VİTİLİGO

Deride ve mukozalarda "beyaz lekelerle seyreden" bir cilt hastalığıdır. Tüm dünyada ortalama %1-2 sıklıkla görülür.

Hastalık genellikle yaşamın erken yıllarında başlar (10-30 arası yaşlar).

Vitiligoda en çok yüz, eller ve genital bölge tutulur. Hastalığın seyri kişiden kişiye değişir. Bazıları çok hızlı yayılırken, bazıları uzun yıllar aynı şekilde kalır. Üzerine eklenen stres, hastalık ve travmalar hastalığı hızlandırır.

Vitiligo’da deriye renk veren hücrelerde hasar vardır. Böylece hasarın olduğu bölgede beyaz renkte yamalı bir görünüm oluşur.

Oluşumuyla ilgili bazı teoriler vardır ancak kesin olarak sebep bilinmemektedir.

Vitiligo hastalarında genellikle ailesel bir yatkınlık vardır. Bu kişilerin ailelerinde vitiligo %30 daha sık görülür. Bağışıklık sistemindeki değişikliklerin hastalığa sebep olabileceği de düşünülmektedir. Çevresel faktörler stres ve travma seyri hızlandıran faktörlerdir.

Vitiligo hastalığı mutlaka uzman tarafından değerlendirilmelidir. Başka cilt hastalıklarının da benzer görünüm oluşturabileceği akla gelmeli şüpheli durumlarda "wood ışığı muayenesi" hatta deri biyopsisi yapılarak kesin tanı konulmalıdır. 

Vitiligo hastalar için fiziksel, ruhsal ve sosyal bir problemdir. Özellikle vücudun görünen bölgelerindeki beyaz alanlar hastalarda daha çok sıkıntı yaratarak sosyal hayatlarını etkiler zaman zaman psikolojik sorunlara yol açar.

Bu koşullar göz önüne alınarak hastalar bilgilendirilmeli ve gerekli psikolojik destek sağlanmalıdır.

Vitiligoya eşlik edebilecek bazı hastalıklar(diabet, hormonal bozukluklar, anemi, bağışıklık sistemiyle ilgili hastalıklar) gözden geçirilmeli, bazı hastalarda göz muayenesi (bazı hastaların gözlerinde vitiligoya bağlı sorunlar olabilir) yapılmalı ve kan testleri istenmelidir. Hastalıkla ilgili dikkat edilmesi gereken konularda bilgilendirilmelidir.

Çeşitli düzeylerdeki vitiligolarda farklı tedavi seçenekleriyle farklı sonuçlar elde edilir. Bu nedenle hastalığın düzeyi belirlenmeli buna göre tedavi planlanmalıdır. Vitiligo tedavisinin uzun süreli bir tedavi olduğu kabul edilmeli umutsuzluğa kapılmamalıdır.

En basit şekilde bazı kapatıcı kozmetikler kullanılarak geçici olarak renk farkı giderilir. Kalıcı makyaj uygulamaları bir başka seçenektir. Sonuçlar daha uzun süreli olmakla birlikte başarılı yapılmayan uygulamalar daha büyük sorunlara yol açabilir.

Tedavide lokal ve sistemik ilaç uygulamaları vardır. Bu tedavilerin hepsi takip gerektirir doktor kontrolünde uygulanması gerekir aksi taktirde tedaviye bağlı ciddi sorunlar oluşabilir.

Lazer Tedavileri
Lazer teknolojilerindeki son gelişmeler vitiligo hastalarına bir başka tedavi umudu doğurmuştur. Belirli ultraviyole dalga boylarını içeren ışık tedavisi yalnızca hastalıklı cilt bölgesine uygulanır. Bu bölgede ki hasarlanmış renk hücreleri uyarılarak tekrar toparlanır. Uygulamanın süresi kısadır ancak tekrarlayan seanslar gerektirir. Ağrısız bir uygulamadır. Hafif kızarıklık dışında sorun yaratmaz.

Lazer tedavisi alan hastalar günlük hayatlarına devam edebilirler, tedaviler haftada 2-3 seans uygulanır. 10 seanstan sonra cevap vermeye başlar. Özellikle dirençli vitiligo hastalarında başarılı sonuçlar alınmasına neden olmaktadır.

Renk açıcı diğer tedaviler
Yaygın vitiligosu olan kişilerde kullanılan bir yöntemdir. Sağlıklı deri bölgeleri bazı renk açıcılar kullanılarak açılır. Böylece renk farkı ortadan kalkar.

Cerrahi tedaviler
Sorunlu cilt bölgelerine renk hücresi içeren dokuların yerleştirilmesi prensibiyle yapılır.

Güneşten korunma
Vitiligolu hastalar güneşin zararlı etkilerine daha duyarlıdır. Ayrıca güneş yanıkları yeni vitiligo alanları oluşturabilir. Bu nedenle güvenli bir güneş koruma sağlanması tedavide esastır.

KAYNAK:HERA KADIN SAĞLIK MERKEZİ

Prof. Dr. Yusuf AKCAN Gastroenteroloji Uzm. Ozel Istanbul Onkoloji Hastanesi Tel. : 0 530 286 29 80 Tel. : 0 532 652 52 06   Cevizli Mah. Toros Cad. No : 86 PK:34846 Maltepe / Istanbul ( Gulsuyu Metro duragi karsisi)