Aylık doğum kontrol iğneleri, östrojen ve progestin hormonları
içermektedir. Bu iki hormon tıpkı doğum kontrol haplarında olduğu gibi
overlerde yumurta hücresi üretimi ve salınımını engelleyerek etki
göstermektedir.
Ayrıca rahim ağzı salgısında değişikliklere neden olarak spermlerin geçişini de bozmaktadır.
Genel
olarak bu tür doğum kontrol yönteminin güvenli olduğu söylenebilir.
Önemli yan etki görülme olasılığının son derece düşüktür. Kimler İçin Uygun Değildir? Hamile olma olasılığı bulunanlar Meme Kanseri öyküsü olanlar Daha önceden felç geçirenler için uygun değildir.
Etkinliği ne kadar yüksektir ? Aylık enjeksiyon ile doğum kontrolü etkinliği son derece yüksek olan bir yöntemdir.
Yapılan araştırmalarda uygun şekilde kullanıldığı taktirde hamile kalma olasılığının %1’den daha düşük olduğu saptanmıştır. Bu oran diğer tüm etkin yöntemler ile hemen hemen benzerdir.
Ne şekilde uygulanmalıdır ? İlk kez aylık iğne kullanacaklarda adetin başlangıcından itibaren ilk 5 gün içinde tedaviye başlanmalıdır. Benzer şekilde düşük veya kürtajdan sonra ilk 5 gün içinde ilk enjeksiyon yapılmış olmalıdır.
Doğum sonrası emziren annelerde ilk enjeksiyon için 6 hafta beklenmelidir. Eğer anne emzirmiyorsa doğumdan 4 hafta sonra tedaviye başlanabilir.
İğneler; omuz, uyluk veya kalça bölgesindeki kas içine (intramusküler) yapılabilir.
Yan etkileri nelerdir ? En önemli ve en sık karşılaşılan yan etki adet düzensizliği oluşturmasıdır. Aylık iğne kullanan kadınların yaklaşık %60’ı özellikle kullanımın ilk 3-6 ayında düzensiz, sık aralıklı veya fazla miktarda kanama olduğunu bildirmektedirler. Ancak bir yıllık kullanımın sonunda % 70 kadında adetler normale dönmektedir.
Diğer yan etkiler arasında kilo artışı, memelerde hassasiyet, aknede artış ve mide bulantısı sayılabilir. Yapılan klinik çalışmalarda yaklaşık %6 oranında kadının kilo artışı nedeniyle uygulamadan vazgeçtiği saptanmıştır. Çok nadiren bazı kadınlarda kilo kaybına da neden olabilir. İğnenin etkisi ne kadar sürer ? Aylık
doğum kontrol iğnesi gebelikten yaklaşık 1 ay süreyle korumaktadır. Bir
sonraki enjeksiyon için en uygun zaman 28-30 gün sonrasıdır. Ancak
çeşitli nedenler ile bu mümkün olmadığında 23-33 gün sonra diğer
enjeksiyonun yapılması önerilir. Eğer iki uygulama arasındaki süre daha
uzun ise enjeksiyon yapılmadan önce gebelik testi yapılması gerekir.
Bir sonraki uygulama tarihini unutmamak son derece önemlidir. Bunun için uygulama tarihini not almayı unutmayın!. Son
derece güvenli ve yüksek etkili olmasının yanında yalnızca ayda bir
defa iğnenin yapıldığı için hasta uyuncu son derece yüksektir.
Uygulamayı bıraktıktan ne kadar sonra hamile kalınabilir ? Enjeksiyon
içindeki hormonlar 60-90 gün içinde vücuttan tamamen atılırlar.
Kadınların %82’sinin enjeksiyon uygulamasını bıraktıktan sonra 1 yıl
içinde hamile kaldıklarını gösterilmiştir. Bu oran hiç doğum kontrol
yöntemi kullanmayan kadınlar ile benzerdir.
Aylık ve üç aylık
korunma iğnelerine başlamadan önce size uygunluğu konusunda doktorunuza
mutlaka danışınız. Aşağıdaki tabloda aylık ve üç aylık korunma
iğneleri kıyaslanmıştır.
Bu yazıyı yazan Doktora ulaşım bilgileri:
Prof. Dr. Yusuf AKCAN
Gastroenteroloji Uzm.
Ozel Istanbul Onkoloji Hastanesi
Tel. : 0 530 286 29 80
Tel. : 0 532 652 52 06
Cevizli Mah. Toros Cad. No : 86 PK:34846 Maltepe / Istanbul
