Dökülme tipleri Androgenetik (erkeklik hormonlarına bağlı) olabilir. - erkek tip (male pattern baldness) - kadın tip (female pattern baldness)
Alopecia aerata denilen şekilde bölgesel olabilir. Genel bilgiler
Androgenetik dökülme erkekte köşelerden ve tepeden olabilir zamanla
tamamen kellikle sonuçlanabilir. Bayanlarda ise tüm saçlı yüzeylerde
olur, ön saç çizgisi gerilemez. Bayanlarda tam kellik olmaz.
Saç tellerinde anagen ve telogen safhaları vardır. Anagen faz uzun
süreli saç gelişim sürecidir. Telogen faz ise kısa süreli dinlenme
süreci yaşayan saçların dönemidir. Bu dönemin sonunda saçlar dökülür.
Normalde günde 50-150 adet saç dökülmesi görülür. Bir saç teli
döküldüğünde yerine aynı köten yeni saç folikülü anagen fazında
gelişmeye başlar. Saç uzaması normalde ayda 1 cm dir.
Androgenik
saç dökülmesi aileseldir. Kişinin hem anne hem baba tarafında saç
dökülmesi var ise bunlarda daha fazla saç dökülmesi ve daha erken yaşta
başlama görülecektir. Alopecia aerata da ise otoimmun bir hastalıktır.
Bazı ailelerde sık olabilir. Kişinin diğer sağlık sorunları pek olmaz.
Saçlar aniden ve bölgesel olarak dökülür. Bir süre sonra tekrar yerine
gelirler. Bu ataklar birkaç kez tekrarlayabilir. Ataklar virusler veya
bazı çevresel faktörler tarafından tetiklenebilir.
Saç dökülme Nedenleri
Bazı hastalıklar:
Diabet
Lupus
Tiroid hastalıkları
Beslenme bozuklukları: Proetein ve demirden fakir diyet Diğer beslenme bozuklukları
Kemoterapi ve radyoterapi Tedavi bitiminde saçlar yerine gelir.
Yüksek ateş, grip ve cerrahi sonrası Bu gibi olayların yaşanmasından 3-4 ay sonra bir saç dökülme periyodu (telogen efflivium) yaşanabilir.
Bebek saçları Vellus
denen bu saçlar daha sonra gerçek saçlarla yer değişir. Bu dönem
çocuğun daha çok ayakta vakit geçireceği çağa kadar uzar. Bunlar
sürtünme yerlerinden bazen toplu dökülmeler gösterebilir.
Endişelenmeyiniz.
Doğum sonrası dönem Bazı
bayanlarda doğum yaptıktan bir süre sonra fazla saç dökülmesi
görülebilir. Bu aslında gebelikte artmış saç yapımının eski haline
gelmesi ile alakalıdır. Bir süre sonra duracaktır.
Saç boyaları ve bakım ürünleri Yanlış veya aşırı kullanım durumlarında, saçlara çekerek şekil verilen durumlarda saç dükülmeleri fazla olabilir.
Saçlı deri infeksiyonları Özellikle
bazı mantar infeksiyonlarından dökülmeler olabilir. Mantar ilaçlarını
lokal veya ağızdan alarak tedavi edildikten sonra düzelir.
Tedavi
Tedavi başarısı, dökülme sebebine, miktara ve lişisel cevaba bağlı olarak değişir. Fazla olan kayıplarda başarı şansı azalır.
Minoxidil Androgenik
alopecia ve alopecia aerata da faydalı olabilir. %2 ve %5 solusyonları
vardır. Saçlı deriye yedirelerek masaj yapılır. İlaç kesildiğinde
eskiye dönüş olur. Yan etkisi saçlı deride iritasyondur. Altı aylık
kullanımda yeterli fayda görülmüyorsa kesilmesi önerilir.
Finasterid Bu
ilaç bir alfa-5-redüktaz inhibitörüdür. Testesteronun ,
dihidrotestesterona dönüşmesini (DHT) engeller. Böylece saç telinin
küçülmesi, çökmesini böylece döküşüp gitmesini engeller. İlaç
kullanıldığı sürece etkir, kesilince etkisi kaybolur. Yane tki olarak
cinsel isteksizlik yapabilir. Kadınlarda
kulanılması önerilmez. Özellikle gebe kalma çağında olan kadınlar ilacı
ellerine dahi almamalıdır. Ciltten emilen miktarlar bile fetusda doğum
defektlerine yol açabilir. menapoz sonrası kadınlarda ise saçlı deride
lokal kullanımının faydası olabildiği iddia edilmektedir. Ülkemizde proscar ve finarid adlarında mevcuttur.
Kortikosteroidler Alopecia aeratada aylık saçlı deriye injeksiyon yapılması faydalıdır. Merhem ve kremeleri de vardır. Ancak daha az etkilidirler.
Antralin Katranımsı
bir maddedir. Sedef hastalıklı saçlı deride kullanıldığı gibi bazı
başka cilt hastalıklarında da kulllanılabilir. Saç gelişimini
uyarabilir.
FDA onaylı olmasada kullanımda olan diğer bazı ilaçlar
Revivogen: hem bay hem bayanda kullanılabilen doğal ürün
Bioxcin şampuan:
içeriğindeki bitkisel maddeler DHT yapımını engeller. Ve bazı maddeler
ise kılcal kana kımını artırır. Saç dükülmesi azaltıp ince saçların ise
canlanmasını sağlar.
Cerrahi tedaviler
Saç ekimi Arka ve ya tarafta saçlı alanlardan birkaç kıl folikülü taşıyan küçük deri parçacıkları ön tarafa ekilir. Saçlı deri gerilmesi Saçsız deri çıkarılır. Geri kalan saçlı deri gerilerek çıkarılan derinin karşı tarafına birleştirilir.
Cerahi tedaviler ehil ellerde yapılmalıdır. Böylece infeksikyon ve skar dokudu oluşumu komplikasyonları en az olur.
Bu yazıyı yazan Doktora ulaşım bilgileri:
Prof. Dr. Yusuf AKCAN
Gastroenteroloji Uzm.
Ozel Istanbul Onkoloji Hastanesi
Tel. : 0 530 286 29 80
Tel. : 0 532 652 52 06
Cevizli Mah. Toros Cad. No : 86 PK:34846 Maltepe / Istanbul
