müdahalede kulağın önünde şakaktan çok küçük bir
atardamar parçası alınır ve mikroskop altında incelenir. Ama bu
hastalığa yakalanan kişilerden yüzde 10-20’sinin söz konusu damar
bölgesinde iltihaba rastlanmamaktadır.
Tedavi : Standart tedavi yüksek doz kortikosteroitlerdir.
|
