 Çalışma Alanı Çalışma
alanınız, gerekli işleri gerçekleştirebilmek için tüm hareketlerinize
imkan sağlayacak ve size uygun gelecek kadar geniş olmalı ve çalışma
ortamınızın donanımlarına yeteri kadar yer sunabilmeli.
- Uzun ve sık telefon görüşmeleriniz oluyorsa bir kulaklık-ahize sistemi kullanınız.
- En sık kullandıklarınızı tam karşınıza koyunuz.
- Bilgisayar çalışma sahanızda aşırı eşya kalabalığından kaçınınız.
Masa Standart mobilyalar herkesin ihtiyacına
cevap veremez. Uzun boylu bir kişi için çalışma yüzeyinin yükseltilmesi
gerekirken daha kısa boylu bir kişi masasının altında bir ayaklığa veya
diğer aksesuarlara ihtiyaç duyabilir. İnsanların aynı bilgisayarı ortak
olarak kullandıkları durumlarda ayarlanabilir mobilyalara ihtiyaç
duyulabilir.
- Masa üzeri, sık kullanılan nesneler
kullanıcıya yakın duracak şekilde düzenlenmelidir. Böylece aşırı
gerilime neden olacak uzanma hareketinden kaçınılmış olur.
- Çalışma yüzeyi parlama ve yansımaları azaltacak şekilde mat bir kaplamaya sahip olmalıdır.
- Masa
altı alan, kullanıcının bacaklarına yer bırakacak ve bacaklarını
esnetmesine imkan sağlayacak şekilde temiz ve düzenli olmalıdır.
- Eğer yüksekliği sabit bir masa kullanılıyorsa, buna dikey olarak yüksekliği ayarlanabilen bir klavye altlığı eklenmelidir.
- Sandalye yüksekliği ayarlandığı halde ayaklar yere yatay olarak temas etmiyorsa bir ayaklık kullanılmalıdır.
- Gün
içerisinde sık telefon görüşmesi yapılıyorsa, omuz ve boyun
rahatsızlıklarını önlemek için kulaklık-ahize sistemi veya harici sesli
görüşmeye imkan veren bir sistem kullanılmalıdır.
- Telefonu
kullanmadığınız elinizin tarafına koyunuz (Sağ elinizi kullanıyorsanız
solunuza, sol elinizi kullanıyorsanız sağınıza).
- Masa
lambanızı (eğer kullanıyorsanız) dokümanlarınızı aydınlatmak üzere
ayarlarken, monitör üzerinde parlama yapmayacak veya doğrudan gözünüze
gelmeyecek bir şekilde pozisyonlandırınız.
- Klavye ile sürekli
birtakım dokümanlara bakılarak yazı yazılıyorsa, bir doküman tutucu
kullanılması uygun olur. Doküman tutucunun özellikleri şöyle olmalıdır:
- Sabitlenmiş ve ayarlanabilir olmalıdır (yükseklik, pozisyon, uzaklık ve görüş açısı).
- Dokümanı monitörün herhangi bir yanında tutabilmeli.
- Gözünüze
monitörle aynı mesafede olmalıdır. Böylece gözünüzün sürekli odak
değişikliği yapmasının önüne geçilmiş olur ve boynunuz, sırtınız
hareket etmeksizin bakışınız monitör ile doküman arasında gidip
gelebilir.
Sandalye
Çoğu
insan oturmanın rahatlatıcı olduğunu düşünür. Fakat bu yaygın inanışın
aksine oturma, sırta büyük ölçüde yük bindiren bir eylemdir. Uzun süre
oturmak, intervertebral diskler (omurlar arasındaki süngerimsi
yastıkçıklar) üzerinde artan basınçlara neden olur. Oturma, ayrıca
bacaklar ve ayaklar üzerinde de olumsuz etkiler doğurur. Yerçekimine
bağlı olarak kan bacaklarda ve ayaklarda toplanma eğilimi gösterir, bu
da kanın kalbe dönüşünü yavaşlatır.
Aşağıdaki öneriler bilgisayar kullanıcılarını rahatlatmaya yardımcı olabilir:
- "Dinamik oturuş", uzun süreler aynı sabit pozisyonda kalmayınız.
- Günlük işlerinizi yaparken arada bir kalkıp oturunuz veya kısa yürüyüş molaları veriniz.
- Koltuğunuzun arkalığı beliniz için destek içermeli
- Koltuk arkalığınızın yüksekliğini sırt alt bölgenizin doğal içbükeyliğini destekleyecek şekilde ayarlayınız.
- Sırt alt bölgenizi desteklemek için rulo yapılmış havlu veya bir yastık kullanmak faydalı olabilir.
- Arkalık açısı kişiye göre değişebilir ancak gövde ile bacaklar arasındaki açı 90 - 115 derece arasında olmalıdır.
- Sandalyenin yüksekliğini ayaklar yatay olarak zemine basacak şekilde ayarlayınız.
- Sırt alt bölgeniz arkalığa gelecek, ve yine omuzlarınız arkalığa temas edecek şekilde sandalyede dik oturunuz.
- Bacaklar yere paralel olmalı ve dizler yaklaşık kalça ile aynı hizada olmalı.
- Dizlerin
arka kısmı sandalyenin oturağı ile doğrudan temas etmemeli. Oturağın
ucu ile diz arkası arasında 5-10 cm mesafe bulunmalıdır.
- Kolçaklar çıkarılıp takılabilir olmalı ve iki kolçak arası mesafe ayarlanabilir olmalı.
- Kolçakların
yüksekliği ve/veya genişliğini kullanıcının kollarını iki yanda
dinlendirebileceği şekilde ve yazı yazarken omuzlarını
gevşetebileceği/düşürebileceği şekilde ayarlayınız.
- Kolçakları
sarkık pozisyonda kullanmayın. Aynı şekilde sandalye kolları
omuzlarınızı belirgin derecede yükseltmemeli veya kollarınızı kullanmak
için vücudunuzdan fazlaca uzaklaştırmaya zorlamamlı.
- Dirsekleriniz
ve kollarınız, dolaşım veya periferik sinir problemlerine neden
olmayacak şekilde kolçaklar üzerinde hafifçe durmalı.
- Sandalye ve diğer donanım ayarlamalarınız ayaklarınızın yatay olarak yere temasını sağlamıyorsa bir ayaklık kullanabilirsiniz.
- Bacaklarınızın üst kısmı ile masa altı arasında 5-10 cm mesafe kalmasına özen gösterin
- Masanızın altında, masaya tamamen yanaştığınızda dahi dizlerinizin ve bacaklarınızın rahatlıkla sığabileceği boşluk bulunmalı.
Monitör
Sandalye
ve çalışma yüzeyinin yüksekliği uygun şekilde ayarlandıktan sonra
bilgisayar monitörü, dik oturur durumda iken üst kenarı göz hizasına
veya biraz altına gelecek şekilde yerleştirilmelidir. Aşağıdaki
öneriler bilgisayarınızı kullanırken meydana gelebilecek göz
zorlanması, boyun ağrısı ve omuz yorgunluğunu engellemede yardımcı
olabilir:
- Monitör yüzeyinin temiz olmasına özen gösteriniz.
- Parlaklık ve karşıtlık (kontrast) ayarını size en uygun şekilde yapınız.
- Görüntü
titremesini azaltmak için monitör tazeleme hızını uygun şekilde
ayarlayınız (15-17" ekranlar için en az 75 Hz veya daha yüksek, 19"
ekranlar için ise en az 85 Hz olmalıdır). Ayrıntılı bilgi için
tıklayınız.
- Monitörü kullanıcının karşısına aşırı boyun hareketlerini engelleyecek şekilde yerleştiriniz.
- Monitörü rahat bir izleme mesafesine yerleştiriniz (50-75 cm).
- Ekran üzerindeki parlamayı azaltmak için monitörleri pencerelere dik açı oluşturacak şekilde yerleştiriniz.
- Monitörleri
şiddetli parlama yaratabilecek doğrudan ışık kaynaklarından uzağa
yerleştiriniz veya ekran üzerine parlama önleyici filtre takınız.
- Monitör yükselti açısını tavan ışıklarını ekrandan yansıtmayacak biçimde ayarlayınız.
- Eğer
bir doküman tutucu kullanılıyorsa, bunu monitörle yaklaşık aynı
yükseklikte ve göze aynı uzaklıkta yerleştirerek gözün monitörle
doküman arasında sık gidip gelmesini engelleyiniz.
- Düzenli göz kontrolü yaptırınız.
- Geniş
monitörler için uygun ayarlamalar yapınız. Geniş ekranlı bir monitörden
en yüksek verimi almak için daha uzağa oturabilir ve yazı
karakterlerini büyütebilirsiniz.
Bifokal ve trifokal
gözlük kullananlar monitörlerinin yerleşimi konusunda özellikle
dikkatli olmalıdır. Bu kişiler sıklıkla farkında olmaksızın ekrandaki
yazıları gözlüklerinin alt kısmı ile okumak için başlarını geriye doğru
bükerler. Bu durum zaman zaman boyun, omuz ve sırt rahatsızlıklarına
neden olabilir. Çözüm olarak monitör alçaltılabilir veya bilgisayarda
çalışmak için özel olarak tasarlanmış gözlükler kullanılabilir.
Gizli Tehlike : Görüntü Titremesi
Monitör Seçiminde İpuçları  Klavye Bilgisayara
bağlı birçok ergonomik sorun omuz, dirsek, ön kol, bilek ve ellerde
görülür. Uygun olarak yapılandırılmamış Bilgisayar ve iş ortamlarında
sürekli çalışma, bu bölgelerdeki yumuşak dokuları tekrarlanan
hareketlere, biçimsiz pozisyonlara ve güçlü zorlanmalara maruz bırakır.
Üst uzuvlarda ergonomik sorunların ortaya çıkışını engellemek için bilgisayar ortamınızda aşağıdaki ayarlamalar yapılmalıdır:
- Öncelikle
sandalyenizi yukarıda bahsedildiği şekilde ayarlayınız. Daha sonra,
kollarınız her iki yanınızda rahatça dinlenme halindeyken ön
kollarınızı kolunuzun üst kısımlarıyla 90 derece açı yapacak şekilde
kaldırınız.
- Klavye yüksekliğini omuzlarınız gevşek ve
kollarınız her iki yanda rahat edecek şekilde ayarlayınız. Uygun
yükseklik ve uzaklığı sağlayabilmek için çoğu zaman eklem hareketli bir
klavye altlığı gereklidir.
- Klavyeyi tam karşınıza ve fazlaca uzanmanızı engelleyecek kadar yakınınıza yerleştiriniz.
- Ön kollarınız yere paralel olmalıdır (dirsekte yaklaşık 90 derece açı).
- Mouse
klavyenin hemen yanına ve onunla aynı yükseklikte olacak şekilde
yerleştirilmelidir. Klavye ve mouse için uzağa ve yükseğe uzanmaktan
kaçınınız. Bilek sırtı düz konumda tutulmalıdır (nötral pozisyonda).
Kullanmadığınız zamanlarda eliniz mouse üzerinde durmamalıdır. Klavyede
veri girişi yapmıyorsanız ellerinizi dizlerinizde dinlendiriniz.
- Yumuşak
bir bilek desteği yazarken bileğinizin düzgün ve nötral pozisyonda
durmasına yardımcı olacak, kollarınızı calışma yüzeyinizin keskin
kenarlarına karşı koruyacaktır.
- Klavyeyi kullanırken
bileklerinizi veya ellerinizi bilek desteğine dayamayınız. Bilek
destekleri sadece yazı arası molalarda destek vermesi amacıyla
tasarlanmıştır.
- Klavyenizin eğimi yazarken bileklerinizi düz konumda tutacak şekilde ayarlanmalıdır.
- Tuşlara
hafifçe basınız, sert darbelerden veya uzun süre basılı tutmadan
kaçınınız. Omuzlarınızı, kollarınızı, ellerinizi ve parmaklarınızı
gevşek tutunuz.
Eğer çalışma yüzeyiniz çok yüksek ve
sabit ise kollarınızı uygun pozisyona getirmek için sandalyenizi
ayarlayınız. Sandalyenizi yükseltirken ayaklarınızın uygun şekilde
desteklendiğinden de emin olunuz. Mouse, Trackball ve Diğer İşaretçi Aparatlar
- Mouse
hemen hemen her ofis ortamında bulunur. Elle kullanılan tipleri özel
olarak sağ veya sol elin hatlarına uygun olacak şekilde tasarlanmıştır.
- Mouse, trackball veya diğer işaretçi aparatları çok uzağa,
alçağa veya çok kenara yerleştirmek omuz, bilek, dirsek ve ön kol
rahatsızlıklarına neden olabilir. Bu cihazları hemen ulaşabileceğimiz
bir alana yerleştirmek doğal bir rahatlık sağlamanın yanısıra elimiz
ile gözlerimiz arasındaki uyumu da en üst düzeye çıkartır.
- Bileğinizi
yukarı doğru bükmeyiniz. Bilgisayar başında dirsekleriniz hafif aşağıda
kalacak şekilde uygun bir yükseklikte oturunuz, böylelikle eliniz mouse
üzerinde doğal halde durur.
- Mouse kullanımı için sabit bir
yüzey gereklidir. Eğer mouse bir klavye altlığı üzerinde
kullanılıyorsa, altlık sallantılı veya eğimli olmamalıdır.
- Trackball’da,
açıkta duran ve parmaklarınız ile idare edebileceğiniz bir top bulunur.
Kullanım sırasında mouse’dan farklı kas ve tendon gruplarının
çalışmasını gerektirir ve bilgisayar çalışmalarınızda farklılık sunar.
Bununla birlikte, bazı trackball tasarımları ortadaki topu idare eden
baş parmak çevresinde rahatsızlık ve olası yaralanmalara neden
olabilir.
- Değişik mouse ve trackball modellerini deneyiniz.
Şekil ve büyüklük itibariyle elinize en uygun olan, en kolay kullanılan
ve işinizi kolaylaştıracak ek özellikler sunabilenini seçiniz.
Mouse
ve trackball’ın yanısıra daha değişik işaretçi aparatlar da mevcuttur.
İşinizi ve fiziksel sınırlamalarınızı göz önüne alarak en uygun seçimi
yapınız.
- Touch pad’lar (Dokunmatik Panel)
parmağınızı küçük bir panel üzerinde basitçe kaydırarak imleci hareket
ettirmenize olanak tanır. Mouse, trackball ve diğer işaretçi
aparatlardan farklı olarak touch pad’lar bir engele takılacak veya
kırılacak hareketli kısımlar içermez, bu yüzden asla sökülüp
temizlenmeleri gerekmez.
- Dokunmatik ekranlar (Touch screens)
nesneyi doğrudan ekran üzerinde işaretleyip seçmenize olanak tanır.
Hemen hemen hiç eğitim gerektirmez, diğer işaretçi aparatlardan daha
hızlıdır ve ek bir çalışma alanına ihtiyaç göstermez. Bununla birlikte
kol yorgunluğu, ekran üzerinde lekelenme, görsel karışıklık ve fazla
parlama gibi dezavantajları vardır.
- Ses ile komut,
bilgisayarınız ile konuşmanıza olanak tanır. Halihazırda kullanımda
olan bu tür programlar dakikada 160 kelimeye varan doğal konuşmayı
algılayıp tepki verebilmektedir.
- Kalem benzeri işaretçi
aparatlar, basınç, ışık, elektromanyetik uyarı veya radyo frekanslarını
kullanarak, temas ettiği bilgisayar ekranı veya yatay bir pad aracılığı
ile veri girişi yapabilmektedir. Bir kalem mouse pad’i masa üzerinde
klasik bir mouse kadar yere ihtiyaç duyar. Eğer kalem mouse yatay bir
pad üzerinde kullanılıyorsa ortam ışıklandırması hem pad hem de monitör
ekranı üzerinde parlama yapmayacak şekilde ayarlanmalıdır.
Işıklandırma  Bilgisayar
kullanımı için uygun olmayan ışıklandırma, göz yorgunluğu, göz yanması
veya kaşınması, bulanık görme ve çift görme gibi görsel
rahatsızlıkların en büyük nedenlerindendir.
Birçok ofis
ortamındaki ışıklandırma, optimal ekran görüşü için çok parlaktır. Işık
miktarı, aydınlatmayı sağlayan lamba veya floresan gruplarının
seyreltilmesi (örneğin 4’lü bir floresan grubundan iki tanesinin
çıkartılması) ile azaltılabilir. Ek bir masa aydınlatması okuma için
tavan aydınlatmasından daha iyidir.
Göz zorlanması ve göz yorgunluğunu azaltmak için aşağıdaki önerileri değerlendiriniz:
- Parlamayı azaltmak için perde veya jaluzileri kapatınız.
- Aydınlatmayı
monitör ekranında parlamayı engelleyecek şekilde ayarlayınız (ışık
kaynağı düşük watt’lı ve ekrana 90 derece açıda olmalıdır).
- Görüş alanınız içerisinde yoğun ve düzensiz ışıktan kaçınınız.
- Monitörünüzü mümkün olduğu ölçüde pencerelere 90 derece olacak şekilde yerleştiriniz.
- Mümkünse tavan aydınlatmasını azaltın.
- Mümkünse indirekt veya siperlenmiş ışıklandırma kullanınız.
- Duvarlar yansıtıcı özelliği olan boya ile boyanmamalıdır.
- Tavan aydınlatmasının yarattığı parlamayı azaltmak için parlamayan ekran veya parlama önleyici monitör filtresi kullanınız.
Tekrarlanan
statik çalışma (bilgisayarda çalışma) gözler için olduğu kadar, üst
uzuvlar için de çok yorucudur. Bilgisayar başında çalışırken, vücudun
dinlenmesi ve kendine gelebilmesi için 20-40 dakikada bir mola vermek
önemlidir. Küçük bir ara vermek (3-5 dakika) çalışmayı durdurmak
anlamına gelmez. Bu süre içerisinde yazı yazmak yerine büro arkadaşları
ile sohbet edilebilir, yazıcı çıktıları alınabilir veya dosyalama işi
yapılabilir.
Periyodik olarak pozisyon değiştirmek de
önemlidir. Aynı pozisyonda sürekli oturmak veya kollara dayanarak uzun
süre durmak dolaşımı bozabilir.  Laptop Bilgisayar Laptop Bilgisayar ile Çalışma Uygun nötral duruşun sağlanması iskelet ve kas sistemi üzerindeki basıncı ve gerginliği azaltacaktır.
- Sürekli tekrarları ve sabit duruşu engellemek için 20-30 dakikada bir küçük molalar veriniz.
- Ekran ile aranızda rahat bir görüş mesafesi bırakınız; yaklaşık 50-75 cm.
- Başınızı ve boynunuzu nötral bir pozisyonda tutunuz, boynunuzun aşırı bükülmesi ve çevrilmesinden kaçınınız.
- Eğer ortam ışıklandırması elveriyorsa ekranı bakış açınıza göre düşey konuma getiriniz.
- Klavyeyi
dirseklerinizin yüksekliğinde yerleştiriniz ve yazarken bileklerinizi
düzgün tutunuz. Nötral bilek pozisyonunu tespit edebilmek için masa
yüksekliği, sandalye yüksekliği ve klavye açısını test ediniz.
- Unutmayınız: Eğer
sandalyenizi yükseltmiş iseniz ayaklarınızı desteklemek üzere bir
ayaklık kullanınız. Oturduğunuzda kalçanız dizlerinizden hafifçe
yüksekte olmalıdır.
- Eğer kolçaksız bir sandalye veya kanepede
oturmak durumundaysanız, yazarken kollarınızı desteklemek üzere bir
minder kullanınız. Bu nötral kol, bilek ve el pozisyonunu sağlamanıza
yardımcı olacaktır.
- Dar bir touchpad veya trackball kullanmak yerine harici bir mouse takınız.
- Uygun antistatik bir temizleyici ile ekranı düzenli olarak temizleyiniz.
- Yazma
sırasında eller ve bilekler düz pozisyonda tutulmalı ve bilek
destekleri, masa yüzeyi veya dizler üzerine dayanmamalıdır. Bilek
destekleri yazı aralarında dinlenirken destek sağlamak amacıyla
tasarlanmışlardır.
Laptop Bilgisayarın Taşınması Laptop bilgisayarınızı bir yerden bir yere taşırken aşağıdaki konuları aklınızda tutunuz:
- Çanta içerisinde gerekli olmayan malzeme bulundurmayınız, vücudunuza ne kadar az yük bindirirseniz o kadar iyi olur.
- Laptop
bilgisayarınızı yumuşak bir omuz askısı ve kulpu olan bir çanta ile
taşıyınız. Yükü dengelemek için sıkça el veya omuz değiştiriniz.
İlgili Kelimeler Listesi: oturma,oturma şekli,bel ağrıları
Not: Aşağıdaki linklerden ilgili diğer
konuları
okuyabilir,
mavi
linkler
hızlı
site içi
arama
yapabilirsiniz
|
