İdrar inkontinansı

• Stres inkontinansı : kadınlarda en sık görülen tiptir. Mesane kaslarının zayıflaması ile öksürme, hapşırma ve ıkınma gibi aktiviteler sırasında olur. Kadınlarda doğumlara bağlı veya menopoz sonrası mesaneyi kontrol eden kasların zayıflaması ile olur
• Urge (Acil Sıkışma) inkontinansı: aşırı aktif mesaneye sahip olan kişilerde aniden bastıran idrar yapma ihtiyacı ve tuvalete yetişemeden idrar kaçırılması. 40 yaş üstü erişkinlerin  5 de birinde sıkışma inkontinansı  belirtileri vardır.
• Karışık tip inkontinans: urge inkontinansı ve stres inkontinansı genelde aynı kişide olabilir.
• Taşma inkontinansı : genelde erkeklerde olur. Mesanenin tamamen boşalmasını engelleyen prostat büyümesi gibi, sebeplerden dolayı olur. Tamamen dolam-n mesaneden su taşması gibi sürekli idrar damlar.
• Fonksiyonel inkontinans:  fiziksel yetersizliklerinden dolayı Parkinson gibi hastalarda, artritli hastalarda  ve Alzheimer gibi hastalarda zamanında tuvalete gitmemekten dolayı olan inkontinans

Geçici idrar kontinansı yapan sebepler nelerdir?

• İdrar yolu infeksiyonları
• Vajinal infeksiyonlar
• Bazı ilaçlar
• Kabızlık

Kalıcı idrar kontinansı yapan sebepler nelerdir?

• Mesane ve kaslarının zayıflığı
• Mesane kaslarının aşırı kasılmaları
• İdrar yolu tıkanıklıkları
• Mesane sinirlerinin hasar görmesi

 Mesane sinirlerinin hasar gördüğü durumlar nelerdir?

• Multipl skleroz
  
•  Parkinson
• Felçler
•  Omurilik zedelenmeleri
• Pelvik cerrahiler
• Doğumsal zedelenmeler

• Öykü
• Muayene
  
• Urodinamik çalışma testi ile

İdrar inkontinansı tedavisinde hangi seçenekler şunlardır.

• Davranış tedavisi
• İlaç tedavisi
• Yardımcı cihazlarla tedavi
• Cerrahi

Kegel egzersizleri hafif vakalarda daha etkilidir. Ancak bu hareketler sürekli yapılmalı bırakılmamalıdır. Fizyoterapistler eşliğinde uygun hareketler öğrenilir. Bu iş için bazı yardımcı biofeedbak cihazlar vardır. Kasılan kasın uygun kas olup olmadığını gösterebilir.

Detrol (tolterodine tartrate) ve ditropan (oxybutynin chloride) aşırıaktif mesanlerde yılladır kullanılır.  2004 de üç yeni ileç eklendi. Sanctura (trospium chloride), enablex (darifenacin), ve vesicare (solifenacin succinate).  Bu ilaçlardan ditropanın ayrıca yapıştırma formuda vardır.

Prostat büyümesine bağlı inkonitansı olan hastalarda beta-blokerler ve 5-alfa reduktaz inhibitörleri kullanılabilir. Alfa blokerler mesane boynu kasılmasını azaltarak daha rahat idrar akışı sağlar ve mesanede artık kalmasını engeller. 5-alfa reduktaz inhibitörleri ise erkek hormonu üretimini engelleyerek prostat büyümesini engeller.

“neocontrol pelvic floor therapy system” , manyetik dalgalarla çalışan bir cihazdır. Hasta giyinik bir vaziyette özel sandalyaye oturur. Alttan verilen dalgalar , Pelvik tabna kaslarını güçlendirmeyi amaçlar.

Başka bir yardımcı cihaz üretraya yerleştitilen tıkaçlardır. İdrar yapılmak istendiğinde çıkarılır sonra yeni bir tane koyulur. Vajen içine konana ve Pelvik tabana destek veren başka cihazlarda vardır. Bunlarda sızıntıyı azaltmak içindir. Tıkaç ve vajen içi cihaz kullannalarda idaryolu ve vajen infeksiyonları açısından daikkatli olmak gerekir.

Erkeklerde kullanılabilecek peniz üzeri kıstıgaç veya yüzük şeklinde cihazlar vardır. Akıntıyı azaltır veya keserler. İdrar yapılacağı zaman açılırlar. Bunlarda ise ağrı ve dokuda erozyonlar gelişmemesi için dikkatli olunmalıdır.

Hacim kaplayıcı olan bu ajanlar tekrar enjekte edilebilirler çünkü zamanla bir kısmı  bertaraf edilebilmektedirler . potansiyel yan etkiler arasında idrar yolu infeksiyonları, idrar yapmada gecikme, ağrılı işeme, idrar sıkışma ve idrarda kan gibi yan etkiler olabilmektedir.

Kadın ve erkeklerde aşırı kasılgan mesanelerde kuyruk kemiği bölgesine takılabilen pacemaker cihazı mevcuttur. Medtronik firmasının interstim tedavisi olarak bilinir. Cihaz önce geçici olark takılır 4-5 gün denenir. Hasta çok iyi bir fayda görüyorsa tüm kısımlar cilt altına yerleştirilir.

Retropubik asma cerrahisinde mesane daha yukarılara dikilerek kaldırılır. Sling operasyonunda ise kişinin kendi dokusu veya suni materyaller ile uretranın altından uretra ve mesane boynu yukarı kaldırılarak pubik kemiklere sabitlenir. Burada kişinin kendi dokusundan bir askı oluşturmak daha tercih edilir. Zira suni materyallerde üriner sisteme gömülme ve infeksiyona sebep olma durumu söz konusudur.

Prof. Dr. Yusuf AKCAN Gastroenteroloji Uzm. Ozel Istanbul Onkoloji Hastanesi Tel. : 0 530 286 29 80 Tel. : 0 532 652 52 06   Cevizli Mah. Toros Cad. No : 86 PK:34846 Maltepe / Istanbul ( Gulsuyu Metro duragi karsisi)