Türkiyede de insan
ölümlerine yol açan kuş gribi virüsünün genleri, Türk bilimadamları
tarafından deşifre edilerek incelendi ve virüsün insana geçmesine neden
olabileceği düşünülen gen değişiklikleri keşfedildi.
Acıbadem Genetik Tanı Merkezi, İstanbul Üniversitesi Klinik Viroloji
Bölümü ve Pendik Veteriner Araştırma Enstitüsü’nden araştırmacıların
birlikte çalışarak bulduğu mutasyonlar, ABDnin ünlü mikrobiyoloji ve
halk sağlığı dergisi CDC Emerging Infectious Disease’nin Mart sayısında
yayınlandı.
CDC, ABDde tüm enfeksiyonlarla ilgili gerekli araştırma ve
uygulamaları, halk sağlığı önlemlerini düzenleyen ve denetleyen resmi
kuruluş olarak biliniyor. Birinci yazarının Dr. Ender Altıok olarak
belirtildiği araştırmada keşfedilen 4 ayrı gen mutasyonu değişikliği
dünyada ilk kez bulunmuş oluyor.
Virüsün akrabaları da ortaya çıktı
Bu değişikliklerin hem virüsün insana geçişinde, hem de ağır hastalık
yapıcı etkisinde rol oynayabileceği düşünülüyor. Bulgulara göre virüs
insana uyum sağlayabilmek için evrim geçirmiş. Çalışmada virüsün daha
önce dünyada ortaya çıkan diğer virüslerle akrabalık ilişkileri de
aydınlatıldı.
Doğu Anadoluda ölümlere yol açan virüsün kökeni Çinin Qinghai
bölgesindeki bir kaz olduğu saptandı. Moleküler epidemiyoloji denilen
ve hastalık etkenlerinin kökenini ve izledikleri yolu moleküler genetik
yöntemler kullanarak bulmaya çalışan bilim dalının ülkemizdeki başarılı
uygulaması başta kuş gribi olmak üzere yeni çıkan diğer tehlikeli
mikrop türlerinin tanımlanması ve önlemler için stratejiler
geliştirilmesi olanağı da veriyor.
Manyas’taki virüs Rusya’daki bir tavuktan
Çalışmadan çıkan bir diğer sonuç ise Doğu Anadolu’da ve Manyas’ta
görülen kuş gribi vakalarının birbirlerinden farklı virüslerle meydana
geldiğinin ortaya çıkarılması. Medyada o dönem virüsün hem doğuda hem
batıda görülmesi kuş gribi önlemlerinin sorgulanmasına yol açmıştı.
Genetik inceleme sonuçları Manyasta görülen virüsün Rusyanın Kurgan
bölgesindeki bir tavuktan kaynaklandığını ortaya koydu. Oysa Doğu
Anadoludaki virüs Çinin Qinghai bölgesindeki bir gölde bulunan kazdan
kaynaklanıyor. Bu durumda yayılma olmadığı, ayrı göçmen kuşlarla
Anadolunun değişik bölgelerine taşındığı ortaya çıkıyor. Türk
araştırıcıların uyguladığı yöntemin bir diğer uygulama alanı da virüsün
kökeni ve dolaşma yollarının yanında güçlü olup olmadığının ve
hastalıklara direnç geliştirip geliştirmediğinin de çok kısa sürede
saptanmasına olanak vermesi.