logo

SaglikDanis.com

Ve
Veya
Aynen
 Op.Dr. Neslihan ÞENOCAK            

Güncelleme: 2.07.2012

x

Genel Bilgiler

Giriş

Aðýz içi mantarý, Oral candidiazis, Candida albicans ve baþdönmesi, Benign paroksismal pozisyonel vertigo(BPPV)

Sizlerle paylaþmak istediðim bilgileri ’Vaka Takdimi’ (muayene ettiðim hastalardan seçerek) þeklinde sunmak istiyorum.Çok deðerli meslektaþlarýmýn Profesyonel bakýþlarýna ve sizlere sunduklarý çok deðerli bilgilere ilave olarak; saðlýklý & hasta olan her bireye yönelik kýsa bilgiler içeren bu format; týbbi konulardaki daðarcýðýnýzýn zenginleþtirilmesinin yanýsýra, kolay bilgi akýþý da düþünülerek tarafýmdan hazýrlanmýþtýr.

VAKA I) M.K. 89Y(yaþýnda) KADIN

Þikayeti:Boðazda takýlma hissi,aðrý,öksürük
Hikayesi:2 ay önce baþlamýþ.Daha önce gittiði hekim antibiyotik vermiþ. Allerjik Rhinitis(Alerjik nezle) nedeni ile kortizonlu burun spreyi ilave edilmiþ.Ancak hastanýn þikayetleri artmýþ.

Öz geçmiþ:Alerji dýþýnda özellik taþýmýyor.
Soy geçmiþ:Özellik yok.
Fizik Muayene: Her iki kulakta buþon(kulak kiri)
DSN (burun kemiðinde eðrilik)
Farenks(yutak) ve tonsiller(bademcikler) bölgeyi yaygýn olarak kaplayan, beyaz ve kalýn bir tabaka saptandý. Boyun ve akciðer(özellikle dinlendi) muayenesinde patoloji saptanmadý.(Normal olarak deðerlendirildi.) 

Öncelikle hastadan Boðaz Kültürü istendi.Kültür sonucu ’CANDÝDA ALBÝCANS’ (C.Albicans) olarak geldi.

Tedavi: 1-Bu aþamada kortizonlu burun spreyini kullanmamasý önerildi.
2-Ýleri tetkikler istendi.
3-Aðýziçi Antimikotik tedavi(mantara yönelik) baþlandý.Hasta halen takipte.

ORAL CAVÝTEDE CANDÝDÝA ALBÝCANS’a (AÐIZ BOÞLUÐU MANTARI) KISA BÝR BAKIÞ

CANDÝDA ALBÝCANS(C.Albicans)bir mantar türü olup aðýz boþluðunda görüldüðü gibi periton(karýniçi organlarý çepeçevre saran,karýn boþluðunun iç yüzünü örten zar) barsaklar, deri,dýþký,vagen(döl yolu)gibi deðiþik organ ve bölgelerde de görülebilir.Mantar hücreleri bulunduðu yüzeye yapýþma(adherens) ve birkaç milimetreye varan kalýnlýkta tabakalar(biyofilm) oluþturma özelliðine sahiptir.Görünümleri beyaz veya opakbeyazdýr.Candida’nýn patojen özelliðe (hastalýk yapýcý karakter)sahip 15 çeþidi vardýr ve yüzeye yapýþma özelliði yönünden C.Albicans çok güçlüdür.Ýlaç kullanýmýnýn artmasý,cerrahi giriþimler,organ nakilleri (trans-plantasyon),AIDS gibi baðýþýklýðý zayýflatan durumlarda diðer Candida türleri patojen hale gelebilir.

Yukarýda belirttiðim hastanýn, þikayetleri baþladýktan sonra antibiyotik ve kortizonlu burun spreyi kullanmasý, þikayetlerinin artmasýna ve uzamasýna(2 ay) yolaçmýþtýr.Týbbi yayýnlar bu bilgileri desteklemektedir.

SONUÇ VE ÖNERÝLER: Boðaz aðrýsý þikayeti olan her hastada antibiyotik vermeden önce MUTLAKA BOÐAZ KÜLTÜRÜ YAPILMALIDIR. 

VAKA II) B.T. 62Y. KADIN

Þikayeti: Baþdönmesi
Hikayesi: 5 yýl önce Üst Solunum Yolu Enfeksiyonu sonrasýnda baþdönmesi meydana gelmiþ.Ýlaç tedavisi ile þikayetleri azalarak geçmiþ.(vestibüler nörinitis tanýsý konulmuþ)
2 ay önce yatakta saða-sola dönerken baþdönmesi þikayeti baþlamýþ,Nöroloji Uzmanýna baþvuran hastaya gerekli araþtýrmalar yapýlarak Kulak-Burun-Boðaz Uzmanýna gitmesi önerilmiþ.
Öz geçmiþ: -Bademcik ameliyatý olmuþ.
-Penicillin allerjisi varmýþ.
Soy geçmiþ:-Anne meme Ca(meme kanseri) yaþýyor
-Baba kalp yetmezliði ex.(yaþamýyor)
-Anneanne uterus Ca.(rahim kanseri) ex.(yaþamýyor)
Fizik Muayene: 
Endovizyon(görüntülü) muayenesinde; DSN (burun kemiði eðriliði)
Tonsillektomili olduðu(bademcik ameliyatý olduðu) saptandý.
Kulak ve Boyun muayenesi ’normal’ olarak deðerlendirildi.
Fiziki Testlerde (nistagmus,Romberg v.b.) olumsuz bulguya rastlanmadý.

HASTADA MUAYENE ESNASINDA, AKTÝF DURUMDA BÝR BAÞDÖNMESÝ SAPTANMADI.KENDÝSÝ DE YATAKTA SAÐA-SOLA DÖNERKEN BAÞDÖNMESÝ MEYDANA GELDÝÐÝNÝ VURGULADI.

Tedavi: Hastanýn detaylý anamnezi(hikayesi) ve önceki tetkikleri ile hastaya
BENÝGN PAROKSÝSMAL POZÝSYONEL VERTÝGO (BPPV) tanýsý konularak medikal (ilaç) tedavi baþlandý.

10 gün sonra 1.kontrolde þikayetlerinde iyileþme olduðu hasta tarafýndan bildirildi. Hasta halen takipte olup ilacýna devam etmektedir. 

VERTÝGO(baþdönmesi) ve BPPV’YA KISA BÝR BAKIÞ

Vertigo:Baþdönmesi anlamýna gelir.
Baþta: Kulak-Burun-Boðaz olmak üzere, Nöroloji, Beyin-Sinir Cerrahisi,
Psikiyatri, Dahiliye, Fiziksel Týp ve Rehabilitasyon gibi týbbýn birçok dalýný ilgilendirir.
Ancak Denge Merkezi ve Sinirinin, iç kulakta olmasý nedeniyle;bu bölgeyi etkileyen hastalýklarýn seyrinde baþdönmesi bir belirti olarak ortaya çýkar.Yani ’vertigo’ sebep deðil, sonuçtur.

Bu nedenle hastaya, ’vertigo’nun mutlaka bir hastalýk sonucu oluþan bir yakýnma olduðunu anlatmak gerekir.

Bu yazýmda sadece BPPV’ye deðinmek istiyorum.Ýlerleyen zamanlarda deðiþik vak’a lar ve talepleriniz doðrultusunda KBB’nin konusuna giren diðer vertigo sebeplerine de deðineceðim.

BENÝGN PAROKSÝSMAL POZÝSYONEL VERTÝGO(BPPV)

BENÝGN:Bir süre sonra kendiliðinden düzelebilmesi,
PAROKSÝSMAL:Kýsa süreli ataklarla ortaya çýkmasý, 
POZÝSYONEL:Baþýn belirli pozisyonlarýnda meydana gelmesi nedeniyle; 
bahsettiðimiz VERTÝGOYA, BENÝGN PAROKSÝSMAL POZÝSYONEL VERTÝGO ADI VERÝLÝR.

Ani baþ hareketleri ile; yataða yatýp-kalkarken, baþý öne eðip,yukarý hareket ettirirken baþlayabilir.Baþdönmesine bulantý,kusma,terleme,çarpýntý eþlik edebilÝr. Tekrarlayýcý olabilir.Bazen haftalar ve aylarca sürebilir. Sebebi:Ýç kulakta denge merkezindeki iþlev bozukluðudur. Kadýnlarda 2 kat fazla görülür.50 yaþlarýnda ortaya çýkar. BPPV’li hastalar için,kütüphanecilik,boyacýlýk gibi merdiven gerektiren iþler,dalgýçlýk, vinç operatörlüðü (araç kullanýmý gibi) sakýncalý olabilir.

Tanýda;anamnez,(hikaye) fizik muayene ve bazý tetkiklerin yanýsýra Dix-Hallpike adý verilen testin önemi büyüktür.

Tedavi:1-Kanalit repozisyonu;Dix-Hallpike testi pozitif olan hastalara uygulanýr.Bu hastalarda ’Karakteristik bir Nistagmus(göz kürelerinin sýçrayýcý hareketleri) vardýr.Bu nistagmus türü mixt vertikal-rotasyonel(dikey-dairesel birlikte) olabilir.Tedavide kullanýlan diðer yöntemler;

2-Medikal(ilaç) tedavi

3-Cerrahi Tedaviler (sýk yineleyen ve repozisyon manevralarýna raðmen iyileþme saðlanamayan vakalarda uygulanýr.

SONUÇ VE ÖNERÝLER:’Vertigo’ þikayeti olan bir hasta MUTLAKA ÖNCE KULAK-BURUN-BOÐAZ UZMANINA BAÞVURMALIDIR. Zaten dikkatli ayýrýcý taný ile, gerekirse hasta ilgili branþa yönlendirilir.

HASTALARIMIZIN BOÐAZ VE AÐIZ ÝÇÝ MANTAR ÝLE ÝLGÝLÝ MERAK ETTÝÐÝ KONULARDAN BAZILARI

SORU :1: Boðazým aðrýyor bir antibiyotik alabilir miyim?
CEVAP:1: Hayýr. Önce KBB(kulak burun boðaz) uzmanýna gitmelisiniz.

SORU :2 Boðaz aðrýsý olduðunda ’Boðaz Kültürü’ yaptýrmalý mýyým?
CEVAP:2: Evet yaptýrmalýsýnýz.

SORU :3: Boðaz aðrýsýnda sadece kültür yeterli mi?
CEVAP:3: Hayýr.Boðaz aðrýnýz sadece enfeksiyona(mikrobik) baðlý olmayabilir?

SORU :4: Aðýz içi mantarlar bulaþýcý mýdýr?
CEVAP:4: Evet bulaþýcýdýr.

SORU :5: Bende oral candidiazis(aðýz içi mantar) var,baþka bir organýma bulaþýr mý?
CEVAP:5: Evet bulaþýr.

HASTALARIMIZIN BAÞ DÖNMESÝ ÝLE ÝLGÝLÝ MERAK ETTÝÐÝ KONULARDAN BAZILARI

SORU :1: Bende baþdönmesi var hangi bölüme baþvurmalýyým?
CEVAP:1: Önce Kulak Burun Boðaza muayene olmalýsýnýz.

SORU :2: Baþ dönmesi þikayetim kulak dýþýnda baþka sebeplerden olabilir mi?
CEVAP:2: Evet olabilir.

SORU :3: Kan dolaþýmý bozukluðu baþ dönmesine yol açabilir mi?
CEVAP:3: Evet.Örneðin; HT(hipertansiyon:yüksek tansiyon),DM(diabetes mellitus:þeker hastalýðý,anemi(kansýzlýk) gibi hastalýklarda baþ dönmesi olabilir.

SORU :4: Yolculuk yaparken baþ dönmesi oluyor,çaresi var mý?
CEVAP:4: Evet.Doktor önerisiyle;baþ dönmesi,bulantý ve kusmayý önleyen ilaçlar alýnabilir.

SORU -5: BPPV (benign paroksismal pozisyonel vertigo) ilaçla tedavi edilebilir mi?
CEVAP-5: Evet.Ýlaca yanýt vermeyen durumlarda baþka yöntemler önerilebilir.

Epidemioloji, sıklık



x

x

x

x

x


Giriþ

Aðýz içi mantarý, Oral candidiazis, Candida albicans ve baþdönmesi, Benign paroksismal pozisyonel vertigo(BPPV)

Sizlerle paylaþmak istediðim bilgileri ’Vaka Takdimi’ (muayene ettiðim hastalardan seçerek) þeklinde sunmak istiyorum.Çok deðerli meslektaþlarýmýn Profesyonel bakýþlarýna ve sizlere sunduklarý çok deðerli bilgilere ilave olarak; saðlýklý & hasta olan her bireye yönelik kýsa bilgiler içeren bu format; týbbi konulardaki daðarcýðýnýzýn zenginleþtirilmesinin yanýsýra, kolay bilgi akýþý da düþünülerek tarafýmdan hazýrlanmýþtýr.

VAKA I) M.K. 89Y(yaþýnda) KADIN

Þikayeti:Boðazda takýlma hissi,aðrý,öksürük
Hikayesi:2 ay önce baþlamýþ.Daha önce gittiði hekim antibiyotik vermiþ. Allerjik Rhinitis(Alerjik nezle) nedeni ile kortizonlu burun spreyi ilave edilmiþ.Ancak hastanýn þikayetleri artmýþ.

Öz geçmiþ:Alerji dýþýnda özellik taþýmýyor.
Soy geçmiþ:Özellik yok.
Fizik Muayene: Her iki kulakta buþon(kulak kiri)
DSN (burun kemiðinde eðrilik)
Farenks(yutak) ve tonsiller(bademcikler) bölgeyi yaygýn olarak kaplayan, beyaz ve kalýn bir tabaka saptandý. Boyun ve akciðer(özellikle dinlendi) muayenesinde patoloji saptanmadý.(Normal olarak deðerlendirildi.) 

Öncelikle hastadan Boðaz Kültürü istendi.Kültür sonucu ’CANDÝDA ALBÝCANS’ (C.Albicans) olarak geldi.

Tedavi: 1-Bu aþamada kortizonlu burun spreyini kullanmamasý önerildi.
2-Ýleri tetkikler istendi.
3-Aðýziçi Antimikotik tedavi(mantara yönelik) baþlandý.Hasta halen takipte.

ORAL CAVÝTEDE CANDÝDÝA ALBÝCANS’a (AÐIZ BOÞLUÐU MANTARI) KISA BÝR BAKIÞ

CANDÝDA ALBÝCANS(C.Albicans)bir mantar türü olup aðýz boþluðunda görüldüðü gibi periton(karýniçi organlarý çepeçevre saran,karýn boþluðunun iç yüzünü örten zar) barsaklar, deri,dýþký,vagen(döl yolu)gibi deðiþik organ ve bölgelerde de görülebilir.Mantar hücreleri bulunduðu yüzeye yapýþma(adherens) ve birkaç milimetreye varan kalýnlýkta tabakalar(biyofilm) oluþturma özelliðine sahiptir.Görünümleri beyaz veya opakbeyazdýr.Candida’nýn patojen özelliðe (hastalýk yapýcý karakter)sahip 15 çeþidi vardýr ve yüzeye yapýþma özelliði yönünden C.Albicans çok güçlüdür.Ýlaç kullanýmýnýn artmasý,cerrahi giriþimler,organ nakilleri (trans-plantasyon),AIDS gibi baðýþýklýðý zayýflatan durumlarda diðer Candida türleri patojen hale gelebilir.

Yukarýda belirttiðim hastanýn, þikayetleri baþladýktan sonra antibiyotik ve kortizonlu burun spreyi kullanmasý, þikayetlerinin artmasýna ve uzamasýna(2 ay) yolaçmýþtýr.Týbbi yayýnlar bu bilgileri desteklemektedir.

SONUÇ VE ÖNERÝLER: Boðaz aðrýsý þikayeti olan her hastada antibiyotik vermeden önce MUTLAKA BOÐAZ KÜLTÜRÜ YAPILMALIDIR. 

VAKA II) B.T. 62Y. KADIN

Þikayeti: Baþdönmesi
Hikayesi: 5 yýl önce Üst Solunum Yolu Enfeksiyonu sonrasýnda baþdönmesi meydana gelmiþ.Ýlaç tedavisi ile þikayetleri azalarak geçmiþ.(vestibüler nörinitis tanýsý konulmuþ)
2 ay önce yatakta saða-sola dönerken baþdönmesi þikayeti baþlamýþ,Nöroloji Uzmanýna baþvuran hastaya gerekli araþtýrmalar yapýlarak Kulak-Burun-Boðaz Uzmanýna gitmesi önerilmiþ.
Öz geçmiþ: -Bademcik ameliyatý olmuþ.
-Penicillin allerjisi varmýþ.
Soy geçmiþ:-Anne meme Ca(meme kanseri) yaþýyor
-Baba kalp yetmezliði ex.(yaþamýyor)
-Anneanne uterus Ca.(rahim kanseri) ex.(yaþamýyor)
Fizik Muayene: 
Endovizyon(görüntülü) muayenesinde; DSN (burun kemiði eðriliði)
Tonsillektomili olduðu(bademcik ameliyatý olduðu) saptandý.
Kulak ve Boyun muayenesi ’normal’ olarak deðerlendirildi.
Fiziki Testlerde (nistagmus,Romberg v.b.) olumsuz bulguya rastlanmadý.

HASTADA MUAYENE ESNASINDA, AKTÝF DURUMDA BÝR BAÞDÖNMESÝ SAPTANMADI.KENDÝSÝ DE YATAKTA SAÐA-SOLA DÖNERKEN BAÞDÖNMESÝ MEYDANA GELDÝÐÝNÝ VURGULADI.

Tedavi: Hastanýn detaylý anamnezi(hikayesi) ve önceki tetkikleri ile hastaya
BENÝGN PAROKSÝSMAL POZÝSYONEL VERTÝGO (BPPV) tanýsý konularak medikal (ilaç) tedavi baþlandý.

10 gün sonra 1.kontrolde þikayetlerinde iyileþme olduðu hasta tarafýndan bildirildi. Hasta halen takipte olup ilacýna devam etmektedir. 

VERTÝGO(baþdönmesi) ve BPPV’YA KISA BÝR BAKIÞ

Vertigo:Baþdönmesi anlamýna gelir.
Baþta: Kulak-Burun-Boðaz olmak üzere, Nöroloji, Beyin-Sinir Cerrahisi,
Psikiyatri, Dahiliye, Fiziksel Týp ve Rehabilitasyon gibi týbbýn birçok dalýný ilgilendirir.
Ancak Denge Merkezi ve Sinirinin, iç kulakta olmasý nedeniyle;bu bölgeyi etkileyen hastalýklarýn seyrinde baþdönmesi bir belirti olarak ortaya çýkar.Yani ’vertigo’ sebep deðil, sonuçtur.

Bu nedenle hastaya, ’vertigo’nun mutlaka bir hastalýk sonucu oluþan bir yakýnma olduðunu anlatmak gerekir.

Bu yazýmda sadece BPPV’ye deðinmek istiyorum.Ýlerleyen zamanlarda deðiþik vak’a lar ve talepleriniz doðrultusunda KBB’nin konusuna giren diðer vertigo sebeplerine de deðineceðim.

BENÝGN PAROKSÝSMAL POZÝSYONEL VERTÝGO(BPPV)

BENÝGN:Bir süre sonra kendiliðinden düzelebilmesi,
PAROKSÝSMAL:Kýsa süreli ataklarla ortaya çýkmasý, 
POZÝSYONEL:Baþýn belirli pozisyonlarýnda meydana gelmesi nedeniyle; 
bahsettiðimiz VERTÝGOYA, BENÝGN PAROKSÝSMAL POZÝSYONEL VERTÝGO ADI VERÝLÝR.

Ani baþ hareketleri ile; yataða yatýp-kalkarken, baþý öne eðip,yukarý hareket ettirirken baþlayabilir.Baþdönmesine bulantý,kusma,terleme,çarpýntý eþlik edebilÝr. Tekrarlayýcý olabilir.Bazen haftalar ve aylarca sürebilir. Sebebi:Ýç kulakta denge merkezindeki iþlev bozukluðudur. Kadýnlarda 2 kat fazla görülür.50 yaþlarýnda ortaya çýkar. BPPV’li hastalar için,kütüphanecilik,boyacýlýk gibi merdiven gerektiren iþler,dalgýçlýk, vinç operatörlüðü (araç kullanýmý gibi) sakýncalý olabilir.

Tanýda;anamnez,(hikaye) fizik muayene ve bazý tetkiklerin yanýsýra Dix-Hallpike adý verilen testin önemi büyüktür.

Tedavi:1-Kanalit repozisyonu;Dix-Hallpike testi pozitif olan hastalara uygulanýr.Bu hastalarda ’Karakteristik bir Nistagmus(göz kürelerinin sýçrayýcý hareketleri) vardýr.Bu nistagmus türü mixt vertikal-rotasyonel(dikey-dairesel birlikte) olabilir.Tedavide kullanýlan diðer yöntemler;

2-Medikal(ilaç) tedavi

3-Cerrahi Tedaviler (sýk yineleyen ve repozisyon manevralarýna raðmen iyileþme saðlanamayan vakalarda uygulanýr.

SONUÇ VE ÖNERÝLER:’Vertigo’ þikayeti olan bir hasta MUTLAKA ÖNCE KULAK-BURUN-BOÐAZ UZMANINA BAÞVURMALIDIR. Zaten dikkatli ayýrýcý taný ile, gerekirse hasta ilgili branþa yönlendirilir.

HASTALARIMIZIN BOÐAZ VE AÐIZ ÝÇÝ MANTAR ÝLE ÝLGÝLÝ MERAK ETTÝÐÝ KONULARDAN BAZILARI

SORU :1: Boðazým aðrýyor bir antibiyotik alabilir miyim?
CEVAP:1: Hayýr. Önce KBB(kulak burun boðaz) uzmanýna gitmelisiniz.

SORU :2 Boðaz aðrýsý olduðunda ’Boðaz Kültürü’ yaptýrmalý mýyým?
CEVAP:2: Evet yaptýrmalýsýnýz.

SORU :3: Boðaz aðrýsýnda sadece kültür yeterli mi?
CEVAP:3: Hayýr.Boðaz aðrýnýz sadece enfeksiyona(mikrobik) baðlý olmayabilir?

SORU :4: Aðýz içi mantarlar bulaþýcý mýdýr?
CEVAP:4: Evet bulaþýcýdýr.

SORU :5: Bende oral candidiazis(aðýz içi mantar) var,baþka bir organýma bulaþýr mý?
CEVAP:5: Evet bulaþýr.

HASTALARIMIZIN BAÞ DÖNMESÝ ÝLE ÝLGÝLÝ MERAK ETTÝÐÝ KONULARDAN BAZILARI

SORU :1: Bende baþdönmesi var hangi bölüme baþvurmalýyým?
CEVAP:1: Önce Kulak Burun Boðaza muayene olmalýsýnýz.

SORU :2: Baþ dönmesi þikayetim kulak dýþýnda baþka sebeplerden olabilir mi?
CEVAP:2: Evet olabilir.

SORU :3: Kan dolaþýmý bozukluðu baþ dönmesine yol açabilir mi?
CEVAP:3: Evet.Örneðin; HT(hipertansiyon:yüksek tansiyon),DM(diabetes mellitus:þeker hastalýðý,anemi(kansýzlýk) gibi hastalýklarda baþ dönmesi olabilir.

SORU :4: Yolculuk yaparken baþ dönmesi oluyor,çaresi var mý?
CEVAP:4: Evet.Doktor önerisiyle;baþ dönmesi,bulantý ve kusmayý önleyen ilaçlar alýnabilir.

SORU -5: BPPV (benign paroksismal pozisyonel vertigo) ilaçla tedavi edilebilir mi?
CEVAP-5: Evet.Ýlaca yanýt vermeyen durumlarda baþka yöntemler önerilebilir.

Epidemioloji, sýklýk



Ýlgili Kelimeler Listesi: Aðýz içi mantarý, Oral candidiazis, vertigo, Aðýz içi mantarý tedavisi, Aðýz içi mantar nasýl olur

Not:  Aþaðýdaki mavi linklerden ilgili kelimeler için tek týkla site içi arama yapabilirsiniz..


Bu Soru 4818 kere okunmuştur.


x

Bu sayfanın linki başarıyla arkadaşınıza gönderilmiştir.

x

Yorum Katkı ve Ek sorular Editör onayladıktan sonra yayınlanır.

x

Editor onayı gerektirir..

SİTE İÇİ ARAMA YAP

BU KONUDA ANA MAKALELER