özofagus varis kanaması tedavisi, portokaval şantlar ve portal hipertansiyon

Giriş

Portal hipertansiyon

portal hipertansiyonda operatif işlemler daha çok diğer metotların etkin olamadığı refrakter vakalarda kurtarıcı olarak günümüzde yapılmaktadır. Portal hipertansiyon değerlendirmesinde hedef şunlar olmalıdır.

1.    Portal HT nun sebebini belirlemek

2.    Karaciğerin fonksiyonel rezervini değerlendirmek

3.    Portal venöz anatomiyi ve hemodinamik durumu değerlendirmek

4.    Varsa eğer gastrointestinal kanamanın olduğu bölgeyi test etmek.

Öyküde alkol kullanımı, hepatit, siroz şüphesi varsa değerlendirilmelidir. Fizik muayene de sirozu destekleyecek bulgular aranmalıdır. Sarılık, göğüs duvarında spider anjiyomlar, palmar eritem, Dupuytren kontraktürü, testiküler atrofi, ginekomasti, ayrıca assit, splenomegali, kaput medüza, ensefalopati lehine olacak mental durum değişikleri,  flapping tremor gibi bulgular siroz ve portal hipertansiyonun göstergesi olabilir.

Bu tip hastalarda laboratuvarda görülebilecek hususlar şunlardır. Hipersplenizm görülebilir ve buna bağlı hafif veya orta pansitopeni görülebilir. Kanama, hemoliz veya alkoliklerde görülen kronik malnütrisyona bağlı kemik iliği supresyonu ve bunlara bağlı anemi görülebilir. Varolan hiperaldesteronizm, kusmalar ve diyare gibi durumlar elektrolit dengesini bozabiliri. Hiponatremi, hipokalemi, metobolik alkaloz, prerenal azotemi gelişebilir. Koagulasyon faktörlerinin yapımının azlığına bağlı protrombin zamanı ve INR uzama, kronik karaciğer rahatsızlığının bir göstergesidir. Bilirübün yüksekliği akut veya kronik hepatit disfonksiyonu gösterebilir. Hepatosellüler nekroz varsa veya akut inflamasyon devam ediyor ise serum transaminaz düzeyleri yüksek olacaktır. Ast, alt oranı  >2 ise kronik alkolizmi düşünmek gerekir.

Karaciğerin fonksiyonel rezervini değerlendiren  Child sınıflaması veya MELD skorlaması gerektiğinde kullanılabilir. 

Prof. Dr. Yusuf AKCAN Gastroenteroloji Uzm. Ozel Istanbul Onkoloji Hastanesi Tel. : 0 530 286 29 80 Tel. : 0 532 652 52 06   Cevizli Mah. Toros Cad. No : 86 PK:34846 Maltepe / Istanbul ( Gulsuyu Metro duragi karsisi)