Emboli üç farklı amaçla üç farklı yöntemle tedavi edilir:
1· Trombüs oluşumunu önlemek: Profilaktik (Koruyucu) tedavi
2· Trombüsün büyümesini ve tekrarlamasını önlemek : Antikoagülan tedavi
3· Genel kalp akciğer durumu itibari ile dengede olmayan hastada büyük trombüsü yok etmek: Trombolitik tedavi ya da Embolektomi
Pulmoner embolide tanı konulur konulmaz pıhtılaşmayı önleyici ilaçlar
ile tedaviye başlanmalıdır. Hatta risk faktörlerinin mevcudiyeti halinde
birçok olguda kesin tanı konulmadan önce, yani tetkikler devam ederken
tedavi başlanılır. Tedavi süresi genellikle 3-6 ay arası olup genetik
faktörlere bağlı olduğu düşünülen olgularda bu süre daha uzun tutulur.
Bu tür olgularda yaşam boyu tedavide önerilebilir.
Cerrahi ve tıbbi hastalarda derin ven trombozu yönünden hastalar düşük,
orta ve yüksek risk gruplarına ayrılmıştır ve buna göre koruyucu tedavi
verilip verilmemesine karar verilmektedir.
Düşük risk
40 yaşın altında, 30 dakikadan az sürecek ek risk taşımayan küçük
cerrahi girişim uygulanacak hastalar düşük risk grubunda olup; bu grup
hastaları ameliyat sonrası erken mobilize etmek (erken ayağa kaldırıp
yürütmek ve dolaşımda toplardamarlarda göllenmeyi engellemek) ve
gerekirse elastik çorap (varis çorabı) giydirmek yeterlidir.
Orta risk
Ek riskler taşıyan her türlü cerrahi girişim yapılacak hastalar ile ek
risk taşımasa da 40 yaşın üzerinde olan cerrahi girişim yapılacak
hastalar ve de hangi yaşta olursa olsun büyük cerrahi girişim yapılacak
hastalar orta riskli grupta yer alır. Bu hastalara düşük doz heparin, ya
da elastik çorap, aralıklı pnömatik kompresyon (IPK) uygulanabilir.
Yüksek risk
40 yaşın üzerinde büyük cerrahi girişim uygulanacaklar ile 60 yaşın
üzerinde büyük ya da küçük her türlü cerrahi girişim uygulanacaklar
yüksek riskli hastalardır. Bu hastalara düşük doz heparin, yanı sıra
elastik çorap, aralıklı pnömatik kompresyon (IPK) uygulanabilir. Beyin,
diz ve ürolojik operasyonlarda kanama riski göze alınamadığında sadece
elastik çorap ya da IPK uygulanmalıdır.
En yüksek risk
40 yaşın üzerinde ve geçirilmiş Venöz Trombo Emboli, kanser ya da aşırı
pıhtılaşması olan büyük cerrahi girişim hastaları, kalça ya da diz
eklemi ameliyatları, kalça kırığı ameliyatı, büyük travma, omurililik
yaralanmaları en yüksek riskli hastalar grubunu oluşturur. Kalça
operasyonu geçirecek olan orta yaşın üstündeki hastalara daha yüksek
dozda heparin verilmelidir. Etkili ilaç tedavisinin yanı sıra mekanik
tedaviler (varis çorabı vs.) de uygulanır.
Asprin’in DVT( Derin ven trombozu) profilaksisinde belirgin bir yararı
yoktur. İlaç tedavilerinin yanı sıra erken mobilizasyon, eksternal
pnömatik kompresyon ve varis çorapları yararlıdır.
Proflaksi uygulaması en azından hasta taburcu oluncaya kadar sürdürülmelidir.
Ameliyat edilen tüm hastalar mümkün olduğunca erken mobilize edilmelidir.
Antikoagülan tedavi
-Standart heparin
-Düşük molekül ağırlıklı heparinler
Oral antikoagülanlar
Trombolitik tedavi-Pıhtıyı eritici tedavi
Embolektomi
Antikoagülan ve trombolitik tedavilerine yanıt alınmayan ya da bu
tedavilerin sakıncalı olduğu genel durumu bozuk olan büyük emboli
olgularında yapılabilecek girişimli bir tedavidir. Hayati riski yaklaşık
olarak % 50’dir. Pulmoner embolektomi cerrahi olarak veya pıhtıyı
emebilen toplardamar içinden gönderilen kateterlerle yapılabilir. Tedavi
başarısı sınırlıdır.
Vena kava inferior filtreleri
Vena kava inferiyor girişimleri, büyük pıhtıların dolaşmasını dolayısı
ile embolinin tekrarlamasını önlemek amacı ile yapılır. Cerrahi olarak
ya da toplardamar içinden gönderilen katater yolu ile yerleştirilir.
Prognoz, Hastalığın seyri
Akciğer embolisinde erken tanı ve tedavi çok önemlidir. Çünkü hastaların
%50’si ilk yarım saatte, % 70’i ilk bir saatte, %85’i ilk 6 saatte
kaybedilmektedir. Tedavinin başlanması ile mortalite riski hızla
azalmaktadır. Bu nedenle çoğu zaman şüphe tanı anlamındadır ve tedaviye
başlamak için yeterli bir kriterdir. Bu arada derhal tanısal girişimlere
başlanmalıdır.
İlgili Kelimeler Listesi: akciğer hastalıkları, göğüs hastalıkları
Not: Aşağıdaki linklerden ilgili diğer
konuları
okuyabilir,
mavi
linkler
hızlı
site içi
arama
yapabilirsiniz
