Hemipleji veya inme nedir? Hemipleji veya inme terimi, vücudun sağ ya da sol yarısında istemli hareketin kaybı ve felç anlamına gelir. İnmenin sebepleri nelerdir? İnme
nedenleri arasında ilk sırayı beyin damarları ile ilgili hastalıklar
alır. Kafa darbelerinden, beyin ameliyatlarından ve zehirlenmelerden
sonra gelişebileceği gibi, beyin tümörü, mikrobik hastalıklarda da
görülebilir. İnme nasıl oluşur?
İnme, dünyada en sık
karşılaşılan beyin ve sinir sistemi hastalıkları sorunudur. İnme çoğu
kez, beyin damarlarında tıkanma ya da beyin kanamasına bağlıdır. Bu
durum vücudun bir yarısında istemli hareket kaybı veya hareket azlığı,
duyu bozukluğu ve ayrıca iletişim (konuşma) bozukluğu, görme alanı
kaybı ya da algılama bozuklukları gibi nörolojik bulgulara neden
olabilir. Risk faktörleri nelerdir?
İnmeye
neden olan risk faktörlerinin başında yüksek tansiyon, şeker hastalığı,
kalp hastalıkları, sigara, yüksek kolesterol, şişmanlık, alkol,
sedanter yaşam ve daha önce geçirilmiş inme gelmektedir. Belirtileri nelerdir? Beyinde
meydana gelen hasarın yerine ve büyüklüğüne bağlı olarak belirtiler de
değişebilir. Örneğin beynin orta atar damarında meydana gelen bir
kanama ya da tıkanma, en sık gördüğümüz, yüzü de içine alan, vücudun
bir yarısında felç geliştirir. Felç kolda, bacaklara nazaran daha
belirgindir. Çoğu zaman da buna konuşma ve görme bozuklukları gibi
problemler de eşlik edebilir. Tedavisi nedir?
Tedavi,
rehabilitasyon ekibi tarafından yapılmalıdır. Bu ekipte; beyin cerrahı,
nörolog, fiziksel tıp ve rehabilitasyon uzmanı, fizyoterapistler,
rehabilitasyon hemşiresi, ortez ve protez teknisyeni, iş ve uğraşı
terapistleri, sosyal danışman ve psikolog bulunur.
Yapılan
ilaç tedavisi, beyin kanaması veya tıkanması neticesinde beyin dokusuna
verilen hasarı bir an önce en aza indirmek, ilerlemesini önlemek ve
beyin işlevlerinin sürdürülmesini sağlamaktır. İlaç tedavisiyle
hastanın durumu sabitlendikten sonra, sıra bu hastaların rehabilitasyon
potansiyelini ortaya koymaya gelir. Örneğin hastanın genç oluşu, daha
önce beyin hasarı gelişmemiş, algılama ve zihinsel problemleri
gelişmemiş, idrar ve gaita problemi olmayan, görme alan bozukluğu
olmayan, erken rehabilitasyon programına alınan, aile desteği olan,
sosyoekonomik durumu yeterli olan ve kapsamlı bir merkezde tedavi gören
hastaların tedavisinde başarı oranı daha fazladır.
Rehabilitasyonun
amacı; bu kişilerin fiziksel, zihinsel ve toplumsal işlevini en üst
düzeye ulaştırmaktır. İlke olarak rehabilitasyon çalışmaları
olabildiğince erken başlatılmalı. Hastanın durumu bu süreci
değiştirebilir. Rehabilitasyon çalışmalarının geç başlatılması bir
takım komplikasyon dediğimiz, bu hastalığın seyrinde görülen ikinci
hastalıkların ortaya çıkmasına sebep olur. Basınç yaraları, derin
toplar damarlarda tıkanmalar ve iltihaplar, eklem sertlikleri, kemik
erimesi, mesane ve barsak fonksiyon bozuklukları,sayılabilir.
Rehabilitasyon
çalışmaları, geleneksel yöntemler yani çeşitli eklem hareketleri, germe
egzersizleri, kasların güçlendirilmesi ve hareketten oluşmaktadır.
Bunları sağlamak için de bir takım teknik ve yöntemlerden yararlanılır.
Bu tedaviler, liseden sonra 4 yıllık yüksek okul eğitimi alan
fizyoterapistler tarafından yapılmaktadır. Gidişatı nedir?
Tüm
nörolojik yetersizlikler 3 aya kadar düzelebilir ve gelişme 1 yıl
sürebilir. Genelde kolda %52, bacakta ise %89 iyileşme görülür. İyi bir
rehabilitasyon programıyla bu hastaların % 20 –30’u normal seviyeye ve
%75’i ise yürür hale gelebilir.
|